Αυτό που επικρατεί πίσω από την πόρτα του σπιτιού και εργαστηρίου της Αλεξάνδρας Αθανασιάδη διαποτίζεται από πνεύμα ελεύθερο και εφηβικό, καθώς ο παλιά φυτεμένος κήπος αγκαλιάζει και σκιάζει τα, σχεδόν κρυμμένα μες στα σπλάχνα του, έργα της, ο άντρας της Δημήτρης Σωτηρίου κάνει τις κηπουρικές του εργασίες και η ίδια αεικίνητη, με δυο πανέμορφα σκυλιά να την ακολουθούν, ακουμπά με τα ακροδάχτυλα τις, πατιναρισμένες από το χρόνο και τις εποχές, επιφάνειες των έργων της. Η φύση, ως κέντρο του σύμπαντος και τα θραύσματά της, μέταλλα, ξύλα, φλοιοί δέντρων, αναγεννώνται μέσα σε ένα περιβάλλον εικαστικών έργων που χάνουν και ανακτούν ξανά τα όρια τους με άλλη οπτική κάθε φορά.

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Για την Αλεξάνδρα Αθανασιάδη, η αφή των έργων εμπεριέχει μια πνευματικότητα, η «καρδιά τους» έρχεται να συναντήσει -συμπαγές ή κενό-, το βάθος της ανθρώπινης αναζήτησης. Τα ίδια συμβολικά στοιχεία που ενυπάρχουν αδιαπέραστα, αγέρωχα σε έναν σιδερένιο θώρακα, είναι το ίδια που γεμίζουν ρωγμές, αμυχές, σημάδια του χρόνου της μνήμης και της ιστορίας, που η ίδια αντιμετωπίζει με έναν τρόπο οικουμενικό και προσανατολισμένο όχι μόνο στο παρελθόν, αλλά και στο μέλλον. Η ίδια συνυπάρχει με τα έργα, τα θραύσματα, τα παράταιρα υλικά, τα υλικά που μεταμορφώνονται εκτεθειμένα στις καιρικές συνθήκες, απόλυτα αρμονικά. Αυτόνομα και σε διαρκή συνομιλία μαζί τους, καλλιτέχνης και έργα μεταμορφώνονται και ανασυστήνονται με άλλη μορφή, ακόμα και από το ίδιο το υλικό της πρωταρχικής τους κατασκευής.

Μπορεί τα υλικά που χρησιμοποιεί να αλλάζουν διαρκώς, μα σήμερα με την επιστροφή της και στο χαρτί, η Αλεξάνδρα Αθανασιάδη ανακαλεί τις πρώτες αναμνήσεις της, αυτές με τον εαυτό της περιτριγυρισμένο από ζωγραφιές στο πάτωμα και τον πατέρα της λίγο πιο πέρα, στο καβαλέτο του, ή στον κήπο με την κόρη του να τον ρωτά γιατί τα χρώματα που βάζει δεν είναι τα ίδια που υπάρχουν γύρω, στη φύση και τον ίδιο να της απαντά ότι πάντα πρέπει να χρησιμοποιεί και τη φαντασία της. «Ήμουνα ένα παιδί πολύ ντροπαλό», λέει η εικαστικός ξεκινώντας την αφήγησή της, «που πάντα έφτιαχνε πράγματα με τα χέρια του, όχι μόνο ζωγραφική και σχέδια αλλά και έργα τρισδιάστατα, έργα γλυπτικής, αντί να παίζω δηλαδή, μου άρεσε να κάνω κατασκευές».

Η αγάπη της για τα υλικά και τις απέραντες δυνατότητές τους την έκαναν να μη σταματά να πειραματίζεται με γύψο, πηλό, σύρμα. «Μου άρεσε να ακουμπώ τα υλικά και πάντα όλοι μου έλεγαν πως χρησιμοποιώ περίεργα υλικά, ακόμα και στο πανεπιστήμιο. Από την Ελλάδα έφυγα μικρή στα 17 μου χρόνια και μετά από ένα χρόνο στην Ελβετία μπήκα στην Οξφόρδη για γλυπτική και χαρακτική.

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη Αλεξάνδρα Αθανασιάδη Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Δεν ξεκινάω λέγοντας ότι θα κάνω μια ενότητα, παρόλο που έχω παραμείνει σε δυο θέματα πολλά χρόνια. Αυτό όμως που είναι κοινό με τη δουλειά μου στα προηγούμενα χρόνια και αυτό δεν το ξέρει κανείς, είναι πως όλα μου τα έργα είναι στρώσεις και συναρμογή θραυσμάτων. Πιστεύω έχει να κάνει με τον τρόπο που βλέπω τον άνθρωπο και δίπλα σε αυτόν το περιβάλλον και την ιστορία. Έτσι νομίζω πως χτίζεται και η ανθρώπινη οντότητα. Η δική μας προσωπικότητα χτίζεται σιγά-σιγά μέσα από όλα αυτά που ζούμε, βλέπουμε και καταλαβαίνουμε, γιατί και το να καταλάβεις κάτι μπορεί να σου πάρει πολύ χρόνο.

Για πολλά χρόνια έχουν υπάρξει στη δουλειά μου το άλογο και η πανοπλία και πολλά χρόνια πριν από αυτά έχουν υπάρξει πολύ διαφορετικά πράγματα, πουλιά, ζώα, αράχνες, πολλά διαφορετικά, ο θώρακας ξεκίνησε στη δεκαετία του ’80, τα άλογα ξεκίνησαν από τη ζωφόρο του Παρθενώνα και εκείνη την εποχή με ενδιέφεραν όπως και μετέπειτα τα θραύσματα των αρχαίων που βλέπουμε σήμερα. Τα άλογα έχουν και ένα άλλο στοιχείο ευγενές, αισθάνομαι πως συνδέεται με αυτό που περνάμε σήμερα όλοι οι Έλληνες, τις μεγάλες δυσκολίες. Εννοώ ότι υπάρχει ένας μικρός ηρωισμός, καθημερινός, αυτό που κάνει ο καθένας από εμάς ξεχωριστά, την προσπάθεια που κάνει ο καθένας πέρα από τα όριά του, κάτι που πιστεύω κάνουν όλοι, όσες δυσκολίες και όποιου είδους και αν περνούν. Με ενδιαφέρει πολύ το κομμάτι του μικρού προσωπικού ηρωισμού και νομίζω έχω «παίξει» πολύ με αυτό, το ότι είμαστε εύθραυστοι και ευάλωτοι και δε θα είμαστε εδώ για πάντα. Και είναι και ένας από τους λόγους ακριβώς που χρησιμοποιώ αυτά τα υλικά, ακόμα και αν δε το βλέπουν οι άλλοι, για μένα είναι προφανές. Με ενδιαφέρει η ύλη που φθείρεται, όπως με ενδιαφέρει και η δική μας αλλαγή μέσα στα χρόνια, τι γινόμαστε, τι βλέπουμε, όπως ένα βιβλίο που διαβάζουμε εντελώς διαφορετικά σε κάθε περίοδο της ζωής μας.

Αλεξάνδρα ΑθανασιάδηΑλεξάνδρα Αθανασιάδη Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Πάντα συνυπάρχει στη δουλειά μου και το κομμάτι το δισδιάστατο, απλώς έτυχε να μην το έχω δείξει τόσο πολύ όσο το παρουσιάζω τώρα στην καινούργια αυτή έκθεση στην γκαλερί Citronne της Τατιάνας Σπινάρη στον Πόρο. Έχω δείξει πολύ σε εξωτερικούς χώρους, αλλά όλη αυτή την παράλληλη δουλειά δεν την έχω δείξει τόσο πολύ στην Ελλάδα, το έκανα περισσότερο στο εξωτερικό, αλλά και στη Μαριλένα Λιακοπούλου που πάντα θέλω να την αναφέρω και να την μνημονεύω, αφού εκεί έκανα την πρώτη μου έκθεση. Το κεντρικό έργο της έκθεσης, το άλογο στο γαλάζιο, ξεκίνησε πριν από δέκα χρόνια, ήταν ένα χαρτί που το είχα στο τραπέζι και ακουμπούσαν δυο σκουριασμένα κομμάτια, ένα άλλο περίγραμμα σιδερένιου αλόγου. Έμεινε πολύ καιρό εκεί,  σημαδεύοντας το χαρτί και δημιουργώντας ένα νέο έργο, έχοντας περάσει ταλαιπωρία και ηλεκτροκολλήσεις, ήλιο και τα στοιχειά της φύσης. Οπότε ήταν κατ΄ουσίαν ένα διαλυμένο υλικό που το μάζεψα εξαρχής κομμάτι – κομμάτι και πέρασε τη διαδικασία της αποσύνθεσης, της ανασύνθεσης της μεταμόρφωσης και της συνέχειας. Σήμερα νιώθω χαρά που μπορώ να παρουσιάσω αυτά τα νέα έργα γιατί νιώθω τον εαυτό μου ούτε γλύπτη, ούτε χαράκτη, αλλά λίγο από όλα αυτά. Υπάρχει σε όλη μου τη δουλειά και η ενδιαφέρουσα πορεία ενός έργου αυτόνομα, η δική του πορεία που ξεκινάει από κάτι και φτάνει σε κάτι άλλο και είναι μια ευκαιρία να τα δείξω όλα μαζί.

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη Αλεξάνδρα Αθανασιάδη Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Ξεκινώ να κάνω τις στρώσεις του έργου μου από μέσα προς τα έξω. Για παράδειγμα στην ενότητα των έργων μου για τον Καβάφη, μια νέα ενότητα που ξεκίνησε το 2013, με προτροπή της Ελένης Αρβελέρ που μου ζήτησε να πάρω μέρος σε μια ομαδική έκθεση για τον Καβάφη, στο Ευρωπαϊκό πολιτιστικό Κέντρο των Δελφών, ξαναδιάβασα Καβάφη μετά από πολλά χρόνια και είδα τα χειρόγραφά του. Ο γραφικός χαρακτήρας του ποιητή με αναστάτωσε οπτικά και επειδή για χρόνια χρησιμοποιούσα τον θώρακα σαν συμβολικό στοιχείο, χρησιμοποίησα πάλι τον θώρακα, αλλά εκεί στην ουσία ξεκίνησε η καινούργια μου δουλειά, μια εσωτερική γραφή, γιατί πιστεύω πως μέσα μας έχουμε μια φωνή που μας μιλά σε όλη μας τη ζωή. Με αυτά τα έργα ήθελα να μιλήσω για αυτό. Και με την ευκαιρία της ζωής του Καβάφη, ήθελα να κρατήσω το μισό σώμα κλειστό και το άλλο να ανοίγει προς τα έξω σαν βιβλίο, γιατί και το βιβλίο είναι ένας ακόμα τρόπος να δείξει κανείς τις στρώσεις που έχουμε, αφού κάθε σελίδα είναι σαν θραύσμα του εαυτού μας. Όλος αυτός ο ατέρμονος κύκλος είναι  το σαμανιστικό κομμάτι της δουλειάς μου, διάσπαση, ανασύνθεση, μεταμόρφωση και πάλι ξανά.

Τώρα με το «Άλογο στο γαλάζιο» βλέπω πως αρχίζω να θέλω να  εξερευνήσω το υδάτινο στοιχείο, να μπαίνει το νερό μέσα στη δουλειά μου, και η θάλασσα με την οποία παθιάζομαι. Όταν δεν υπάρχει βαρύτητα, είναι σαν να κάνω μια βουτιά για να φτάσω στο συλλογικό υποσυνείδητο. Είναι ένας άλλος κόσμος για μένα. Είναι ένας δεύτερος κόσμος, ένας κόσμος που με συντηρεί και με τροφοδοτεί προσωπικά και καλλιτεχνικά. Η δική μου αλήθεια είναι πως ζω σε ένα δεύτερο επίπεδο, στον παράλληλο κόσμο και αναδύομαι στην πραγματικότητα για να παρατηρήσω το χρόνο και τη γραφή του επάνω μας, τις αλλαγές του, τη φθορά μας και τη διαρκή μας αναγέννηση μέσα στον ίδιο μας τον εαυτό.

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη Αλεξάνδρα Αθανασιάδη Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Αλεξάνδρα Αθανασιάδη

Info:

«Θραύσματα» της Αλεξάνδρας Αθανασιάδη | 9 Σεπτεμβρίου – 15 Οκτωβρίου 2017 | Citronne Gallery