Λίγo πριν τα επίσημα εγκαίνια της πολυαναμενόμενης έκθεσης «Το ΄21 Αλλιώς: Η Ελληνική Επανάσταση σε διοράματα Playmobil», βρεθήκαμε στους χώρους του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου στη Σταδίου. Εκεί, από την είσοδο ακόμα μας υποδέχθηκε η εμβληματική φιγούρα του Κολοκοτρώνη, οι πρώτες φιγούρες Playmobil αλλά και οι επιμελήτριες της έκθεσης η Νατάσα Καστρίτη – Ιστορικός Τέχνης, η Παναγιώτα Παναρίτη – Αρχαιολόγος και η Ρεγγίνα Κατσιμάρδου – Ιστορικός.

Με τη βοήθεια διοραμάτων φιγούρων και αναπαραστάσεων, ξεδιπλώνεται σιγά σιγά ολόκληρη η Ελληνική Επανάσταση του ’21. Ο Αδαμάντιος Κοραής και η στήριξη του στον Αγώνα ακόμα και αν πίστευε ότι οι Έλληνες είναι ανέτοιμοι, η ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας στην Οδησσό και η ανάληψη της ηγεσίας της από τον Αλέξανδρο Υψηλάντη το 1820, η Πολιορκία της Τριπολιτσάς, μια ναυμαχία μεταξύ του ελληνικού και τουρκικού στόλου, o θάνατος του Παπαφλέσσα στο Μανιάκι, η Έξοδος του Μεσολογγίου, η δολοφονία του Καποδίστρια – είναι μερικά μόνο από τα γεγονότα που θα «ζωντανέψουν» στο  Εθνικό Ιστορικό Μουσείο. Αλλά και περισσότερα από 80 καθοριστικά, για την έκβαση του αγώνα πρόσωπα: Έλληνες, φιλέλληνες αλλά και Οθωμανοί αναπαρίστανται σε φιγούρες Playmobil συνοδευόμενες και από ένα σύντομο βιογραφικό τους, πάντα σε φόντο από ένα μέρος σχετικό με τη ζωή τους.

«Θέλουμε να επισκεφθεί ο κόσμος τους χώρους του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου, τα παιδιά να περιηγηθούν στις αίθουσές τους και με ευχάριστο τρόπο να μάθουν για το μεγάλο αυτό κεφάλαιο της ιστορίας μας», μας αναφέρουν οι επιμελήτριες της έκθεσης.

Μιλήστε μας λίγο για την αρχική σκέψη. Πώς ξεκίνησε ιδέα για αυτή την έκθεση;

Οι περισσότερες εικόνες υπήρχαν ήδη στο Μουσείο και έγινε πρόσκληση προς τους συλλέκτες να κάνουν αναπαραστάσεις με Playmobil. Είχαμε αρχικά συνεργαστεί με τον Πέτρο Καμινιώτη που αναπαριστά παραδοσιακές ενδυμασίες με Playmobil στη Λαογραφική συλλογή του Μουσείου, την οποία και θα επαναφέρουμε του χρόνου, κατά την οποία είχαμε μια αληθινή συνομιλία της αληθινής φιγούρας με τη μικρή φιγούρα δίπλα. Σκεφτήκαμε λοιπόν αυτό να το κάνουμε σε μεγαλύτερη κλίμακα και επειδή με μόνο έναν συνεργάτη θα ήταν ιδιαίτερα χρονοβόρο, αναζητήσαμε και άλλους συλλέκτες Playmobil που δημιουργούν διοράματα. Οι επιλογές των γεγονότων γίνονται αναπαράσταση από το Μουσείο, ώστε να μιλήσουν με μια φυσική ροή για την Ελληνική Επανάσταση.

Στην είσοδο της έκθεσης, βρισκόμαστε σε μια εισαγωγική ενότητα στην οποία παρουσιάζονται οι περιηγητές που έρχονται στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας, έμποροι, ευγενείς που έχουν στόχο να επισκεφθούν την πρεσβεία τους στην Κωνσταντινούπολη. Έτσι στην αρχή, μας υποδέχονται εικόνες από την Ελλάδα έτσι όπως την απεικόνισε ο Edward Dodwell, Αγγλο-ιρλανδός ευπατρίδης μελετητής των κλασικών σπουδών, στις αρχές του 17ου αιώνα, οι οποίες και είναι δανεισμένες από το Φωτογραφικό Λεύκωμα  που δημιούργησε το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο. Εντυπωσιακό είναι και ένα από τα πρώτα διοράματα με την αναπαράσταση της αρπαγής των Γλυπτών του Παρθενώνα από τον Έλγιν.

Ακολουθεί, η φυγή των Παργινών. Ένα εντυπωσιακό διόραμα που με καταπληκτικές λεπτομέρειες, μας παρουσιάζει την καθημερινή ζωή των Ελλήνων μετά την πώληση της πόλης από τους Άγγλους στον Αλή Πασά – σε μια σκηνή μπροστά ξεχωρίζουμε τον Άγγλο να παίρνει τα χρήματα από τον εντεταλμένο του Αλή Πασά, που σίγουρα μας προϊδεάζει για αυτό που θα ακολουθήσει. Μερικές αναπαραστάσεις παρουσιάζονται από τη ζωή των εμπόρων υπό την οθωμανική κυριαρχία με τα καραβάνια να μεταφέρουν προϊόντα μέσω των χερσαίων δρόμων και στη συνέχεια ξεκινάμε την κυκλική μας περιήγηση γύρω από το περιστύλιο του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου.

Η φυγή των Παργινών

Λεπτομέρειες από τη φυγή των Παργινών

Τα καραβάνια και η μεταφορά προϊόντων

Με τη βοήθεια διοραμάτων, φιγούρων, και αναπαραστάσεων, ξεδιπλώνεται σιγά σιγά ολόκληρη η Ελληνική Επανάσταση του ’21. Ο Αδαμάντιος Κοραής και η στήριξη του στον Αγώνα, η ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας στην Οδησσό και η ανάληψη της ηγεσίας της από τον Αλέξανδρο Υψηλάντη το 1820 είναι οι πρώτες φιγούρες που θα συναντήσουμε.

Φιγούρα του Ρήγα Φεραίου

Ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας

Ο ιερός όρκος ενός εκ των μελών της Φιλικής Εταιρείας

Η έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης στην Πελοπόννησο

Καθώς προχωράμε στην έκθεση «εκτυλίσσεται»: η Πολιορκία της Τριπολιτσάς, μια ναυμαχία μεταξύ του ελληνικού και τουρκικού στόλου με τον Κωνσταντίνο Κανάρη πρωτεργάτη, o θάνατος του Παπαφλέσσα στο Μανιάκι, η Έξοδος του Μεσολογγίου, η δολοφονία του Καποδίστρια – είναι μερικά μόνο από τα γεγονότα που «ζωντανεύουν» στο Μουσείο.

Η πυρπόληση της τουρκικής ναυαρχίδας από τον Κανάρη

Η καθημερινή ζωή

Η Άλωση της Τριπολιτσάς

Η Άλωση της Τριπολιτσάς υπό την υπέρτατη ηγεσία του Δημητρίου Υψηλάντη

Ο Κωνσταντίνος Κανάρης

Ο Κάρολος Φαβιέρος, Γάλλος Φιλέλληνας

Η δολοφονία του Ιωάννη Καποδίστρια μπροστά στον Ιερό Ναό του Αγ. Σπυρίδωνα

Θα υπάρχει διάδραση στην έκθεση και σχεδιασμός για δημιουργικά εργαστήρια τα ΣΚ για τα παιδιά;

Υπάρχουν κάποια διαδραστικά στοιχεία για τα παιδιά και πιο συγκεκριμένα στην είσοδο θα παίρνουν από ένα καρτελάκι με τη μορφή ενός από τους 20 ήρωες που έχουμε επιλέξει: Έλληνες αγωνιστές, Οθωμανούς αλλά και φιλέλληνες, θα ψάχνουν να τον βρουν μέσα στην έκθεση, μαθαίνοντας πολλά για τη ζωή και τη δράση του μέσα από τα βιογραφικά που υπάρχουν και λίγο πριν το τέλος, πάνω σε μια ειδική κατασκευή μπορούν να τον ταυτίσουν και να μάθουν τελικά, πού βρήκε τον κάθε ήρωα το τέλος της επανάστασης. Και φυσικά σε ένα ειδικό roll up αναρτημένο στο τέλος θα μπορούν να γράψουν και τις εντυπώσεις τους. Επίσης σε κάποιες φιγούρες υπάρχουν αναφορές που παραπέμπουν και στη μόνιμη έκθεση του Μουσείου ώστε κάποιος να πάει και να βρει κάποια εμβληματικά αντικείμενα που υπάρχουν και συνδέονται με κάθε φιγούρα. Εργαστήρια σίγουρα θα γίνουν αλλά ακόμα δεν έχουμε ολοκληρώσει τη σχεδίαση και τον προγραμματισμό.

Ιστορικοί Τέχνης, αρχαιολόγοι αλλά και δημιουργοί Τέχνης σε μια κοινή πλεύση. Πώς ήταν η συνεργασία όλης αυτής της ομάδας και ποιοι οι βασικοί πρωταγωνιστές αυτής της ομάδας;

Αν και η ομάδα εργασίας ήταν πολυπληθής, εργαστήκαμε άψογα με τους συλλέκτες. Συνεχώς ζητούσαμε επιπλέον πράγματα και εκείνοι πάντα ήταν συνεπείς και πολύ συχνά έφερναν και περισσότερα από όσα ζητούσαμε. Δούλεψαν πολύ σκληρά και μάλιστα το έργο τους το προσέφεραν εθελοντικά βασιζόμενοι στην αγάπη τους για το παιχνίδι.

Για την κατασκευή των διοραμάτων εργάστηκαν οι συλλέκτες  Γιώργος Αγγελίδης, Ντένης Βαγγόπουλος, Άγγελος Γιακουμάτος και Βασιλική Φατή. Τις φιγούρες και τα λοιπά αξεσουάρ και στοιχεία Playmobil που χρησιμοποιήθηκαν στα διοράματα είτε παρείχε η εταιρεία είτε διέθεσαν οι συλλέκτες. Τις μεμονωμένες φιγούρες των ιστορικών προσώπων σχεδίασε και κατασκεύασε ο Στέλιος Μυλωνάς, χρησιμοποιώντας υλικό από τη δική του συλλογή.

Υπάρχουν σχέδια για οργάνωση και μεταφορά  της έκθεσης σε  άλλα μέρη;

Μας την έχουν ζητήσει ήδη από πολλά μέρη την έκθεση, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό αλλά ακόμα δεν έχουμε σκεφθεί ακριβώς αυτή τη ρύθμιση. Καθώς είναι μεγάλη έκθεση πρέπει να λύσουμε μερικά τεχνικά θέματα μεταφοράς και αποθήκευσης. Σαφώς το θέλουμε πολύ και όταν ανοίξει και η έκθεση θα το δρομολογήσουμε. Πολλά τα πλάνα και τα σχέδια.

Κάποια επιπλέον στοιχεία για την έκθεση

Σχεδιάζεται εδώ και 1,5 με 2 χρόνια.

Θα υπάρχουν κωδικοί QRCode σε κάθε έκθεμα ώστε να μπορεί να διαβάζει κανείς περισσότερα για κάθε έργο.

Η έκθεση είναι ανοιχτή στο κοινό δωρεάν.

Η Playmobil πρόσφερε κάποια από τα αντικείμενα και έχει σχεδιάσει και ένα φυλλάδιο εκπαιδευτικό που θα λαμβάνουν όλα τα παιδιά στην είσοδο.

Όλες οι πληροφορίες είναι στα ελληνικά και στα αγγλικά.

Όλες οι φιγούρες δεν είναι προς πώληση αλλά σχεδιάζονται κάποια αναμνηστικά της έκθεσης προς πώληση.

Info έκθεσης:

Το ΄21 Αλλιώς: Η Ελληνική Επανάσταση σε διοράματα Playmobil |  13 Οκτωβρίου 2019 – Μάιος 2020 | Εθνικό Ιστορικό Μουσείο