Σε μια χώρα που βρίσκεται για πολλά χρόνια πλέον σε κρίση, μια κρίση που επηρεάζει άμεσα τον κοινωνικό ιστό και την καθημερινότητα των κατοίκων της, λίγες είναι οι πρωτοβουλίες που μας κάνουν να αισιοδοξούμε. Πρωτοβουλίες ιδρυμάτων, συλλογικοτήτων, μεμονωμένων ιδιωτών και ομάδων πολιτών που αγαπούν τις πόλεις τους και θέλουν να βοηθήσουν με καινοτόμες ιδέες στην καλυτέρευση της καθημερινότητας όλων.

Ένα από τα προγράμματα που ξεχωρίζουν και μας κάνουν να αισιοδοξούμε, καθώς συνεχίζεται για τρίτη χρονιά, είναι το START – Create Cultural Change, το πρόγραμμα που σε καλεί να προκαλέσεις εσύ δηλαδή την πολιτιστική αλλαγή που θες να δεις. Ένα πρόγραμμα μετεκπαίδευσης και υποτροφιών για ανερχόμενους πολιτιστικούς διαχειριστές στην Ελλάδα, το οποίο υποστηρίζει νέους δημιουργούς να προωθήσουν τις πολιτιστικές τους πρωτοβουλίες, οι οποίες ενισχύουν την κοινωνική συνοχή στο τοπικό τους περιβάλλον. Λέξη κλειδί η κοινωνική συνοχή, καθώς σύμφωνα με τους υπεύθυνους του προγράμματος, αυτές είναι οι πρωτοβουλίες που συνήθως προκρίνονται μέχρι την τελική φάση του, όσες συνδυάζουν με εύστοχο τρόπο την πολιτιστική πρωτοβουλία με την εμπλοκή και ενεργοποίηση της τοπικής κοινότητας, τη διατομεακή αντιμετώπιση των προβλημάτων.

Το πρόγραμμα START πραγματοποιείται μόνο στην Ελλάδα και έρχεται σε μια περίοδο όπου η στήριξη νέων ανερχόμενων επαγγελματιών, δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας στον πολιτιστικό τομέα στη χώρα μας, είναι κομβικής σημασίας. Περιλαμβάνει συνολικά τρεις φάσεις που πραγματοποιούνται στη Γερμανία και την Ελλάδα, κατά τις οποίες οι υπότροφοι μετατρέπουν καινοτόμες ιδέες σε ανεξάρτητες πολιτιστικές πρωτοβουλίες, αποκτώντας παράλληλα επαγγελματικές δεξιότητες, που θα εξασφαλίσουν τη βιωσιμότητά τους. Στόχος είναι λοιπόν, ακόμη και μετά τη λήξη του προγράμματος, οι υπότροφοι να μπορούν να «σταθούν στα πόδια τους», έχοντας αποκτήσει τα απαραίτητα εφόδια για τη συνέχιση της δράσης τους.

Μέχρι σήμερα, 90 συμμετέχοντες έχουν λάβει υποτροφία και συμμετείχαν στην α’ Φάση του προγράμματος START, από τους οποίους οι 45 προχώρησαν στη β’ Φάση και υλοποίησαν 45 κοινωνικοπολιτιστικά έργα σε όλη την Ελλάδα.

Ορισμένοι, μάλιστα, από τους νέους πολιτιστικούς διαχειριστές – υποτρόφους του προγράμματος, πρόσφατα μας παρουσίασαν τις πολύ ενδιαφέρουσες πρωτοβουλίες τους που αφορούν περιοχές σε όλη την Ελλάδα και περιλαμβάνουν δράσεις οι οποίες, μεταξύ άλλων, ενεργοποιούν την τοπική κοινότητα σε θέματα πολιτιστικής κληρονομιάς και ταυτότητας (Reviving Buildings – Μυτιλήνη), συνδέουν τα παιδιά των τοπικών κοινοτήτων με παιδιά που φιλοξενούνται σε δομές φιλοξενίας (Partners in fun / Arkanoid), ενισχύουν την πολιτιστική ανταλλαγή μέσω του θεάτρου (Theatre of integration), ευαισθητοποιούν την κοινωνία σε σχέση με το θέμα της σπατάλης τροφίμων (Redirect). Ο πολιτισμός, άλλωστε, μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο ως μοχλός κοινωνικών διεργασιών, μέσα από έργα τοπικού χαρακτήρα που επιτρέπουν την πολιτιστική συμμετοχή και ενθαρρύνουν τον πληθυσμό να συμμετάσχει στην κοινωνία των πολιτών.

Βερολίνο - Α' φάση προγράμματος START

Βερολίνο – Α’ φάση προγράμματος START

Αξίζει να αναφερθεί ότι στους υποτρόφους του 2017 απονεμήθηκαν βραβεία με την υποστήριξη δύο σημαντικών ιδρυμάτων από την Ελλάδα. Το Κοινωφελές Ίδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση χρηματοδότησε τα βραβεία συνολικού ύψους €30.000 και το Ίδρυμα Μποδοσάκη προσφέρει στους υποτρόφους που έχουν διακριθεί, χώρο εργασίας στο συνεργατικό χώρο του, Social Dynamo στην Αθήνα, καθώς και πρόσβαση στο πρόγραμμα ενδυνάμωσης οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών που παρέχει.

Οι φάσεις του προγράμματος:

Η πρώτη φάση του προγράμματος διαρκεί από τις 22 Σεπτεμβρίου έως τις 21 Νοεμβρίου 2018 και περιλαμβάνει δύο μήνες κατάρτισης και πρακτικής άσκησης στην Γερμανία, προσφέροντας στους υπότροφους του START διεθνή εμπειρία στη διαχείριση πολιτιστικών προγραμμάτων και τη δυνατότητα να διαμορφώσουν την τελική μορφή της πρότασής τους για πολιτιστικές πρωτοβουλίες που θα εφαρμοστούν στην Ελλάδα κατά τη δεύτερη φάση του προγράμματος. Έπειτα από μια εβδομάδα κατάρτισης στο Βερολίνο και έξι εβδομάδες πρακτικής άσκησης σε ένα κοινωνικοπολιτιστικό κέντρο της Γερμανίας, η πρώτη φάση ολοκληρώνεται στη Στουτγάρδη με μια επιπλέον εβδομάδα εκπαίδευσης και την επιλογή των δεκαπέντε υποτρόφων που θα συνεχίσουν στην επόμενη φάση, μέσα από μια διαδικασία προφορικής παρουσίασης των πρωτοβουλιών τους (pitching). Η υποτροφία της πρώτης φάσης ανέρχεται σε 800€ το μήνα και καλύπτει όλα τα βασικά έξοδα διαβίωσης των υποτρόφων.

Ά φάση προγράμματος START - Γερμανία

Ά φάση προγράμματος START – Γερμανία

Η δεύτερη φάση του προγράμματος διαρκεί από 1η Δεκεμβρίου 2018 έως 31 Μαΐου 2019 και υλοποιείται στην Ελλάδα. Εκτός από τη συνέχιση της μηνιαίας υποτροφίας (800€), το πρόγραμμα προσφέρει στους δεκαπέντε υπότροφους χρηματοδότηση έως 10.000€ καθώς και ένα πλαίσιο υποστήριξης για την επιτυχή έναρξη και υλοποίηση των πρωτοβουλιών τους. Η φάση αυτή περιλαμβάνει επαγγελματική καθοδήγηση και εργαστήρια ανταλλαγής γνώσεων με στόχο την ανάπτυξη της ικανότητας επιχειρηματικής σκέψης και την επίλυση προβλημάτων των υποτρόφων. Η δεύτερη φάση ολοκληρώνεται το Μάιο με ένα διήμερο δημόσιων εκδηλώσεων όπου οι υπότροφοι θα έχουν τη δυνατότητα να παρουσιάσουν τις πρωτοβουλίες τους και να εκμεταλλευτούν ευκαιρίες δικτύωσης με δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς χρηματοδότησης που προσφέρει το πρόγραμμα.

Β' φάση προγράμματος START

Β’ φάση προγράμματος START

Η τρίτη φάση του προγράμματος διαρκεί από το Σεπτέμβριο του 2019 και έπειτα, με την απονομή των Βραβείων Ανάπτυξης (START Scaling Grants) ύψους από 5.000 έως 15.000 ευρώ σε πρωτοβουλίες που ξεχώρισαν για τον κοινωνικό τους αντίκτυπο, την πολιτιστική τους καινοτομία και τη δυνατότητά τους να συνεχιστούν και να αναπτυχθούν περαιτέρω στο μέλλον. Τα βραβεία αυτά προσφέρονται από το Κοινωφελές Ίδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση  αποκλειστικά σε υποτρόφους του προγράμματος START και ο αριθμός, το ύψος και η διαθεσιμότητά τους μπορεί να διαφέρει ανά έτος. Στην φάση αυτή, οι υπότροφοι του προγράμματος λαμβάνουν, επίσης, δωρεάν πρόσβαση σε υπηρεσίες εκπαίδευσης, συμβουλευτικής και mentoring, μέσω του Social Dynamo του Ιδρύματος Μποδοσάκη.

Open call συμμετοχών

Οι υποψήφιοι μπορούν να υποβάλλουν τις αιτήσεις τους έως και τις 5 Απριλίου, μέσα από τη σελίδα www.startgreece.net. Οι 30 υπότροφοι που θα επιλεγούν να συμμετάσχουν στην πρώτη φάση του προγράμματος, μέσα από μια διαδικασία συνεντεύξεων, θα ταξιδέψουν στη Γερμανία για ένα εντατικό πρόγραμμα ανάπτυξης δεξιοτήτων και πρακτικής άσκησης. Κατά τη διαμονή τους εκεί, κάθε υπότροφος θα συνεργαστεί με ένα από τα κέντρα του δικτύου της Ομοσπονδιακής Ένωσης Κοινωνικοπολιτιστικών Κέντρων της Γερμανίας έπειτα από μια διαδικασία εξειδικευμένης αντιστοίχισης.

Γλώσσα εργασίας του προγράμματος είναι τα Αγγλικά.

Το πρόγραμμα αποτελεί πρωτοβουλία του Ιδρύματος Robert Bosch (Robert Bosch Stiftung) που υλοποιείται σε συνεργασία με το Goethe-Institut Thessaloniki και τη μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα Ομοσπονδιακή Ένωση Κοινωνικοπολιτιστικών Κέντρων (Bundesvereinigung Soziokultureller Zentren e.V.) και υποστηρίζεται από το Κοινωφελές Ίδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση και το Ίδρυμα Μποδοσάκη.