O Δήμος Αγίου Νικολάου στο πλαίσιο των ενεργειών ένταξης της Σπιναλόγκας στα Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Unesco, σε συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού και την Εφορεία Αρχαιοτήτων Λασιθίου, διοργανώνει στις 18 Ιουλίου 2018, ένα μεγάλο μουσικό γεγονός στο νησί, με την παρουσίαση ενός πρωτότυπου έργου, το οποίο αναμένεται να συμβάλλει τα μέγιστα στη δημοσιότητα της πρότασης, αλλά και γενικότερα στην προσπάθεια που καταβάλλεται για την επίτευξη του συγκεκριμένου στόχου.

Στο πλαίσιο αυτό, ο Δήμος Αγίου Νικολάου ανέθεσε στον συνθέτη Νίκο Ξυδάκη και στον ποιητή Διονύση Καψάλη να δημιουργήσουν ένα πρωτότυπο καλλιτεχνικό έργο, το οποίο θα συμπεριληφθεί στο φάκελο υποψηφιότητας του μνημείου.

bty

Πηγή έμπνευσης ο εμβληματικός τόπος της Σπιναλόγκας, που αποτελεί σύμβολο του πόνου, της απομόνωσης και του μαρτυρίου, ενώ ταυτόχρονα αναδεικνύει το  μεγαλείο της ανθρώπινης ψυχής, μέσα από τον αγώνα των ανθρώπων για επιβίωση.

Σε αυτό τον μικρό και άγονο βράχο κατοίκησαν στο πέρασμα των αιώνων ανθρώπινα σύνολα με πολύ διαφορετικά κοινωνικά και φυλετικά στοιχεία. Από τον 16ο και έως τον 20ο αιώνα η Σπιναλόγκα υπήρξε βενετσιάνικο φρούριο, οθωμανικό φρούριο και οικισμός και, τέλος, λεπροκομείο. Τρεις φορές “άδειασε” με τραγικό τρόπο και κατοικήθηκε ξανά από ανθρώπους που δεν είχαν κανένα κοινό στοιχείο με τους προηγούμενους.

Το μουσικό έργο «Απόκοπος ή Σπιναλόγκα» του Νίκου Ξυδάκη δημιουργήθηκε για δύο φωνές και σύνολο οργάνων, κλασικών και παραδοσιακών, στο οποίο αφηγηματικά μέρη εναλλάσσονται με λυρικά και οργανικά ιντερμέδια με τραγούδια.

Πάνω σ΄ έναν αφηγηματικό καμβά που δημιουργεί ο Διονύσης Καψάλης και που παρακολουθεί την εις «Ἅδου κάθοδον» ενός νοσηλευόμενου στη Σπιναλόγκα, πλέκονται άλλες ιστορίες, εικόνες και περιστατικά από τη ζωή των έγκλειστων, με αναφορά στην Αυτοβιογραφία του Επαμεινώνδα Ρεμουντάκη, την ιστορία του Ορφέα και της Ευρυδίκης ως τον Απόκοπο του Μπεργαδή.

Το έργο θα ηχογραφηθεί με την Ορχήστρα Σύγχρονης Μουσικής της ΕΡΤ, που συμπράττει σε αυτό το μεγάλο εγχείρημα, υπό τη διεύθυνση του Γιώργου Παπαδόπουλου.

Την ερμηνεία των δύο ρόλων έχουν αναλάβει ο ταλαντούχος Θοδωρής Βουτσικάκης και η καταξιωμένη σοπράνο Μυρσίνη Μαργαρίτη. Στο ρόλο του Απόκοπου ο Βασίλης Σκουλάς. Στα αφηγηματικά ιντερμέδια οι δύο δημιουργοί, ο Νίκος Ξυδάκης και ο Διονύσης Καψάλης. Στην ενορχήστρωση του έργου είναι ο Δημήτρης Μπουζάνης, ενώ συμμετέχουν και οι σολίστες παραδοσιακών οργάνων, Δημήτρης Βαρελόπουλος στο λαούτο, Γιώργος Κοντογιάννης στη λύρα και Νεκτάριος Σταματέλος στο νέυ.

Παράλληλα με την προετοιμασία του μουσικού έργου, εξελίσσεται η δημιουργία ενός ντοκιμαντέρ, σε σκηνοθεσία του διεθνώς βραβευμένου Πάνου Καρκανεβάτου. Ένα οδοιπορικό της δημιουργίας του έργου, με σκοπό να καταγράψει με πληρότητα το ιστορικό αποτύπωμα του εμβληματικού χώρου της Σπιναλόγκας και να αποδώσει δυναμικά το πέρασμά της στην νέα εποχή, ως ένας χώρος Πολιτισμού.

Στις 18 Ιουλίου, θα πραγματοποιηθεί η πρώτη παρουσίαση του έργου στο νησί της Σπιναλόγκας. Μια μεγάλη συναυλία με την Ορχήστρα Σύγχρονης Μουσικής της ΕΡΤ και όλους τους συντελεστές που συμμετέχουν στο έργο επί σκηνής, σ’ αυτόν τον εμβληματικό τόπο, ως η ζωντανή αποτύπωση του έργου στο χώρο για τον οποίο δημιουργήθηκε.