Οι Ημέρες Παλαιάς Μουσικής έρχονται στην Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής στο ΚΠΙΣΝ, από τις 19 έως και τις 29 Νοεμβρίου, με εννέα ξεχωριστές συναυλίες που προσκαλούν το κοινό σε ένα πολυδιάστατο μουσικό ταξίδι από τον Μπετόβεν και την εποχή των μεγάλων ανατροπών έως τις σύγχρονες αναγνώσεις του ιστορικού ρεπερτορίου.
Με τη συμμετοχή κορυφαίων Ελλήνων και Ευρωπαίων μουσικών, το πρόγραμμα του φεστιβάλ αναπτύσσεται σε δύο θεματικούς άξονες: «Η εποχή των επαναστάσεων», σε καλλιτεχνική επιμέλεια του Δήμου Γκουνταρούλη, και «Ενεργά παρελθόντα», σε καλλιτεχνική επιμέλεια του Μάρκελλου Χρυσικόπουλου. Οι Ημέρες Παλαιάς Μουσικής ξεκινούν από την πεποίθηση ότι το παρελθόν αποτελεί ένα ενεργό πεδίο ακρόασης και επανερμηνείας, που εξακολουθεί να μας αφορά, να μας προκαλεί και να παράγει νέα νοήματα.
Ο Α΄ Κύκλος, «Η εποχή των επαναστάσεων» (19, 20, 21, 22 Νοεμβρίου), είναι αφιερωμένος στον Λούντβιχ βαν Μπετόβεν και τον δημιουργικό του περίγυρο, παρουσιάζοντας τέσσερις συναυλίες με έργα από τα τέλη του 18ου και τις πρώτες δεκαετίες του 19ου αιώνα και από τον κλασικισμό στον πρώιμο ρομαντισμό, με αριστουργηματικά έργα μουσικής δωματίου των Γιόζεφ Χάυντν, Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ, Λούντβιχ βαν Μπετόβεν και Φραντς Σούμπερτ σε όργανα εποχής.
Ο Β΄ Κύκλος, «Ενεργά παρελθόντα» (26, 27, 28, 29 Νοεμβρίου), περιλαμβάνει πέντε συναυλίες που φέρνουν την ιστορική ερμηνεία σε διάλογο με τη σύγχρονη δημιουργία, καθώς νέες αναθέσεις σε Έλληνες συνθέτες, τζαζ προσεγγίσεις στις παραλλαγές του Μπαχ, ηλεκτρονικοί ήχοι και υβριδικές μορφές επανενεργοποιούν το ιστορικό υλικό.
ΣΥΝΟΠΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΩΝ ΠΑΛΑΙΑΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ
Α΄ Κύκλος
Η ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΩΝ
Το baryton του πρίγκιπα Esterházy και οι βιολοντσελίστες του Beethoven
19 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 20.30
Ludwig van Beethoven: Σονάτες για βιολί και φορτεπιάνο
20 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 20.30
Ludwig van Beethoven, Franz Schubert: Κουιντέτα εγχόρδων
21 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 20.30
Τραγούδια σε καιρούς που αλλάζουν: Haydn, Mozart, Beethoven, Schubert
22 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 19.30
Β΄ Κύκλος
ΕΝΕΡΓΑ ΠΑΡΕΛΘΟΝΤΑ
Στραβαγκάντσα: Η Νάπολη του 17ου αιώνα στην πρίζα
26 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 20.30
VOLKS:LIEDER:ABEND: Τραγούδια του Johannes Brahms
27 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 20.00
Στο προσκεφάλι του άυπνου κόμη
Ο Νικόλας Αναδολής αυτοσχεδιάζει πάνω στις Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ του Bach
27 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 21.30
Ex Silentio: Τριστάνος
28 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 20.30
Camino medieval: Το μακρύ οδοιπορικό της πίστης
29 Νοεμβρίου 2026 • Ώρα έναρξης: 18.30
ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΩΝ ΠΑΛΑΙΑΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ
Α΄ Κύκλος
Η ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΩΝ
Το baryton του πρίγκιπα Esterházy και οι βιολοντσελίστες του Beethoven
19 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 20.30
Ο Κριστόφ Κουάν, ένας από τους σημαντικότερους βιολοντσελίστες και γκαμπίστες της εποχής μας, συμπράττει με τον Γαλλοελβετό βιολίστα Μιγκέλ ντα Σίλβα, ιδρυτή του Κουαρτέτου Ysaÿe, καθώς και με τον Έλληνα βιολοντσελίστα Δήμο Γκουνταρούλη. Οι τρεις μουσικοί παρουσιάζουν ένα εξαιρετικά σπάνιο ρεπερτόριο μουσικής δωματίου ιδιαίτερης εκλέπτυνσης και δεξιοτεχνίας.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει δύο από τα 126 τρίο για μπαρυτόν, βιόλα και βιολοντσέλο που ο Γιόζεφ Χάυντν έγραψε τη δεκαετία 1765-75 για τον φιλόμουσο πρίγκιπα Νικόλαο Έστερχαζυ και για το αγαπημένο του όργανο. Το νεανικό και ανάλαφρο ντουέτο για βιόλα και βιολοντσέλο του Μπετόβεν, με τον τίτλο «με δύο ομπλιγκάτο (δηλ. υποχρεωτικά) ματογυάλια», συμπληρώνει το πρόγραμμα μαζί με ντουέτα και τρίο των Άντονιν Κραφτ, Ζαν-Λουί Ντυπόρ και Μπέρνχαρντ Ρόμπεργκ, τριών από τους μεγαλύτερους δεξιοτέχνες βιολοντσελίστες της εποχής.
Christophe Coin: μπαρυτόν, βιολοντσέλο
Miguel da Silva: βιόλα
Δήμος Γκουνταρούλης: βιολοντσέλο
Ludwig van Beethoven: Σονάτες για βιολί και φορτεπιάνο
20 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 20.30
Δύο διεθνούς φήμης μουσικοί, με καθοριστική παρουσία και ενεργή συμμετοχή στον χώρο της παλαιάς μουσικής και της ιστορικά τεκμηριωμένης ερμηνείας, ο Σούνσκε Σάτο στο βιολί και η Σουάν Τσάι στο φορτεπιάνο, παρουσιάζουν ένα απαιτητικό και γεμάτο αντιθέσεις πρόγραμμα αφιερωμένο στις σονάτες για βιολί και φορτεπιάνο του Μπετόβεν.
Η Σονάτα αρ. 5 σε φα μείζονα, έργο 24, η «Άνοιξη», μια σύνθεση γεμάτη λυρισμό και αισιοδοξία, συνομιλεί με τη σκοτεινή αδελφή της, τη Σονάτα αρ. 4 σε λα ελάσσονα, έργο 23. Οι δώδεκα παραλλαγές πάνω στην άρια “Se vuol ballare” από την όπερα «Οι γάμοι του Φίγκαρο» του Μότσαρτ, ένα από τα πρώιμα έργα του Μπετόβεν που γράφτηκε το 1792, αναδεικνύουν τη δεξιοτεχνία των οργάνων, ενώ η Σονάτα αρ. 7 σε ντο ελάσσονα, έργο 30, εκφράζει το πάθος και την εσωτερική ένταση της ώριμης γραφής του.
Shunske Sato: βιολί
Shuann Chai: φορτεπιάνο
Ludwig van Beethoven, Franz Schubert: Κουιντέτα εγχόρδων
21 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 20.30
Πέντε κορυφαίοι μουσικοί της ευρωπαϊκής σκηνής της παλαιάς μουσικής, οι Σούνσκε Σάτο και Σίμος Παπάνας στο βιολί, Έμλυν Σταμ στη βιόλα, Γιοπ τερ Χαρ και Δήμος Γκουνταρούλης στο βιολοντσέλο, παρουσιάζουν δύο αριστουργηματικά έργα μουσικής δωματίου σε όργανα εποχής.
Η ανώνυμη διασκευή για κουιντέτο εγχόρδων με δύο βιολοντσέλα της γνωστής Σονάτας «Κρώυτσερ», έργο 47 του Μπετόβεν, που εκδόθηκε στη Βιέννη το 1832, αποδίδεται πιθανότατα στον ίδιο τον συνθέτη ή στον μαθητή και στενό του συνεργάτη Φέρντιναντ Ρης και παρουσιάζεται σε πρώτη ελληνική εκτέλεση. Το πρόγραμμα ολοκληρώνεται με το εμβληματικό Κουιντέτο εγχόρδων σε ντο μείζονα του Σούμπερτ, ένα έργο συμφωνικών διαστάσεων και υπερβατικής ομορφιάς, το οποίο θεωρείται ένα από τα πιο σημαντικά έργα μουσικής δωματίου όλων των εποχών.
Shunske Sato, Σίμος Παπάνας: βιολί
Emlyn Stam: βιόλα
Job ter Haar, Δήμος Γκουνταρούλης: βιολοντσέλο
Τραγούδια σε καιρούς που αλλάζουν: Haydn, Mozart, Beethoven, Schubert
22 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 19.30
Η Ελληνίδα υψίφωνος Φανή Αντωνέλου μαζί με τον τσεμπαλίστα και φορτεπιανίστα Γεράσιμο Χοϊδά παρουσιάζουν ένα πλούσιο πρόγραμμα με τραγούδια των τεσσάρων κορυφαίων δημιουργών που επαναπροσδιόρισαν το μουσικό τοπίο στα τέλη του 18ου και στις αρχές του 19ου αιώνα, μεταφέροντάς μας στην καρδιά μιας περιόδου έντονων αλλαγών και αισθητικών ανατροπών.
Στο Β΄ μέρος, έξι διακεκριμένοι Έλληνες μουσικοί, μαζί με τον καλεσμένο Γερμανό κλαρινετίστα Ζεμπάστιαν Κυρτσλ, ερμηνεύουν το Σεπτέτο για πνευστά και έγχορδα, έργο 20, του Μπετόβεν σε όργανα εποχής. Το Σεπτέτο, ένα από τα πιο αγαπητά και γοητευτικά έργα της νεανικής περιόδου του Μπετόβεν, παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στη Βιέννη το 1800, σημείωσε αμέσως πρωτοφανή επιτυχία και έγινε ιδιαίτερα δημοφιλές, επισκιάζοντας ίσως για ένα διάστημα άλλα, μεταγενέστερα έργα μουσικής δωματίου του συνθέτη.
Φανή Αντωνέλου: υψίφωνος
Γεράσιμος Χοϊδάς: φορτεπιάνο
Sebastian Kürzl: ιστορικό κλαρινέτο
Αλέξανδρος Οικονόμου: ιστορικό φαγκότο
Κώστας Σίσκος: φυσικό κόρνο
Φαίδων Μηλιάδης: βιολί
David Bogorad: βιόλα
Αλέξης Καραϊσκάκης: βιολοντσέλο
Γιάννης Μπαμπαλούκας: κοντραμπάσο
Β΄ Κύκλος
ΕΝΕΡΓΑ ΠΑΡΕΛΘΟΝΤΑ
Στραβαγκάντσα: Η Νάπολη του 17ου αιώνα στην πρίζα
26 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 20.30
Η σύμπραξη των Κρίστιας Μιχαήλ, Αλέξη Μαστιχιάδη και Νίκου Βελιώτη διαμορφώνει ένα τελετουργικό ηχητικό περιβάλλον γύρω από τον συγκερασμό της ναπολιτάνικης σχολής των αρχών του 17ου αιώνα με τον σύγχρονο πειραματικό ήχο. Η πρώιμη μπαρόκ ναπολιτάνικη μουσική θεωρείται μέχρι και σήμερα εξαιρετικά ριζοσπαστική, καθώς, χάρη στις τολμηρές αρμονίες, την ακραία χρωματικότητα και την εκφραστική της ένταση, μοιάζει να υπερβαίνει τα ιστορικά όρια της εποχής της. Τα ιδιόμορφα έργα συνθετών όπως οι Τζεζουάλντο, Ντ’ Ίντια, Ντε Μακ, Νέννα, Τραμπάτσι και Πέρι συνδιαμορφώνονται με ηχητικές επιρροές από βόμβους, θόρυβο και ηλεκτροακουστικές παραμορφώσεις. Το μπαρόκ ρεπερτόριο διαπλέκεται με συνθέσεις των ίδιων των μουσικών, ενώ παρουσιάζεται και ένα νέο έργο του συνθέτη Πάνου Ηλιόπουλου, σε ανάθεση της Εθνικής Λυρικής Σκηνής.
Έργα των: Sigismondo d’India, Giovanni de Macque, Pomponio Nenna, Jacopo Peri, Carlo Gesualdo, Giovanni Maria Trabaci, Πάνου Ηλιόπουλου κ.ά.
Κρίστια Μιχαήλ: φωνή
Αλέξης Μαστιχιάδης: κλαβίχορδο, εκκλησιαστικό όργανο, τσέμπαλο, ηλεκτρονικά μέσα
Νίκος Βελιώτης: ηλεκτρικό βιολοντσέλο, ηλεκτρονικά μέσα
VOLKS:LIEDER:ABEND: Τραγούδια του Johannes Brahms
27 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 20.00
«Το πρώτο μου Liederabend, η πρώτη μου βραδιά ρομαντικού τραγουδιού, γεννήθηκε κάτω απ’ τα πλατάνια του Πηλίου, μες στην καλοκαιρινή μέθη της γης των Κενταύρων. Αυτή η δεύτερη βραδιά αναζητά τις μελωδίες της στα αχανή δάση της Γερμανίας, τα παραμύθια της στις όχθες του Ρήνου, που τον 19ο αιώνα έσφυζαν ακόμα από φαντάσματα και δοξασίες. Στα χέρια του Μπραμς τα λαϊκά τραγούδια μεταμορφώνονται γλυκά, απαλά, σε μικρά διαμάντια και αποκτούν μια σχεδόν ανεξιχνίαστη διάσταση μέσα στη σπηλαιώδη αρμονική γραφή του: Οι μελωδίες τους, αρχαία πετρώματα, σκοτεινιάζουν σ’ ένα σκοτάδι ιδιαίτερο, που οι σταλακτίτες του λαμπυρίζουν στην παραμικρή λάμψη και που στο βάθος του βυθίζεται και χάνεται ακόμη και το λαμπρότερο φως. Διάσπαρτοι ανάμεσα στα Volkslieder, αυτοσχεδιασμοί στο φορτεπιάνο και τραγούδια χωρίς λόγια θα διασκεδάσουν τη σκοτεινή μελαγχολία τους».— Ιάσων Μαρμαράς
Ιάσων Μαρμαράς: φωνή, φορτεπιάνο
Στο προσκεφάλι του άυπνου κόμη: Ο Νικόλας Αναδολής αυτοσχεδιάζει πάνω στις Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ του Bach
27 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 21.30
Δεν υπάρχουν ίσως πιο αντιπροσωπευτικά στοιχεία της παλαιάς μουσικής από τον αυτοσχεδιασμό και τη φόρμα της παραλλαγής, δύο χαρακτηριστικά που γεφυρώνουν αβίαστα την μπαρόκ με την τζαζ. Σε αυτό το μήκος κύματος, ο πιανίστας Νικόλας Αναδολής καταπιάνεται με το μνημειώδες έργο του Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ «Άσκηση για πληκτροφόρο», που αποτελείται από μια άρια με διάφορες παραλλαγές ευρύτερα γνωστό και ως Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ. Αυτοσχεδιάζοντας με τη σειρά του πάνω στους καταγεγραμμένους αυτοσχεδιασμούς του μεγάλου κάντορα, ο Νικόλας Αναδολής προσφέρει μια συναυλία τζαζ μουσικής μένοντας συγχρόνως πιστός στο γράμμα αλλά και στο πνεύμα του μπαρόκ.
Νικόλας Αναδολής: πιάνο
Ex Silentio: Τριστάνος
28 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 20.30
Η αρχετυπική μεσαιωνική ιστορία του Τριστάνου σχετίζεται λογοτεχνικά με τον κύκλο του βασιλιά Αρθούρου και τον κύκλο του Γκράαλ και έχει εμπνεύσει όλες τις τέχνες μέχρι τις μέρες μας ενώ έγινε ευρέως γνωστή μέσα από το έργο του Ρίχαρντ Βάγκνερ. Από τη νορμανδική αυλή της Αγγλίας του 12ου αιώνα ο θρύλος του Τριστάνου φτάνει στη Γαλλία κι έπειτα σε όλη την Ευρώπη μέσα από την προφορική παράδοση των βάρδων. Στον θρύλο δεσπόζουν η πίστη και η ανδρεία του ήρωα αλλά και η μοίρα που ορίζει τον άνθρωπο ενώ δεν λείπουν και οι μεταφυσικές προεκτάσεις. Στην παράσταση αντιπαρατίθεται η μουσική της εποχής του Μεσαίωνα σε όργανα της εποχής με τα ηλεκτρονικά μέσα και τη σύγχρονη μουσική δημιουργία.
Θα ακουστούν έργα των Μπερνάρτ ντε Βενταντόρν, Γκιγιώμ ντε Μασώ, πολυφωνία από τον κώδικα της Βαμβέργης (13ος αι.), έργα της γαλλικής και σκανδιναβικής παράδοσης, καθώς και μια σύνθεση για μεσαιωνικό σύνολο με ηλεκτρονικά μέσα του συνθέτη Θάνου Πολυμενέα-Λιοντήρη σε ανάθεση της Εθνικής Λυρικής Σκηνής.
Ex Silentio
Θεοδώρα Μπάκα: φωνή
Ειρήνη Μπιλίνη-Μωραΐτη: φωνή, μεσαιωνική βιέλα, κρουστά
Ηλέκτρα Μηλιάδου: μεσαιωνική βιέλα
Χρύσανθος Χριστοδούλου: ηλεκτρονικά μέσα, ηχητικός σχεδιασμός
Δημήτρης Κούντουρας: σύλληψη, μουσική διεύθυνση, μεσαιωνικά φλάουτα
Camino medieval: Το μακρύ οδοιπορικό της πίστης
29 Νοεμβρίου • Ώρα έναρξης: 18.30
Η συναυλία ανασυνθέτει μια ιστορική διαδρομή μέσα από τον «Δρόμο του Αγίου Ιακώβου». Πρόκειται για ένα δίκτυο προσκυνηματικών διαδρομών που, από διάφορες πόλεις της Ευρώπης, καταλήγουν στον καθεδρικό ναό του Σαντιάγο ντε Κομποστέλα στη βορειοδυτική Ισπανία. Ο καθεδρικός ναός φυλάσσει τα λείψανα του Αγίου Ιακώβου και ήδη από την ανέγερσή του τον 11ο αιώνα αποτέλεσε έναν σημαντικότατο τόπο προσκυνήματος, αναδεικνύοντας μέσα από τις διαδρομές και το προσωπικό βίωμα του κάθε προσκυνητή ένα ευρύτερο πλέγμα ανθρωπισμού και πολιτισμικής ανταλλαγής.
Μέσα από αυθεντικά κείμενα, μελωδίες και λειτουργικούς ύμνους, με φωνή, μεσαιωνικά όργανα αλλά και βίντεο, συνοδεύουμε τον Τομπίας Σληρφ στα 850 χιλιόμετρα της διαδρομής του, ενώ κάθε κομμάτι γίνεται σταθμός ενός εσωτερικού ταξιδιού, προσφέροντας μια βιωματική εμπειρία που γεφυρώνει παρελθόν και παρόν.
Tobias Schlierf: φωνή, άρπα, μεσαιωνική βιέλα, οργάνιστρο, οργανέτο, κρούμχορν, γκέμσχορν
Σχεδιασμός βίντεο: Florian Zimmermann
Βοηθός σχεδιαστή βίντεο: Raphael Schlierf 
