Ηθοποιός, ακτιβιστής, εξοργισμένος πολίτης των ΗΠΑ, τραγουδιστής ή ένας σύγχρονος προφήτης και ιεροκήρυκας; Ο Αιδεσιμότατος Μπίλλυ (κατά κόσμον Ουίλιαμ Τάλεν) μπορεί να είναι όλα αυτά μαζί. Ένα πολυεργαλείο που εκφράζει τις κοινωνικές του ανησυχίες με έναν ιδιαίτερο καλλιτεχνικό τρόπο, άγνωστο λίγο πολύ στα ελληνικά δεδομένα. Μαζί με την χορωδία του, την The Stop Shopping Choir, ο Τάλεν έχτισε εδώ και μια εικοσαετία τον εκκεντρικό χαρακτήρα του Reverend Billy, ανατρέποντας την συνηθισμένη εικόνα που έχουμε για μια παράσταση, μπλέκοντας τον ακτιβισμό με το θέατρο.

Ένα είδος “αντάρτικου” θεάτρου, του οποίου το μότο περικλείεται στη φράση «Σταματήστε τα ψώνια! Ξεκινήστε να ζείτε!», έχοντας για σκηνή πότε μια μεγάλη τράπεζα, πότε τον Λευκό Οίκο, πότε τις εγκαταστάσεις της Monsato ή τα Starbucks, φθάνοντας μέχρι τα γραφεία της Disney και τον Πύργο του Ντόναλντ Τραμπ στο Μανχάταν. Σκηνοθέτης και συν-ιδρύτρια του όλου πρότζεκτ, το οποίο ουκ ολίγες φορές έχει προκαλέσει το ενδιαφέρον μεγάλων διεθνών ΜΜΕ αλλά και της αστυνομίας (η ομάδα έχει συλληφθεί 9 φορές), η γυναίκα του, Savitri D.

Τις τελευταίες μέρες ο “Αιδεσιμότατος”, η γυναίκα και η ομάδα του βρίσκονται στην Ελλάδα, κάνοντας πρόβες για τη νέα τους παράσταση “Donald Trump is the Devil” (Ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ο Διάβολος), η οποία θα παρουσιαστεί στην Αγγλικανική Εκκλησία Αγίου Παύλου στο Σύνταγμα στο πλαίσιο του φετινού Φεστιβάλ Αθηνών.

Τον συναντώ στο Αpparat Athen, ένα γκαράζ στη γειτονιά του ΕΜΣΤ και του Θεάτρου του Νέου Κόσμου. Μόλις έχει τελειώσει την πολύωρη πρόβα του και ξεκουράζεται σ’ έναν φθαρμένο καναπέ, τρώγοντας μερικά φρούτα. Δίπλα του η Savitri D., τσεκάρει κάτι τελευταίες λεπτομέρειες στο λάπτοπ της και ο Gregory Corbino, ένας μουσικός της χορωδίας. Επηρεασμένος από την γκροτέσκα εικόνα του ως Reverend Billy (πρόσφατα εμφανίστηκε στο Public Theater της Νέας Υόρκης και στο Toynbee Hall του Λονδίνου), με εντυπωσιάζει η πραότητα που εκπέμπει στην πρώτη χειραψία και αργότερα ο πυκνός του λόγος, όταν θα μου αναλύσει γιατί ο Ντόναλντ Τραμπ είναι η προσωποποίηση του καταναλωτισμού, του μεγαλύτερου εχθρού των ημερών μας.

-Πώς γεννήθηκε η ιδέα του Reverend Billy; Είναι αλήθεια ότι ο Sidney Lanier, ξάδερφος του Τενεσσί Ουίλιαμς, ήταν εκείνος που σας ενθάρρυνε να δημιουργήσετε αυτόν τον χαρακτήρα;

Πράγματι! Όταν τον γνώρισα, έκανα κάποιες παραστάσεις στο Σαν Φρανσίσκο και ήθελα πολύ να κερδίσω την εμπιστοσύνη του, την εκτίμηση του για το έργο μου. Κάποια στιγμή μου είπε: «Τα έργα σου είναι εντάξει, η ερμηνεία σου όμως χρειάζεται κάτι παραπάνω. Νομίζω ότι πρέπει να σκεφτείς πως θα ήταν αν έκανες ένα κήρυγμα! Χρειαζόμαστε ένα νέο είδος ιεροκήρυκα!». Τότε εγώ του είπα «Όχι, αυτό έχει να κάνει με τον Χριστιανισμό, δεν θέλω να κάνω τίποτα σχετικά μ’ αυτό, δεν με αφορά». Και τότε μου απάντησε: «Μη φοβάσαι τους Χριστιανούς! Δε σου λέω να γίνεις Χριστιανός. Σου λέω, απλά, ότι οι Αμερικανοί βρίσκουν το νόημα της ζωής τους στις ιστορίες της βίβλου. Περισσότερες από τις μισές χολιγουντιανές ιστορίες βασίζονται στην ιστορία του Ασώτου Υιού. Πάρε για παράδειγμα το Lion King. Εξιστορεί τις περιπέτειες του μικρού υιού του βασιλιά που “ανοίγει” τα φτερά του και βγαίνει στην έρημο».

Ο Sidney μου έμαθε πολλά για τον αμερικανικό πολιτισμό. Με πήγαινε να δω ταινίες του Clint Eastwood και μου έλεγε «Κοίτα! Αυτή είναι μια ιστορία για τον Ιησού». Αυτός ο άνθρωπος άλλαξε τον τρόπο σκέψης μου. Αντί να περάσω μια κρίση μέσης ηλικίας, έτρεξα κοντά του (γελάει)! Με πήρε μαζί του στη Νέα Υόρκη, με έβαλε μπροστά από τη Disney και μου είπε «Ο Μίκι Μάους είναι ο Αντίχριστος!».  Αυτό ήταν το πρώτο μου κήρυγμα. Έπειτα το ένα, έφερε το άλλο…

-Πώς εμπλέκεται η θρησκεία και ο Χριστιανισμός σ’ αυτό που κάνετε; Σας επηρέασαν ίσως τα παιδικά σας χρόνια; Μεγαλώσατε σε μια οικογένεια που τα μέλη της ήταν οπαδοί μιας αίρεσης, η οποία υποστήριζε το Απαρτχάιντ στην Αφρική. 

Ίσως να έχω επηρεαστεί σε κάποιον βαθμό. Νομίζω ότι αν είχα πάει σ’ έναν ψυχοθεραπευτή 20 χρόνια νωρίτερα, μάλλον τώρα δεν θα έκανα τον Reverend Billy (γελάει). Έφυγα μακριά από την οικογένειά μου στην εφηβεία, ερχόμενος σε κόντρα μαζί τους. Από τη στιγμή, πάντως, που έγινα ο Reverend Billy, άρχισα να έρχομαι πιο κοντά με τον πατέρα μου. Όταν μεγαλώνουμε, ξεκινάμε να συγχωρούμε. Αυτό συμβαίνει σε όλους τους ανθρώπους.

Σχετικά με τη θρησκεία, ναι, σίγουρα παίζει μεγάλο ρόλο σ’ αυτό που κάνουμε. Καταρχάς, ο καταναλωτισμός είναι η θρησκεία των Ηνωμένων Πολιτειών – όχι μόνο η οικονομία, είναι ο πολιτισμός, είναι αυτό που πιστεύουν οι άνθρωποι. Τόσο ο εκάστοτε ηγέτης μας όσο και οι χιλιάδες διαφημίσεις που παρακολουθούμε καθημερινά, προσπαθούν να μας πείσουν ότι τα προϊόντα θα μας σώσουν. Είναι μια θρησκεία με παντελή αίσθηση δημοκρατικότητας και οι πιστοί της είναι οι βασικοί υποστηρικτές του Ντόναλντ Τράμπ, του νέου μας δικτάτορα. Όλη της η φιλοσοφία στηρίζεται στο μότο: «Αγοράστε αυτά τα προϊόντα και θα είστε για πάντα χαρούμενοι». Αυτό είναι φονταμενταλιστικό, πρωτόγονο και η πιο δημοφιλής εκπροσώπηση που έχει, η εικονική του μορφή, είναι ο δεξιός “αποκαλυπτικός” ιεροκήρυκας.

Ο καταναλωτισμός είναι η θρησκεία των Ηνωμένων Πολιτειών – όχι μόνο η οικονομία, είναι ο πολιτισμός, είναι αυτό που πιστεύουν οι άνθρωποι.

Με αυτή τη σκέψη, ο “Αιδεσιμότατος Μπίλι” αντιγράφει τις χειρονομίες και το ύφος όλων αυτών των ιεροκηρύκων, παίρνει τη δύναμή τους και την πηγαίνει προς μια άλλη, εντελώς διαφορετική κατεύθυνση. Κάνουμε μια επίθεση στον καταναλωτισμό, διαμαρτυρόμενοι στα λόμπι μεγάλων τραπεζών και στα εργαστήρια χημικών εταιρειών όπως η Monsanto. Σαν να τραγουδάμε τα σωστά τραγούδια σε όλα τα λάθος μέρη. Είμαστε ριζοσπαστικοί αλλά γεμάτοι χαρά!  Άλλωστε, δεν θα μπορούσαμε να το κάνουμε για πολύ καιρό αν δεν το απολαμβάναμε.

Δεν ξέρω αν είμαστε καλλιτέχνες ή ακτιβιστές ή κάτι άλλο. Μην ψάχνετε απάντηση σ’ αυτό. Μην αναρωτηθείτε αν αυτό που θα δείτε στην Αγγλικανική Εκκλησία είναι μια παράσταση, μια κωμωδία ή ένα δοκίμιο για τον καταναλωτισμό. Ίσως να είναι όλα αυτά μαζί. Σημασία έχει να ενεργοποιηθείτε!

Ο Reverend Billy μαζί με τη γυναίκα του Savitri D., σκηνοθέτη των ριζοσπαστικών παραστάσεων του θιάσου "Reverend Billy and The Shop Stopping Choir".

Ο Reverend Billy μαζί με τη γυναίκα του Savitri D., σκηνοθέτη των ριζοσπαστικών παραστάσεων του θιάσου “Reverend Billy and The Shop Stopping Choir”, σε ένα διάλειμμα από τις πρόβες τους στον Νέο Κόσμο.

-Εσείς νιώθετε περισσότερο καλλιτέχνης ή ακτιβιστής;

Όλα για μας ξεκινούν από τον ακτιβισμό. Στρεφόμαστε εναντίον κάθε πράγματος που μπορεί να είναι άσχημο, κακό, βλαβερό. Από το να βρεθούμε στο εργαστήριο της Monsanto φωνάζοντας στους επιστήμονες για τα εγκλήματα που κάνουν στη φύση και τους ανθρώπους, μέχρι να σταθούμε έξω από μια μεγάλη τράπεζα και να στριφογυρίζουμε στο πάτωμα, καλύπτοντας το κορμί μας με λάδι. Κάνουμε ακτιβισμό. Τότε συναντάμε ο ένας τον άλλον, μιλάμε γι’ αυτό που μας απασχολεί, αρχίζουμε το φτιάχνουμε τον δρόμο προς τη σκηνή, δημιουργούμε τους στίχους των τραγουδιών, γεννάμε τις μουσικές μας και καταλήγουμε στα συμπεράσματά μας. Αυτή ακριβώς είναι και η αρχή κάθε νέου πρότζεκτ που παρουσιάζουμε. Η αρχή, η ιδέα, η έμπνευση είναι η ενέργεια που γεννιέται από την δράση μας ως ακτιβιστές σε ένα δημόσιο χώρο, μια επιχείρηση, ένα λόμπι, ένα εργαστήριο… Η παράσταση είναι το τελευταίο βήμα.

-Αν κρίνω από τον τίτλο της παράστασης που θα μας παρουσιάσετε, όλη σας η ενέργεια αυτή τη στιγμή είναι στραμμένη στον Ντόναλντ Τραμπ… 

Θα έλεγα ότι η ενέργεια μας είναι στραμμένη ενάντια στον καταναλωτισμό, βασικός εκπρόσωπος της οποίας είναι ο Τραμπ. Στην ουσία μιλάμε για τον βασιλιά του καταναλωτισμού. Όταν του αρέσει κάτι, το αγοράζει και βάζει το όνομα του επάνω για να είναι ξεκάθαρο σε όλους ότι του ανήκει- είτε μιλάμε για ένα κτίριο είτε ακόμα και για την γυναίκα του. Αν κάνετε μια βόλτα στη Νέα Υόρκη, το όνομά του είναι παντού. Ακόμα και η προεδρία του, το γεγονός δηλαδή ότι ήθελε με τέτοια μανία να εκλεγεί πλανητάρχης, δεν είναι τίποτα παραπάνω από ένα κομμάτι του καταναλωτικού του σχεδίου.

Ακόμα και η προεδρία του, το γεγονός δηλαδή ότι ήθελε με τέτοια μανία να εκλεγεί πλανητάρχης, δεν είναι τίποτα παραπάνω από ένα κομμάτι του καταναλωτικού του σχεδίου.

Τιμολογεί τα πάντα. Όλοι αυτοί οι άνθρωποι στις φυλακές, τα μικρά παιδιά στα σύνορα, είναι τρόποι που μεταχειρίζεται μόνο και μόνο για να κερδίσει χρήματα. Ποτέ δεν σκέφτεται τι κάνει για τους ανθρώπους – Γι’ αυτόν τα πάντα περιστρέφονται γύρω από τα χρήματα. Έχει ένα μάτσο «δήθεν ευαίσθητων» γύρω του, αγνοώντας την πραγματικότητα. Σας μιλάω ειλικρινά, δεν έχει ιδέα για το τι γίνεται, μέχρι να γίνουν οι διάφορες συνεντεύξεις τύπου. Τότε, κάποιος από το τμήμα μάρκετινγκ τον πλησιάζει και του λέει «Κύριε Πρόεδρε, πείτε ότι ράγισε η καρδιά σας γι’ αυτά που συμβαίνουν στον πλανήτη!». Κι εκείνος απαντά «Μισώ αυτό που κάνουν οι δημοκράτες!».

Τι είναι ο διάβολος; Δεν είμαι Χριστιανός, ξέρω όμως ότι για τους Χριστιανούς ο Διάβολος είναι αυτός που ζηλεύει τον Θεό, θέλει να είναι Θεός και μάχεται για να τον εξαφανίσει από τον ουρανό και να ξεκινήσει τη δική του βασιλεία. Κάπως έτσι είναι και ο Ντόναλντ Τραμπ. Ένας σύγχρονος διάβολος!

Ο Reverend Billy και η Savitri D. πιστεύουν ότι ο Τραμπ είναι ένας "σύγχρονος διάβολος"

Ο Reverend Billy και η Savitri D. πιστεύουν ότι ο Τραμπ είναι ένας “σύγχρονος διάβολος”

-Έχετε την ίδια άποψη και για τον Ομπάμα; 

Α όχι, συμπαθώ τον Ομπάμα! Δεν μου αρέσουν οι Κλίντον – είναι διεφθαρμένοι – όπως και οι Μπους, οι οποίοι είναι για την ακρίβεια Σαουδάραβες πρίγκιπες στο Τέξας. Ο Ομπάμα ήταν σαν πρωταγωνιστής τραγωδίας. Ένας καλός άνθρωπος, που δεν μπόρεσε να πολεμήσει την Wall Street, το Πεντάγωνο ή τα Λόμπι. Όχι γιατί δεν ήθελε, αλλά γιατί δεν μπορούσε. Νομίζω ότι ξοδεύουμε πολύ χρόνο στο να αναλύουμε τις συμπεριφορές των εκάστοτε προέδρων. Πραγματικά, δεν είναι εκεί το θέμα. Οι πραγματικοί κυβερνήτες είναι άλλοι. Αν μη τι άλλο, ο Τραμπ αντιπροσωπεύει το σύστημα ακριβώς όπως είναι, σε αντίθεση με τον Ομπάμα που προσπάθησε να το καλύψει.

-Είχατε προσπαθήσει κι εσείς, όμως, να πάρετε την εξουσία στα χέρια σας, κατεβαίνοντας υποψήφιος για Δήμαρχος της Νέας Υόρκης με το κόμμα των Πρασίνων.

Πιστεύω στον ενεργό πολίτη, σ’ αυτόν που νοιάζεται για ένα καλύτερο αύριο όχι μόνο γι’ αυτόν αλλά για ολόκληρη την κοινότητα στην οποία ζει και αναπνέει. Η προεκλογική περίοδος ήταν 9 μήνες και ήμουν πολύ άρρωστος. Για κακή μου τύχη, στη μέση της περιόδου άρχισα να αντιμετωπίζω καρδιακά προβλήματα. Είπα ότι έπρεπε να σταματήσω σ’ εκείνο το σημείο. Δεν είναι κάτι που σκέφτομαι πολύ. Δεν ήταν μια καλή περίοδος για εμάς, εκτός από το γεγονός ότι τότε η γυναίκα μου έμεινε έγκυος στο παιδί μας. Η Λίνα τώρα είναι 8 ετών. Αν όλο αυτό έγινε για να αποκτήσουμε τη Λίνα, τότε άξιζε πραγματικά τον κόπο!

Ο Gregory Corbino, μουσικός της Stop Shopping Choir

Ο Gregory Corbino, μουσικός της Stop Shopping Choir

-Μιας και αναφερθήκατε στην κόρη σας, αναρωτιέμαι πώς την μεγαλώνετε; Με τι εφόδια την εξοπλίζετε έτσι ώστε να τα βγάλει πέρα στον “διεφθαρμένο κόσμο” τον οποίο μάχεστε να αλλάξετε; 

Νομίζω ότι της μαθαίνουμε τα βασικά, αυτά που πραγματικά πρέπει να γνωρίζει για να συνεχίσει τη ζωή της. Πρέπει να ξέρει πώς να βρει νερό, πώς να υπερασπιστεί τον εαυτό της, πώς να μαγειρέψει, πώς να θεραπεύσει το σώμα της και πώς να έχει αγάπη. Τα υπόλοιπα τα ξέρει ήδη. Τα παιδιά γνωρίζουν ακριβώς τι συμβαίνει εκεί έξω- δεν κοιμούνται. Είναι ξύπνια, μέχρι να τα βάλουμε για ύπνο. Προσπαθούμε να την φέρουμε σε μεγαλύτερη επαφή με τη φύση και τους ανθρώπους. Ο καλύτερος τρόπος για να σταματήσεις να είσαι απλά καταναλωτής είναι να έρθεις σε επαφή με έναν άλλο άνθρωπο ή με ένα ζώο.

Το Facebook είναι μία από τις μεγάλες εταιρείες εναντίον της οποίας μαχόμαστε για τον άκρατο καταναλωτισμό της και για τις πληροφορίες που πουλάει στον Τραμπ. Πλέον, είναι το πιο ακριβοπληρωμένο “στέλεχος” των ΗΠΑ.

-Τα βάζετε με μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες, με ισχυρά πολιτικά πρόσωπα, με τον Τραμπ, την Wall Street, του άρχοντες του πετρελαίου και τόσους άλλους. Σας έχει ποτέ απειλήσει κανείς να σταματήσετε; Έχετε αισθανθεί φόβο για τη ζωή σας; 

Πριν λίγα χρόνια, ένα μεγάλο μαύρο αυτοκίνητο ήταν έξω από το σπίτι μας για πολλούς μήνες και ένας άνθρωπος είχε κυριολεκτικά κολλήσει μια κάμερα στο παράθυρο μας. Μας έβγαζαν φωτογραφίες και τραβούσαν βίντεο, αλλά τι μπορούσαμε να κάνουμε; Δεν θα ζήσουμε στα κρυφά. Το Facebook είναι μία από τις μεγάλες εταιρείες εναντίον της οποίας μαχόμαστε για τον άκρατο καταναλωτισμό της και για τις πληροφορίες που πουλάει στον Τραμπ. Ξεκινήσαμε να είμαστε στο Facebook όταν ακόμα ήταν δωρεάν. Πλέον, είναι το πιο ακριβοπληρωμένο “στέλεχος” των ΗΠΑ. Αυτό που κάνουμε, είναι ότι προσπαθούμε να δημιουργήσουμε μια κοινότητα. Όχι facebook, όχι παρεμβάσεις, μόνο εμείς. Ας ζούμε μαζί σε αυτό που ονομάζουμε “Earthallujah”! (Αλληλούια Γη).

-Θυμάστε κάποιο ιδιαίτερο περιστατικό που συνέβη σε κάποια από τις εμφανίσεις σας;  

Κάποτε πήγαμε σ’ έναν από τους τεράστιους Πύργους του Τραμπ, ο οποίος στους μεσαίους ορόφους έχει έναν κήπο. Φυσικά δεν είχαμε κάποια ειδική άδεια- μόνο την πίστη στο δικαίωμα της ελεύθερης συνάθροισης και της διαμαρτυρίας. Κάναμε μια περφόρμανς στην οποία υποτίθεται ότι κοιτούσαμε ψηλά και παρακαλούσαμε τις μέλισσες να έρθουν τον κήπο, φωνάζοντας “Κατεβείτε από πάνω, ελάτε κάτω σ’ αυτόν τον διεφθαρμένο κήπο!”. Όλα γύρω μας ήταν χρυσά – όλα είναι χρυσά στους πύργους του Τραμπ.

Λοιπόν, το αποτέλεσμα ήταν ότι μας πέταξαν έξω. Βρεθήκαμε περικυκλωμένοι από μυστικές υπηρεσίες, από ανθρώπους που επικοινωνούσαν με μικροσκοπικά μικρόφωνα. Καθώς μας έδιωχναν τους είπαμε “Δεν είναι νόμιμο αυτό που κάνετε. Δεν είμαστε παράνομα εδώ. Γιατί μας διώχνετε;”. Και τότε μας είπαν: “Επειδή φωνάζετε τη Μελάνια Τραμπ να κατέβει κάτω!”. Τότε ο Τραμπ και η Μελάνια δεν είχαν ακόμα μετακομίσει στον Λευκό Οίκο και η αστυνομία νόμιζε – ή ήθελε να νομίζει – ότι προσπαθούσαμε να πείσουμε την Μελάνια Τραμπ να κατέβει κάτω, ενώ εμείς φωνάζαμε απλώς κάποιες μέλισσες να κατέβουν απ’ τον ουρανό. Δε λέω, υπάρχει κάτι ενδιαφέρον σ’ αυτό. Να προσπαθείς να επικοινωνήσεις με τις μέλισσες, κάνοντας τους άλλους να νομίζουν ότι θες να επικοινωνήσεις με την πρώτη κυρία των ΗΠΑ! (γελάει).

Θέλουμε να ξεκινήσουμε ένα παγκόσμιο κοινωνικό κίνημα εδώ στην Αθήνα – ένα νέο ηθικό, πολιτικό, παγκόσμιο κίνημα που θα λέγεται “Τουρίστες εναντίον Τραμπ”.

Πώς και δεν ετοιμάσατε μια παράσταση ειδικά για την Ελλάδα; Έχουμε αρκετά φλέγοντα ζητήματα εδώ προκειμένου να διαμαρτυρηθείτε.

Μπορεί να μην φτιάξαμε κάτι για την Ελλάδα, αλλά υπάρχει κάτι που σκεφτήκαμε τις τελευταίες μέρες με αφορμή την διαμονή μας εδώ. Θέλουμε να ξεκινήσουμε ένα παγκόσμιο κοινωνικό κίνημα εδώ στην Αθήνα – ένα νέο ηθικό, πολιτικό, παγκόσμιο κίνημα που θα λέγεται “Τουρίστες εναντίον Τραμπ”. Θέλουμε να αναγκάσουμε τους τουρίστες να εξεγερθούν. Τόσο η Αθήνα όσο και η Νέα Υόρκη είναι προορισμοί “σωτηρίας” για τους μετανάστες. Θέλουμε να μπλέξουμε σ’ αυτό τόσο τους μετανάστες όσο και τους τουρίστες. Είναι μια ιδέα που θέλει ακόμα δουλειά, γι’ αυτό και καλούμε όλους τους ακτιβιστές της χώρας σας να έρθουν να μας βρουν όσο θα είμαστε στην Ελλάδα και να δουλέψουμε μαζί πάνω σ’ αυτό!

Info:

Ο Reverend Billy και η Stop Shopping Choir στην Αγγλικανική Εκκλησία Αγίου Παύλου (9-11 Ιουλίου στις 19:00) και στην Πλατεία Συντάγματος (12-13 Ιουλίου στις 19:00)