Μια από τις πλέον εμβληματικές γαλλικές όπερες, η Κάρμεν εξακολουθεί να προκαλεί σήμερα όπως και όταν πρωτοείδε το φως, πριν από 140 χρόνια και παρουσιάζεται στο Ωδείο Ηρώδου Αττικού στο Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου.

Η τσιγγάνα ηρωίδα υπερασπίζεται την ελευθερία της και το δικαίωμα να διαλέγει η ίδια ερωτικούς συντρόφους, όχι να την διαλέγουν εκείνοι. Αποτελεί απειλή για μια κοινωνία ανδροκρατούμενη και πατριαρχική. Μόνη λύση, η εξόντωσή της. Την αναλαμβάνει ο ερωτευμένος και «προδομένος» Δον Χοσέ. Μια αντισυμβατική υπόθεση, την οποία εξέφρασε μέσα από την τότε εξίσου αντισυμβατική, σήμερα δημοφιλέστατη, μουσική του ο Ζωρζ Μπιζέ.

Ο ρεαλισμός της υπόθεσης και η ταυτότητα της ηρωίδας και της παρέας της, η οποία κινείται στο περιθώριο της κοινωνίας και των οργανωμένων δομών της, αποτελούν πρόκληση για κάθε σκηνοθέτη. Στη νέα του παραγωγή ειδικά για την Εθνική Λυρική Σκηνή, ο Στήβεν Λάνγκριτζ, καλλιτεχνικός διευθυντής της Όπερας του Γκαίτεμποργκ, εξηγεί: «Η Ανδαλουσία του Μπιζέ έχει επινοηθεί, είναι υποθετική, ωστόσο αντανακλά τον κόσμο μας. Η συντριπτική φτώχεια αποτελεί καθημερινότητα για πολλά εκατομμύρια ανθρώπους, στους οποίους η όπερα Κάρμεν δίνει φωνή. Οι άνθρωποι σε αυτό τον επινοημένο κόσμο ζουν στο περιθώριο της κοινωνίας, στα γεμάτα απόγνωση άκρα. Όρια και φτώχεια, ελευθερία και σκλαβιά: δύσκολο να βρεθούν πιο επίκαιρα θέματα. Η Κάρμεν είναι μια ιστορία για το σήμερα».