«Ξεφυλλίζοντας» τις προτάσεις των αθηναϊκών σκηνών για τη σεζόν που ανοίγει, αρχίζει και σχηματίζεται πια μια πρώτη εικόνα – ενδεικτική βέβαια, καθώς και φέτος ο αριθμός των παραστάσεων ξεφεύγει κατά πολύ από αυτόν που θα επέτρεπε μια εύκολη ή γρήγορη επισκόπηση, αλλά όχι ανεπαρκής.

Φέτος, η σεζόν μπορεί να καυχιέται για τη συνεργασία, «ιστορική» μπορεί να χαρακτηριστεί, του Εθνικού και του Θεάτρου Τέχνης, που θα παρουσιάσουν από κοινού την τριλογία του Στρατή Τσίρκα, «Ακυβέρνητες πολιτείες», όπως έχει ανακοινωθεί ήδη από τον περασμένο Ιούνιο. Επίσης, συνολικά σε επίπεδο προγραμματισμού, το Σύγχρονο Θέατρο και το θέατρο Επί Κολωνώ ανακοίνωσαν για τη σεζόν που ξεκινάει τη μεταξύ τους συνεργασία, σηματοδοτώντας ίσως το (μονό)δρομο που ανοίγει για τους θιάσους, ελλείψει κρατικής οικονομικής βοήθειας.

Από την άλλη, η αναζήτηση της «ασφάλειας» που προσφέρουν οι συνεργασίες φαίνεται πως δεν αποκλείει την επένδυση στο ρίσκο· ένας νέος θεατρικός χώρος προστέθηκε στον πυκνό θεατρικό ιστό της πόλης από τον Δημήτρη Λάλο (TempusVerum Eν Αθήναις), ενώ η ομάδα Ιδέα (Κ. Γάκης, Α. Μουστάκα, Κ. Μπιμπής) αναλαμβάνει το ιστορικό Θέατρο Άλφα των Στ. Ληναίου-Έλ. Φωτίου.

Άμλετ σε σκηνοθεσία Γιάννη Κακλέα, με τον Κωνσταντίνο Ασπιώτη

Άμλετ σε σκηνοθεσία Γιάννη Κακλέα, με τον Κωνσταντίνο Ασπιώτη

Και φέτος, ο Σαίξπηρ θα έχει την τιμητική του, καθώς τα τετρακόσια χρόνια από το θάνατό του αποτελούν αφορμή για να συνεχίσει να αποδεικνύει τη σκηνική υπεροχή του. Θα δούμε, λοιπόν, «Άμλετ», στο τρίτο διαφορετικό ανέβασμα σε τρεις σεζόν, αυτή τη φορά από τον Γιάννη Κακλέα στο Δημοτικό Πειραιά· «Ριχάρδο Β΄» από την Έφη Μπίρμπα στις Ροές· «Κυμβελίνο» από τον Αλέξανδρο Κοέν, που θα σηματοδοτήσει την επανέναρξη του Θεάτρου Εξαρχείων μετά από τέσσερα χρόνια σιωπής· «Ρωμαίο και Ιουλιέτα» από τον Δημήτρη Λιγνάδη (που είχε προγραμματιστεί για την περσινή σεζόν, στο Πάνθεον)· «Ριχάρδο Γ΄» σε επανάληψη (Τάκης Τζαμαργιάς, Σύγχρονο Θέατρο), αλλά και μια κωμωδία ύστερα από καιρό («Δωδέκατη νύχτα» στο Εθνικό από τον Δημήτρη Καραντζά). Θα δούμε, ακόμη, τα σονέτα του και σκηνές από τον «Ρωμαίο και Ιουλιέτα» στο μεγάλο αφιέρωμα του Θεάτρου της Οδού Κυκλάδων, αλλά και σύγχρονες (μετα)γραφές: στη γιορτινή ολονυχτία του Θεάτρου Τέχνης θα παρουσιαστούν πρωτότυπα έργα εμπνευσμένα και αφιερωμένα σε αυτόν, στο Από Μηχανής θα «παίξουν» παιχνίδια με τον «Gamlet», ενώ θα επαναληφθεί η σύγχρονη μεταγραφή του «Βασιλιά Ληρ» (Young Lear) των Ι. Ανδρεάδη-Άρη Ασπρούλη, που είδαμε στο φετινό Φεστιβάλ  Αθηνών (Θησείον). 

«Δωδέκατη νύχτα» στο Εθνικό από τον Δημήτρη Καραντζά, Patroklos Skafidas©

«Δωδέκατη νύχτα» στο Εθνικό από τον Δημήτρη Καραντζά, Patroklos Skafidas©

Σημαντική είναι και η παρουσία των τριών μεγάλων της αμερικάνικης δραματουργίας: ο «πατέρας» της, Ευγένιος Ο ‘Νηλ, βρίσκει θέση στο Εθνικό Θέατρο (και ο Αντώνης Αντύπας επιστρέφει στη σκηνοθεσία με «Πόθους κάτω από τις λεύκες»), το Από Μηχανής παρουσιάζει τον από πέρυσι αναγγελθέντα Έντουαρντ Άλμπι, αλλά σε σκηνοθεσία του Γιώργου Κιμούλη τελικά («Ποιος φοβάται τη Βιρτζίνια Γουλφ»), ενώ ο Γιάννης Μόσχος σκηνοθετεί Άρθουρ Μίλλερ και «Ήταν όλοι τους παιδιά μου» (Εμπορικόν).

Τσέχωφ και Πίντερ θα εναλλαχθούν σε όχι λίγες εκδοχές: ο «Ιβάνοφ» θα ανέβει τόσο από τη Σύλβια Λιούλιου (Θέατρο Τέχνης), όσο και από τον Αλέξανδρο Κοέν (Θέατρο Εξαρχείων), και οι «Τρεις αδερφές» στην επανάληψη του Δημήτρη Τάρλοου (Πορεία), αλλά και από τον Δημήτρη Μυλωνά (TempusVerum)· Πίντερ θα ανεβάσει ο  Τάκης Βουτέρης στο Θέατρο Εξαρχείων («Ένας επίμονος πόνος» – «Τοπίο», υπό τον τίτλο: «Ζευγάρια») και ο Δημοσθένης Παπαδόπουλος στο Από Μηχανής («Πάρτι γενεθλίων»). Αλλά και στη «Δίκη» του Κάφκα επιφυλάσσονται δύο ανεβάσματα (από τον Θ. Μοσχόπουλο στο Πόρτα και από τον Δ. Μυλωνά στην Οδό Κυκλάδων), ενώ φέτος θα δούμε και διαφορετικές εκδοχές του μύθου της Φαίδρας, από την Άντζελα Μπρούσκου (Θέατρο Τέχνης), τον Δημήτρη Καμαρωτό, που θα πειραματιστεί με μια ηχητική περφόρμανς πάνω στον «Ιππόλυτο» (Στέγη), αλλά και από την ηχηρή μετάκληση του Κριστόφ Βαρλικόφσκι και τις Φαίδρες του, που φέρνει η Στέγη.

«Τρεις αδερφές» στην επανάληψη του Δημήτρη Τάρλοου

«Τρεις αδερφές» στην επανάληψη του Δημήτρη Τάρλοου

Το Εθνικό Θέατρο επιτελώντας έναν από τους ουσιαστικότερους ρόλους του, δίνει χώρο στη νέα ελληνική γραφή με τις ολοκληρωμένες παραστάσεις τεσσάρων από τα έργα που δοκιμάστηκαν πέρυσι σε μορφή αναλογίου. Στο Εθνικό, επίσης, ανεβαίνει το άπαιχτο έργο του Δημήτρη Δημητριάδη, «Θερισμός», από τον Δημήτρη Τάρλου. Δείγμα της νέας ελληνικής γραφής θα δούμε και από τη Λίλλυ Μελεμέ που σκηνοθετεί το νέο έργο του Λεωνίδα Προυσαλίδη, «Από τη σιωπή ως την άνοιξη» (Θέατρο Δημήτρης Χορν). Ο Ευθύμης Φιλίππου συνεχίζει τη δοκιμή του στη θεατρική γραφή («Διάφορες επιλογές Πέτρος»), και πάλι σε σκηνοθεσία της Αργυρώς Χιώτη, για το Θέατρο Τέχνης αυτή τη φορά, το οποίο και φέτος επενδύει στην πρωτότυπη ελληνική γραφή που φιλοδοξεί να συνδεθεί με την επικαιρότητα, στο πρόσωπο του Βασίλη Παπαβασιλείου που θα παρουσιάσει νέα παράσταση («Relax… Mynotis. Μορφές ελληνικής αθανασίας», ενώ θα επαναληφθεί και το περσινό one man show του, «Σιχτίρ ευρώ, μπουντρούμ δραχμή»), και του blogger Πιτσιρίκου, του οποίου την καμπαρέ-περφόρμανς «2017» θα σκηνοθετήσει ο Παντελής Δεντάκης.

«Φαίδρες» του Κριστόφ Βαρλικόφσκι (photo by Pascal Victor/ArtComArt)

«Φαίδρες» του Κριστόφ Βαρλικόφσκι

Η Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών παρουσιάζει και φέτος ένα πολύπλευρο πρόγραμμα κατέχοντας τη μερίδα του λέοντος στις ξένες μετακλήσεις που απαρτίζουν τα μίνι φεστιβάλ της (με αφιερώματα στις ΗΠΑ, τη Μέση Ανατολή και τις γυναίκες), χωρίς να μειώνει την επένδυση σε δικές της παραγωγές.

Επιπλέον, μερικά ακόμη από όσα δεν θέλουμε να χάσουμε:

«1984» του Όργουελ από την Κατερίνα Ευαγγελάτου (Θέατρο Βασιλάκου)

«Μύτη» του Γκόγκολ, από τους Patari Project (Θέατρο Πόρτα) 

«Πλατεία Ηρώων» του Μπέρνχαρντ από τον Δημήτρη Καραντζά (Θέατρο της Οδού Κυκλάδων)

«Καλιγούλας» του Καμύ από την Αλίκη Δανέζη-Knutsen (Δημοτικό Θέατρο Πειραιά)

«Δον Ζουάν» από τον Μιχαήλ Μαρμαρινό (Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών)

«Θεία Κωμωδία» από τους Vasistas (Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών)

«Τρεις ευτυχισμένοι» του Λαμπίς από τον Γιάννη Χουβαρδά (Πορεία)

«Ο φόβος τρώει τα σωθικά» του Φασμπίντερ μεταφερμένο στο θέατρο από τον Σίμο Κακάλα (Θέατρο Τέχνης)

«Η επανένωση της Βόρειας με τη Νότια Κορέα» του Πομμερά από τον Νίκο Μαστοράκη (Θέατρο Τέχνης)

«Phone home» του Γιάννη Καλαβριανού (ταυτόχρονα σε Αθήνα, Λονδίνο και Μόναχο)