Ο χρόνος και η σημασία του, έννοια άρρηκτα συνδεδεμένη με τη ζωή των χορευτών βρίσκεται στο επίκεντρο της θεματικής του φετινού 25ου Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας που συμπυκνώνει σε ένα δεκαήμερο μεγάλα ονόματα του σύγχρονου χορού και νέες καλλιτεχνικές εκφράσεις, υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση της Λίντας Καπετανέα.

Από το χορογραφικό κέντρο της La Rochelle θα γνωρίσουμε την ομάδα χιπ χοπ Cie Accrorap του Kader Attou, που ανοίγει το Φεστιβάλ με το παγκοσμίου φήμης έργο The Roots και θα το παρουσιάσει στις 19 και 20 Ιουλίου, στην Κεντρική Σκηνή Μεγάρου Χορού Καλαμάτας.

Tα τελευταία είκοσι χρόνια, ο Kader Attou προσεγγίζει τον χορό μέσα από την ανάλυση και ανάμειξη διαφορετικών χορευτικών ειδών, όπως το hiphop, το ινδικό kathak και ο σύγχρονος χορός. Για τον Attou, το κλειδί σ’ αυτή τη διαδικασία είναι η διασύνδεση και ο διάλογος πέρα από τη διαφορά και διαμέσου αυτής. Στόχος του είναι να αναδείξει αυτό που εκφράζεται σε σωματικό επίπεδο, σε αντιδιαστολή με το συναισθηματικό —πώς το συναίσθημα δηλαδή, μπορεί να γεννηθεί μέσα από τη δεξιοτεχνική χρήση μιας συγκεκριμένης τεχνικής, μιας μηχανικής χειρονομίας, μιας απλής νύξης. Η επιδίωξη αυτή αποτελεί τον πυρήνα του The Roots.

Η παράσταση The Roots είναι πάνω απ’ όλα μια ανθρώπινη περιπέτεια, ένα ταξίδι που ερμηνεύουν έντεκα εξαιρετικοί χορευτές hip hop. Κατά τη διάρκεια της παράστασης, το έργο μεταμορφώνεται, ανοίγοντας νέους ορίζοντες και μεταφέροντας τον θεατή αλλού. Το σκηνικό είναι καθημερινό: ένα τραπέζι, ένας δίσκος βινυλίου σε ένα πικάπ, αναμνήσεις από την παιδική ηλικία. Η μουσική παίζει σημαντικό ρόλο, ξεσηκώνοντας και καλώντας τους χορευτές να ενωθούν. Στο The Roots κάθε χορευτής εξερευνά τα δυνατά σημεία του, το δικό του μονοπάτι. Σμιλεμένο με τα χρόνια, το μοναδικό στυλ κάθε χορευτή γίνεται σημείο εκκίνησης ενός ταξιδιού από τις ρίζες του προς τη σωματική μνήμη.

The Roots / Kader Attou

Ο γνώριμος και αγαπημένος του θεσμού αλλά και του κοινού που παρακολουθεί το φεστιβάλ χορού Josef Nadj, συμμετέχει και φέτος  στο Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας με το έργο Mnémosyne, ένα ερμηνευτικό δρώμενο και φωτογραφικό εγχείρημα μαζί. Η έννοια της μνημοσύνης που δάνεισε και τον τίτλο στο έργο του Nadj εκφράζει τη μνήμη του κόσμου του χορογράφου και εικαστικού καλλιτέχνη. Τριάντα χρόνια μετά την πρώτη του παράσταση, ο Nadj επιστρέφει σε μια τέχνη που καλλιέργησε παράλληλα με το κύριο έργο του, τη φωτογραφία, ανασκάπτοντας τη μνήμη του για να διευρύνει για άλλη μια φορά το δημιουργικό του ορίζοντα.

Για τη Mnémosyne ο Nadj σχεδίασε μια μεγάλη φωτογραφική έκθεση και ένα μαύρο κουτί. Μέσα στο κουτί, στην οικειότητα αυτής της camera obscura, ο Nadj σκηνοθετεί τον εαυτό του, υποδύεται, χορεύει, ερμηνεύει, σε μια σύντομη παράσταση σπάνιας πυκνότητας, όπου κάθε κίνηση, κάθε δράση, κάθε δευτερόλεπτο είναι μια ηχώ του προσωπικού και καλλιτεχνικού ταξιδιού του. Το κουτί πλαισιώνεται από την έκθεση φωτογραφίας. Κάθε φωτογραφία διηγείται μια ιστορία, περιέχει μια ξεχωριστή μνήμη, γνωστή μόνο στον καλλιτέχνη. Αντικείμενα υπαινικτικά, που ο καλλιτέχνης βρήκε τυχαία και κράτησε, έργα τέχνης που τον εμπνέουν αλλά και κάθε είδους αναμνηστικά, παραπέμπουν σε διαδικασίες που εκτείνονται στον χρόνο, από την αναζήτηση των μορφών ως τη σύνθεση των εικόνων και από την επιλογή της τεχνικής ως την πραγματική στιγμή της λήψης. Προσωπικός φόρος τιμής στο The Atlas, το ανολοκλήρωτο έργο του Γερμανού ιστορικού τέχνης Aby Warburg, η Mnémosyne είναι τελικά ένα συνολικό έργο τέχνης —εγκατάσταση, ερμηνευτικό δρώμενο και έκθεση ταυτόχρονα— από το οποίο κάθε θεατής κρατά μια τελική εικόνα, μια εντύπωση που θέτει σε αμφισβήτηση την όραση και τη μνήμη του.

Η έκθεση φωτογραφίας θα λειτουργεί παράλληλα με τις παραστάσεις αλλά και ως ξεχωριστή εικαστική εγκατάσταση στο φουαγιέ του Μεγάρου Χορού Καλαμάτας.

Παράσταση: Σάββατο 20 Ιουλίου, 12:00 & 14:00 & 19:00 & 23:50, Κυριακή 21 Ιουλίου, 12:00 & 14:00 & 19:00 & 23:50 & Δευτέρα 22 Ιουλίου, 12:00 & 14:00 & 19:00 & 21:00, Παρασκήνια Κεντρικής Σκηνής Μεγάρου Χορού Καλαμάτας

Έκθεση φωτογραφίας: 19→23 Ιουλίου, Φουαγιέ Μεγάρου Χορού Καλαμάτας

Mnémosyne /Josef Nadj

Πρεμιέρα στην Ελλάδα και στην Καλαμάτα για την ομάδα kabinet k (Joke Laureyns & Kwint Manshoven) που παρουσιάζει το έργο Invisible που θα δούμε την Κυριακή 21 Ιουλίου στην Κεντρική Σκηνή Μεγάρου Χορού Καλαμάτας. Ένας άνθρωπος κάνει ερωτήσεις, ανήσυχος, γεμάτος λαχτάρα. Ο κόσμος παραμένει σιωπηλός, αδιάφορος, αφόρητος. Αλλά υπάρχει και η ζωή που υπερισχύει, ξανά και ξανά, με κάθε τρόπο. Το Invisible, με επτά χορευτές από διαφορετικές ηλικίες, διερωτάται τι συμβαίνει όταν οι άνθρωποι χάσουν τα σημεία αναφοράς τους. Είναι μια παράσταση για την κάθαρση, την ελπίδα, την παρηγοριά. Για το πώς ακροβατούμε πάνω σ’ ένα τεντωμένο σχοινί, ανάμεσα στα πάντα και το τίποτα. Για το πώς σφυρίζουμε στο σκοτάδι.

Στο στούντιο του Μεγάρου Χορού Καλαμάτας, στις 19 και 20 Ιουλίου, η Joy Alpuerto Ritter [Τζόι Αλπουέρτο Ρίτερ] εμφανίζεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα με το έργο της Babae, μια σόλο παράσταση εμπνευσμένη από τον Χορό των Μαγισσών (Witch Dance) της Mary Wigman. Το Babae, που σημαίνει «γυναίκα» στα Tagalog (γλώσσα των Φιλιππίνων), πρωτοπαρουσιάστηκε στο Witch Dance Project (Sophiensaele, Βερολίνο) το 2016.

Μεγαλωμένη στη Γερμανία, με σπουδές στον κλασικό χορό, η Alpuerto Ritter εξετάζει τα λεξιλόγια που έχουμε κληρονομήσει, επαναπροσδιορίζοντας τη σημασία της επίκλησης της δύναμης και των μυστικιστικών πρακτικών της γυναίκας ως μάγισσας. Με αφετηρία το κινησιολογικό υλικό της Mary Wigman, η Alpuerto Ritter δημιουργεί το δικό της χαρακτήρα μάγισσας, συνδυάζοντας τις ρίζες της στους παραδοσιακούς χορούς των Φιλιππίνων με την εκπαίδευση στον κλασικό και σύγχρονο χορό και το λεξιλόγιο του hip hop και της voguing. Κατά τη διάρκεια της παράστασης, η Alpuerto Ritter παρουσιάζει στο κοινό μια αρχαία και οικεία τελετουργία, μια διαδικασία που φαίνεται να είναι γνωστή μόνο σε εκείνη. Εκθέτει τον εαυτό της σε καταστάσεις μετασχηματισμού και έκστασης, ενώ ταυτόχρονα εκπέμπει δύναμη μέσω της θηλυκότητας. Το ταξίδι της είναι ένας θρίαμβος της ζωής, της πνευματικής συνείδησης και της σοφίας. Στον χαρακτήρα της μάγισσάς της, η Alpuerto Ritter ενσωματώνει τις ιστορικές θυσίες των γυναικών και την απόλυτη ελευθερία. Το Babae εκφράζει την αλληλεπίδραση της γυναίκας με τις ζωώδεις και αισθησιακές ιδιότητες της τελετουργίας και της δύναμης.

Invisible / Kabinet k

Στην κεντρική πλατεία της Καλαμάτας στις 20 Ιουλίου, στις 9 το βράδυ, τέσσερις χαρακτήρες βρίσκουν καταφύγιο σε ένα ξεχασμένο σοκάκι, το Cape Alley. Κάθε βράδυ το Cape Alley μεταμορφώνεται σε σκληρό βαριετέ, φωτισμένο από έναν ανεμοστρόβιλο ανθρώπινων μελών, ρυθμικών τελετουργικών και αστείας λογομαχίας. Η ομάδα Trash Dollys [Τρας Ντόλιζ] παρουσιάζει έργο της για πρώτη φορά στην Ελλάδα. Η ομάδα ιδρύθηκε το 2014 από τον χορευτή, χορογράφο και καλλιτεχνικό διευθυντή Sam Amos [Σαμ Έιμος]. Συνδυάζοντας τη θεαματική σωματικότητα με την ευφάνταστη διήγηση, η ομάδα επιδιώκει να επικοινωνήσει, να συγκινήσει και να εμπνεύσει μέσα από ζωντανές περφόρμανς και ταινίες.

Στο στούντιο, στο Μέγαρο Χορού Καλαμάτας στις 20 Ιουλίου το χορογραφικό δίδυμο arisandmartha (Άρης Παπαδόπουλος και Μάρθα Πασακοπούλου), έχοντας παρουσιάσει το πρώτο του έργο στην πλατφόρμα χορού Aerowaves 2018, υλοποιεί αυτή τη φορά την ιδέα ενός σύγχρονου, επινοημένου τελετουργικού και μας τοποθετεί σε έναν κόσμο μεταιχμιακό, όπου τα πάντα αποκτούν σημασία γιατί απλώς βρίσκονται εκεί. Το έργο Lucy. tutorial for a ritual δανείζεται τον τίτλο του από τον αμφιλεγόμενο, διάσημο σκελετό αυστραλοπίθηκου που ανακαλύφθηκε στην Αιθιοπία το 1974. Πρόκειται στην ουσία για μια «τελετουργική απόπειρα» σύνδεσης ετερόκλητων μεταξύ τους στοιχείων, ένα πείραμα για τα ασαφή χρονικά και χωρικά όρια του περάσματος από το ατομικό στο συλλογικό. Παίζοντας με τα στοιχεία της έκστασης αλλά και της συνειδητής παρατήρησης, της φαντασίας αλλά και της αναπόδραστης πραγματικότητας, της λησμονημένης ανάγκης για πίστη και της θεοποίησης του ψέματος, με τον «άνθρωπο-ζώο» και το «ανθρώπινο ζώο», το έργο μας προτείνει να διευρύνουμε το αντιληπτικό μας πεδίο και να αναθεωρήσουμε τρόπους και τόπους τελετουργικών πρακτικών που διασώζονται μέσα στην καθημερινότητά μας. «Μήπως από το ψεύτικο φτάνουμε σε κάτι αληθινό;», αναρωτιούνται οι δημιουργοί.

Invisible, joke laureyns & kwint manshoven

Την Κυριακή 21 Ιουλίου, στην κεντρική πλατεία της Καλαμάτας, ετοιμαστείτε για το Tipping point του Andi Xhuma που πραγματεύεται τη σχέση της μουσικής και του ρυθμού με τον χορευτή που κινείται εμπνεόμενος από τις δύο αυτές δυνάμεις. Παράλληλα με κάθε μουσικό θέμα αναπτύσσεται παράλληλα και μια κινητική μεταφορά, η οποία επιχειρεί να εκφράσει τους συνειρμούς, τις αυξομειώσεις της ταχύτητας και του μεγέθους της κίνησης, τις δυναμικές και την ιστορία, που μπορεί να προκύψει μέσα από την εκτέλεσή της. Καθώς δοκιμάζονται τα όρια στα οποία φτάνει ή τα οποία ξεπερνά μια ιδέα πριν μεταμορφωθεί ή εξελιχθεί, μια ιστορία εκτυλίσσεται μέσα από κινητικές προκλήσεις που δημιουργούνται από τον ίδιο τον ερμηνευτή με σκοπό την αναζήτηση λύσεων, προσαρμογών και συμβιβασμών.

Ο Andi Xhuma [Άντι Τζούμα] σπούδασε χορό στην Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης στην Αθήνα (2009-2012). Έκτοτε έχει δουλέψει με διάφορους χορογράφους και ομάδες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, μεταξύ των οποίων οι Γιάννης Αντωνίου, Hannes Langolf, Ermira Goro, Κωνσταντίνος Ρήγος, Anton Lachky, Cocoon Dance Company και DV8 physical theatre. Από το 2015 δημιουργεί και δικά του έργα για τη σκηνή και το διαδίκτυο. Η ταινία μικρού μήκους του Normal Day συμμετείχε και βραβεύτηκε σε φεστιβάλ χορευτικού κινηματογράφου στην Αμερική, την Αυστραλία και την Ευρώπη. Μαζί με τον Χρήστο Ξυραφάκη επελέγησαν να χορογραφήσουν ένα νέο έργο για το Φεστιβάλ Νέων Χορογράφων στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση για τη σεζόν 2018.

Le Galactik Ensemble

Le Galactik Ensemble

Στο φετινό πρόγραμμα του φετινού Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας ξεχωρίζουν επίσης η ομάδα Le Galactik Ensemble, η Lali Ayguadé, ο Link Berthomieux, οι ελληνικές συμμετοχές – η ομάδα κι όμΩς κινείται, η Κατερίνα Ανδρέου, ενώ το δεύτερο σαββατοκύριακο, 26-28 Ιουλίου, πρωταγωνιστές είναι δύο πολύ μεγάλες προσωπικότητες της τέχνης, δύο δημιουργοί από διαφορετικά πεδία, ο Akram Khan με το έργο του  Until the Lions και ο Béla Tarr.

Στο φετινό, 25ο Φεστιβάλ, δεκαέξι ξένοι δημιουργοί, εκ των οποίων οι οκτώ εμφανίζονται για πρώτη φορά στην Ελλάδα, σημαντικοί Έλληνες ερμηνευτές, μεγάλοι δάσκαλοι του χορού, παραστάσεις χορού που συνδυάζουν διαφορετικά είδη –από σύγχρονα ακροβατικά μέχρι hip hop και kathak– και ένα εντατικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα, θα καταστήσουν την Καλαμάτα διεθνές σημείο αναφοράς του σύγχρονου χορού για το δεκαήμερο 19-28 Ιουλίου. Οι ξένοι δημιουργοί που θα δώσουν φέτος το καλοκαίρι ραντεβού στην Καλαμάτα, προέρχονται από τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, το Βέλγιο, την Ισπανία, τις Φιλιππίνες, τη Γερμανία, το Μεξικό, την Ουγγαρία, τη Σλοβακία και την Ιταλία.

Συνολικά,το πρόγραμμα του 25ου Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας περιλαμβάνει:

– Έντεκα παραγωγές στο Μέγαρο Χορού εκ των οποίων τέσσερις στην Κεντρική Σκηνή, έξι στο Στούντιο και μία σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο στα παρασκήνια της Κεντρικής Σκηνής.

– Έντεκα υπαίθριες παραστάσεις χορού στην Κεντρική Πλατεία της Καλαμάτας, με ελεύθερη είσοδο, και μία υπαίθρια παράσταση στην CostaNavarino, καθώς και καθημερινή προβολή όλων των υπαίθριων παραστάσεων την επόμενη μέρα στην Costa Navarino.

– Έκθεση φωτογραφίας του Josef Nadj στο φουαγιέ του Μεγάρου Χορού.

– Προβολή ντοκιμαντέρ για την Louise Lecavalier στο προαύλιο του Μεγάρου Χορού με ελεύθερη είσοδο.

– Δύο προβολές ταινιών του Béla Tarr και συζήτηση με τον σκηνοθέτη, ανοιχτή στο κοινό, στο Στούντιο του Μεγάρου Χορού.

– Μουσική βραδιά στο προαύλιο του Μεγάρου Χορού με ελεύθερη είσοδο, σε συνδιοργάνωση με το Φεστιβάλ «Διεθνείς Μουσικές Ημέρες Καλαμάτας», που διοργανώνει το Δημοτικό Ωδείο Καλαμάτας.

– Εκπαιδευτικό πρόγραμμα με τέσσερα επαγγελματικά σεμινάρια, μία διάλεξη ανοιχτή σε όλο το κοινό, ένα εργαστήρι για παιδιά, ένα εργαστήρι για ενήλικες άνω των πενήντα ετών και ένα σεμινάριο για ΑμεΑ.

– Παράσταση του εργαστηρίου για παιδιά ως εναρκτήρια δράση του Φεστιβάλ και παράσταση του σεμιναρίου για ΑμεΑ την ημέρα λήξης του Φεστιβάλ.