Μικρό αλλά πλούσιο σε μνήμες, λιτό αλλά γενναίο σε συγκίνηση, σιωπηλό αλλά εκκωφαντικό σε νοήματα, προσωπικό αλλά οικουμενικό στην αντίληψη, το πρώτο βιβλίο του Δημήτρη Καταλειφού «Συμπληγάδες Γενεθλίων» δηλώνει το «παρών».

Με βλέμμα στραμμένο στο εσωτερικό του στήνει ένα ιδιαίτερο χρονικό μιας παράδοξης περιόδου με αφορμή τον εγκλεισμό λόγω της πανδημίας ψηλαφίζοντας ωστόσο μια ολόκληρη ζωή. 65 ξεχωριστά κείμενα με τη μορφή ποιητικής πρόζας, άλλα μεγαλύτερα και άλλα μικρότερα σε έκταση που γράφτηκαν από τα τέλη Φεβρουαρίου έως τις 21 Μαΐου 2020, παραμονή των γενεθλίων του. Μια ποιητική διασταύρωση του παρόντος με το παρελθόν, μια καταβύθιση στο μέσα και στο έξω, μια λατρεία και κάποιες φορές νοσταλγία για το οδοιπορικό του στην τέχνη, μια υπόκωφη κραυγή για ελευθερία, μια λεπτή μελαγχολία, ένα πληγωμένο απωθημένο για όλα όσα χάθηκαν ή δεν γνώρισε αλλά και μια σιωπηλή αγωνία για το αύριο συχνά με σαρκασμό και ειρωνεία.

«Ζητείται ψευδαίσθησης, έστω και αφελής, να με συντροφεύει τα απογεύματα πέντε έως επτά περίπου, ανεξαρτήτως καιρού ή εποχής, αργίας ή εργασίμου. Προσφέρω αναψυκτικά, αφεψήματα, κλειστές κουρτίνες στην πραγματικότητα και υπόσχομαι αφοσίωση σκύλου. Για περισσότερες πληροφορίες απευθυνθείτε στο κινητό της ακινησίας μου».

Μιλήσαμε με τον Δημήτρη Καταλειφό για αυτή την πρώτη συγγραφική του απόπειρα.

Μια πρώτη συγγραφική απόπειρα. Εκτός από την ανάγκη διεξόδου κατά τη διάρκεια του εγκλεισμού υπήρχε και κάποια άλλη εσωτερική ανάγκη που σας ώθησε σε αυτή τη συγγραφική κίνηση;

Εκ των υστέρων, πιστεύω ότι υπήρχε η ανάγκη να ασχοληθώ λίγο με τον εαυτό μου και όχι με κάποιο ρόλο. Επί σαράντα πέντε χρόνια εργάζομαι ακατάπαυστα στο θέατρο. Είχα την τύχη αλλά και την ευθύνη για ωραίους, προκλητικούς και απαιτητικούς ρόλους. Δεν είχα πολύ χρόνο να σταθώ και να κοιτάξω εμένα και τη ζωή μου. Η καραντίνα και ο άπλετος χρόνος που μου προσφέρθηκε, ήταν μια ευκαιρία που μου δόθηκε, και ενστικτωδώς την εκμεταλλεύτηκα.

65 αυτοβιογραφικά ποιήματα πρόζας. Ωστόσο κάθε αναγνώστης θα αναγνωρίσει ψήγματα από τη δική του ζωή. Τελικά ο ποιητής μπορεί να μιλήσει σε όλους;

Πιστεύω ότι αυτός είναι ο προορισμός κάθε μορφής τέχνης και όχι μόνο της ποίησης. Η επικοινωνία. Δεν μπορώ να αντιληφθώ μια τέχνη που παραμένει κλειστή στον εαυτό της. Φυσικά όταν γράφεις ή όταν κάνεις δοκιμές σε κάποιο έργο δεν σκέφτεσαι διαρκώς τον αναγνώστη ή τον θεατή, αλλά κάπου στο βάθος του μυαλού σου ξέρεις ότι σε αυτούς αναφέρεσαι. Μου δίνει μεγάλη χαρά όταν κάποιοι μου λένε ότι αυτά τα κείμενα τους άγγιξαν. Άλλωστε αυτός ήταν και ο λόγος, για τον οποίο τόλμησα να τα δώσω προς έκδοση. Η επιθυμία του μοιράσματος.

«Υπάρχει δεν υπάρχει θεός τα κυκλαδίτικα ξωκλήσια αποζητούν το χάδι του δικαίως…τα στολιδάκια αυτά του Αιγαίου διαλαλούν την ομορφιά του κόσμου». Πόσο αλήθεια δυνατή είναι η σχέση σας με την Ελλάδα; Νιώσατε ποτέ την ανάγκη να φύγετε;

Η σχέση μου με την Ελλάδα είναι ό,τι εκτιμώ από αυτήν. Το υπέροχο τοπίο, η υπέροχη γλώσσα, οι΄Έλληνες καλλιτέχνες, ζωντανοί ή νεκροί που θαυμάζω, οι άνθρωποι που αγαπώ και σέβομαι. Ποτέ δεν ένιωσα την ανάγκη να φύγω. Είναι μια υπέροχη χώρα, κι αφού έγινα ηθοποιός δεν θα μπορούσα, και δεν θα με ενδιέφερε κιόλας, να εκφράζομαι σε μίαν άλλη γλώσσα.

Την ώρα που αναζητάτε έμπνευση θα στραφείτε στη λογοτεχνία ή την ποίηση;

Την έμπνευση την αναζητώ από παντού. Από τη ζωή, τους ανθρώπους γύρω μου, τα βιβλία, τη μουσική, τη ζωγραφική, τις ταινίες, ακόμα κι από την τηλεόραση. Το θέμα είναι να έχεις ανάγκη την έμπνευση και μετά να είσαι ανοιχτός και διαθέσιμος ώστε να σου συμβεί. Φυσικά αν και είναι πολυπόθητη ,δεν έρχεται πάντοτε.

«Ένα ποίημα για τη χαρά. Που λείπει. Που δεν μπορώ να τη βρω. Αχ ας έρθει ένα παρήγορο όνειρο». Τι σας έχει περισσότερο λείψει όλη αυτή την περίοδο που βρισκόμαστε έγκλειστοι;

Μου έχουν λείψει πολλά. Πρώτα απ΄ όλα η αφή. Το να μην αγγίζεις τους άλλους μου κοστίζει πολύ. Μου έχουν λείψει οι φίλοι μου. Έχω κουραστεί από τα τηλέφωνα ή τα γραπτά μηνύματα. Η ανεμελιά. Η ελευθερία. Το θέατρο. Ένα καλοκαίρι που να το χαίρεσαι πραγματικά. Θα μπορούσα να κάνω μια τεράστια λίστα ελλείψεων. Όμως κάποιοι άλλοι άνθρωποι έχουν υποστεί πολύ χειρότερα πράγματα από μένα, οπότε δεν θέλω να είμαι αγνώμων. Προς το παρόν είμαι υγιής κι αυτό είναι σπουδαίο.

Οι συμπληγάδες ενώνονταν και αποχωρίζονταν διαρκώς ώστε το πέρασμα ανάμεσά τους να μην είναι ποτέ ασφαλές. Μεγαλώνοντας νιώθετε να μεγαλώνει η αγωνία και η ανασφάλεια στη ζωή σας; Ποια η μεγαλύτερή σας αγωνία;

Η μεγαλύτερη αγωνία μου νομίζω πως είναι ο χρόνος. Το πέρασμα του χρόνου. Αγαπάω τη ζωή. Θα ήθελα να κάνω όμορφα και δημιουργικά πράγματα. Ξέρω πως υπάρχει πάντοτε ένα τέλος αλλά προς το παρόν θέλω να καθυστερήσει πολύ. Και για τη ζωή και για το θέατρο και γιατί όχι και για το γράψιμο. Η καρδιά μου ακόμα είναι νέα.

Τι είναι εκείνο που η απουσία του από τη ζωή σας θα την έκανε ανυπόφορη;

Μετά την υγεία που είναι το πιο πολύτιμο προαπαιτούμενο η έλλειψη δημιουργικότητας. Η δημιουργικότητα δίνει χαρά και νόημα στη ζωή μου. Θα μου ήταν ανυπόφορο να μη φτιάχνω ένα ρόλο, ένα ποίημα ή μια ζωγραφιά.

Θέλετε να κάνετε ένα σχόλιο για το κίνημα #ΜeΤoo που το τελευταίο διάστημα αποκτάει όλο και μεγαλύτερη δύναμη;

Μετά το αρχικό σάστισμα που μου προκάλεσε, έχω αρχίσει να το αποδέχομαι σαν μια ανάγκη της κοινωνίας. Εύχομαι να οδηγήσει σε καλύτερες συνθήκες εργασίας. Είναι ένα πολύ σοβαρό ζήτημα και πιστεύω ότι πρέπει να το αντιμετωπίσουμε υπεύθυνα για να αποδώσει καρπούς. Αν αναλωθεί ως θέαμα ή ως λαϊκισμός θα ξεφουσκώσει και θα είναι κρίμα.