Ο Λέοναρντ Κοέν έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 82 χρονών, όπως ανακοινώθηκε στον επίσημο λογαριασμό του στο Facebook. «Χάσαμε έναν από τους πλέον παραγωγικούς οραματιστές της μουσικής», αναφέρει το σχετικό μήνυμα. Τον Οκτώβρη κυκλοφόρησε ο τελευταίος του δίσκος με τίτλο “You want it darker”.

Εκτός από τραγουδοποιός, ο Λέοναρντ Κοέν ήταν επίσης σημαντικός ποιητής και συγγραφέας, καθώς πριν από την κυκλοφορία του πρώτου του άλμπουμ “Songs of Leonard Cohen” το 1967, είχε ήδη εκδόσει δύο διηγήματα με τίτλο The Favourite Game και Beautiful Losers. Δεν εγκατέλειψε την ποίηση ποτέ κατά τη διάρκεια της ζωής του.  Άλλωστε στράφηκε στην τραγουδοποιία μετά την απογοήτευσή του από την οικονομική του δυσπραγία ως συγγραφέας.

Τον ανακάλυψε ο κυνηγός ταλέντων της Columbia, John H. Hammond, ο οποίος επίσης υπέγραψε τους Bob Dylan, Aretha Franklin, Bruce Springsteen και πολλούς ακόμα το 1967, χρονιά που κυκλοφόρησε το πρώτο του άλμπουμ.

Σε αυτό συμπεριλαμβανόταν μια από τις μεγάλες του επιτυχίες, το τραγούδι “Suzanne.” Από τα πιο γνωστά του κομμάτια είναι το “Hallelujah”, το οποίο έχει διασκευαστεί πολλές φορές (όπως για παράδειγμα από τους John Cale, Jeff Buckley, Bob Dylan, Willie Nelson και πολλούς ακόμα).

Πριν από την κυκλοφορία του “You Want it Darker”, είχε δώσει μια συνέντευξη όπου, αναφερόμενος στην κατάσταση της υγείας του και τη θνητότητά του, είπε πως «είμαι έτοιμος να πεθάνω, ελπίζω να μην είναι πολύ άβολο». Λίγους μήνες νωρίτερα, θυμόμαστε όλοι το γράμμα που έστειλε στη μούσα και επί πολλά χρόνια σύντροφό του Marianne Ihlen, δυο μέρες πριν εκείνη φύγει από τη ζωή.

«Λοιπόν Μαριάν, έχει φτάσει αυτή η στιγμή όπου είμαστε τόσο μεγάλοι και τα σώματά μας καταρρέουν και πιστεύω ότι θα σε ακολουθήσω πολύ σύντομα. Να ξέρεις ότι είμαι τόσο κοντά σου που αν απλώσεις το χέρι σου, πιστεύω ότι θα μπορέσεις να φτάσεις το δικό μου»

Ο Λέοναρντ Κοέν γεννήθηκε στο Μόντρεαλ του Καναδά το 1934. Ο πατέρας του, εβραϊκής καταγωγής και ιδιοκτήτης βιοτεχνίας υφασμάτων, πέθανε όταν ο Λέοναρντ ήταν εννέα ετών. Έφηβος ακόμα, διαβάζει Λόρκα και μαγεύεται, μαθαίνει κιθάρα, ενώ μελετά με δάσκαλο τον ποιητή Irving Layton. Το 1955 παίρνει πτυχίο αγγλικής φιλολογίας από το πανεπιστήμιο McGill και ξεκινά μεταπτυχιακές σπουδές στο πανεπιστήμιο Columbia, ενώ φοιτητής ακόμα εκδίδει την πρώτη ποιητική συλλογή με τίτλο Let Us Compare Mythologies. To 1961 κυκλοφορεί η δεύτερη ποιητική συλλογή του με τίτλο The Spice Box of Earth, με την οποία γίνεται γνωστός στους ευρύτερους ποιητικούς κύκλους. Οι Yeats, Whitman και Henri Miller, αποτελούν σημεία αναφοράς στην ποίησή του το διάστημα αυτό. Κερδίζοντας μια υποτροφία καταφέρνει να ταξιδέψει στην Ευρώπη και το 1960 αποφασίζει να εγκατασταθεί μόνιμα στην Ύδρα. Αγόρασε το σπίτι που διατηρεί μέχρι σήμερα και έζησε την πιο ειδυλλιακή περίοδο της ζωής του, περίπου επτά χρόνια, με την Marianne Ihlen και το γιο της Axel. Εκεί έγραψε την ποιητική συλλογή Flowers for Hitler (1964) και δύο μυθιστορήματα,The Favourite Game(1963) και Beautiful Losers (1966).

Η γνωριμία του με την Judy Collins στάθηκε καθοριστική για την πορεία του στη μουσική. Μετά την επιτυχία που γνώρισε η ηχογράφηση της δικής του σύνθεσης “Suzanne” από την Collins, αποφασίζει να δοκιμάσει τις δυνάμεις του ως τροβαδούρος. Η εμφάνισή του στο Newport Folk Festival το 1967, οδήγησε στο πολύ επιτυχημένο ντεμπούτο Songs of Leonard Cohen με τραγούδια-θρύλους όπως Suzanne, Sisters of Mercy και So Long Marianne, ενώ την ίδια χρονιά γνωρίζει τη Suzanne Elrod, με την οποία απέκτησε δύο παιδιά, τον Άνταμ και τη Λόρκα.
Άλλα έργα-σταθμοί της πορείας του ήταν το Various Positions το 1984 (με τραγούδια όπως το Dance Me To The End of Love και το Hallelujah), το I’m Your Man(1988), καθώς και το στοχαστικό και κριτικό The Future (1992). Το 1993 αποφάσισε να ζήσει σε μοναστήρι Ζεν της Καλιφόρνιας, το οποίο όμως εγκατέλειψε το 1999 και το 2001 κυκλοφορεί το Ten New Songs, περιλαμβάνοντας το τραγούδι Alexandra Leaving, βασισμένο στο ποίημα του Καβάφη «Απολείπειν ο Θεός Αντώνιον». Το 2004 κυκλοφορεί το Dear Heather, σε συνεργασία με την Anjani Thomas, σύντροφό του στη ζωή, ενώ δυο χρόνια μετά εκδίδει την ποιητική συλλογή Book of Longing, πάνω στην οποία βασίστηκε το ομώνυμο άλμπουμ και οι παραστάσεις του Philip Glass.

Ο συγκερασμός ερωτικού και θρησκευτικού στοιχείου, οι ανεκπλήρωτοι πόθοι, η μοναξιά, η λατρεία για τις γυναίκες, οι κοινωνικοί προβληματισμοί και οι εκ βαθέων εξομολογήσεις, αποτέλεσαν τους βασικούς άξονες του μοναδικού έργου του. Λιτός, ουσιαστικός, γοητευτικός, ευφυής και με χιούμορ, συνεχίζει να εμπνέει, να λυτρώνει, να παρηγορεί. Στα 74 του, μετά από 15 χρόνια απουσίας από τους συναυλιακούς χώρους και έχοντας χάσει σχεδόν όλη την περιουσία του από την πρώην μάνατζέρ του, ο Κοέν επέστρεψε δυναμικά με μια μεγάλη περιοδεία, η οποία διήρκεσε μέχρι τα τέλη του 2008. Τον Οκτώβριο του 2016 κυκλοφόρησε η τελευταία δουλειά “You Want It Darker”. O Κοέν ζούσε στον δεύτερο όροφο ενός μικρού σπιτιού στο Mid-Wilshire, ένα unglamorous προάστιο του Λος Άντζελες. Από το 2008 έως το 2013 περιόδευε συνεχώς σε όλο τον κόσμο.

Σχετικά άρθρα:

Τέσσερα ποιήματα του Λέοναρντ Κοέν, που λάτρευε τον Λόρκα και την κιθάρα του

Λέοναρντ Κοέν: Δέκα και ένα τραγούδια από τη μεγάλη μουσική κληρονομιά του

– Ο Λέοναρντ Κοέν γιορτάζει την αιωνιότητα, γράφει ο Βλάσης Κωστούρος