Μια γυναίκα με διεισδυτικό βλέμμα, προσεγμένη στάση σώματος, η απόλυτη γυναίκα βρίσκεται σχεδόν απέναντι μου στον χώρο του Athénée για τη συνέντευξη τύπου που παρέθεσε με αφορμή την ερμηνεία της στην παράσταση «Μαρία Κάλλας: Επιστολές και Αναμνήσεις» στο Ηρώδειο στις 21, 22 και 23 Σεπτεμβρίου, υπό τη σκηνοθεσία του Τομ Βολφ και τη σφραγίδα του πολιτιστικού οργανισμού «Λυκόφως» του Γιώργου Λυκιαρδόπουλου.

Η απόλυτη γυναίκα θα σκεφτεί κανείς, η ντίβα του ιταλικού κινηματογράφου αλλά το βλέμμα της, η στάση της και όσα θα ακολουθήσουν σε αυτήν τη συνάντηση με τον ελληνικό Τύπο, μαρτυρούν μια γυναίκα συγκινημένη και με απόλυτη επίγνωση του ρόλου της, της θέσης της, ενώ υποκλίνεται στη δύναμη, το ταλέντο και το πάθος της Μαρίας Κάλλας.

Η παράσταση βασίζεται στο ομώνυμο βιβλίο του Τομ Βολφ που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη, αλλά και του πρόσφατου ντοκιμαντέρ “Maria by Callas” του ίδιου που κυκλοφόρησε το 2018, στο οποίο συγκέντρωσε πάνω από 350 αδημοσίευτα γράμματα της Κάλλας, γραμμένα από την ίδια στη διάρκεια 30 ετών αλλά και αποσπάσματα από το ημερολόγιό της σε μια περίοδο που καλύπτει τη ζωή της από το 1946 έως και το 1977.

Photo: Θωμάς Δασκαλάκης

Η Μαρία Κάλλας «επιστρέφει» για λίγο στην Αθήνα

Η Κάλλας επιστρέφει στην Αθήνα, επιστρέφει στην Ελλάδα από όπου ξεκίνησαν όλα. Η Μόνικα δίνει ζωή, δίνει πνοή στα γράμματα της Μαρίας Κάλλας, με την αισθαντική φωνή της, διοχετεύει συναίσθημα σε κάθε λέξη σε κάθε επιστολή της Μαρίας Κάλλας έχοντας σκύψει για πολύ καιρό πάνω στη ζωή της.

Η αρχική ιδέα του Βολφ ήταν η δημιουργία μιας μοναδικής θεατρικής εμπειρίας με τη «Μαρία» να παρουσιάζεται σε μια άκρως προσωπική στιγμή της μπροστά στους θεατές, μια εξομολόγηση μέσα από τις προσωπικές της επιστολές. Ωστόσο η προσωπικότητα της δεν θα μπορούσε να παρουσιαστεί ολοκληρωμένη δίχως την Κάλλας μέσα της, δίχως τη μουσική της, δίχως τη μελωδία της φωνής της. Η «Κάλλας» έπρεπε να είναι παρούσα.

Για αυτό το λόγο, λαμβάνοντας υπόψη και το βάρος του ίδιου του χώρου που θα φιλοξενηθεί η παράσταση στην Ελλάδα, στο Ηρώδειο, ο Βολφ παραδίδει μια αισθαντική και φορτισμένη συγκινησιακά ανάγνωση στα γαλλικά συνοδευόμενη όμως αυτή τη φορά μουσικά από τους ήχους της Καμεράτας – Ορχήστρας των Φίλων της Μουσικής, ζωντανά, με μια ξεχωριστή σύνθεση υπό τη διεύθυνση του κορυφαίου Έλληνα μαέστρου, Γιώργου Πέτρου.

Ένας διάλογος της μουσικής με το κείμενο. Στο τέλος της παράστασης ο Γιώργος Πέτρου θα ερμηνεύσει τιμητικά ένα απόσπασμα στο αυθεντικό πιάνο, το οποίο ανήκε στη Μαρία Κάλλας και παραχωρήθηκε για τις τρεις ημέρες των παραστάσεων από το Ίδρυμα Ωνάση.

Photo: Σταύρος Χαμπάκης

Οι επιστολές της Μαρίας Κάλλας

Το 2019 ο Βολφ με αφορμή τη συγγραφή του βιβλίου του, συγκέντρωσε όλα τα γράμματα και τις επιστολές της Κάλλας από διάφορα ιδρύματα, οργανισμούς, συλλέκτες και φίλους. Οι περισσότερες επιστολές ήταν μέχρι τότε άγνωστες και δεν είχαν δημοσιευθεί ξανά. Για την παραγωγή της θεατρικής παράστασης οι επιστολές παρουσιάζονται με χρονολογική σειρά αναλαμβανοντας τη μορφή μιας βιογραφίας που τόσο πολύ η Κάλλας ήθελε να είχε γράψει αλλά ποτέ δεν έκανε.

Ακολουθούν την Κάλλας από τη νεαρή η ηλικία της έως το αποκορύφωμα της καριέρας της:

«Συνεργαστήκαμε πολύ με τη Μόνικα Μπελούτσι στις επιλογές των επιστολών που θα παρουσιάσουμε ώστε να φανεί χρονολογικά η ζωή της Κάλλας αλλά και η εξέλιξη ενός νεαρού κοριτσιού σε αυτό τον ζωντανό θρύλο. Θέλαμε να δείξουμε τη μελαγχολία και τη μοναξιά που βίωσε τα τελευταία της χρόνια. Έτσι κάπως έγινε η επιλογή των επιστολών», αναφέρει ο Τομ Βολφ. Ενώ η Μόνικα Μπελούτσι θα συμπληρώσει:

«Θέλαμε να δείξουμε το αληθινό πρόσωπο της Μαρίας, την ευαισθησία της μέσα από τις επιστολές που έχουμε επιλέξει. Πολλοί είναι εκείνοι που έχουν αναφέρει ότι έζησε μια τραγική ζωή όμως αυτό που έζησε ήταν μια θαρραλέα ζωή. Ακολούθησε την καρδιά της, κάτι που πολλές γυναίκες δεν καταφέρνουν».

«Οι ερωτικές επιστολές της προς τον Αριστοτέλη Ωνάση έχουν σημαντική θέση στην παράσταση και είχαμε εξαιρετική συνεργασία με το Ίδρυμα Ωνάση σε αυτό το κομμάτι. Είναι άλλωστε μερικές από τις πιο όμορφες ερωτικές επιστολές που έχει ποτέ γράψει κανείς», θα συνεχίσει ο Βολφ.

Η Μόνικα Μπελούτσι για τη Μαρία Κάλλας και η ερμηνεία της σε αυτό το έργο

Ενθουσιασμένη και συγκινημένη για αυτήν τη μεγάλη τιμή που της έκανε ο Βολφ με την πρότασή του να ερμηνεύσει τις επιστολές και τις αναμνήσεις του μεγάλου αυτού θρύλου της Όπερας:

«Με συγκινεί βαθιά η διττή ταυτότητα της Μαρίας Κάλλας – η απόλυτη ντίβα και το απίστευτο ταλέντο και από την άλλη, η γυναίκα με τη μεγάλη καρδιά», αναφέρει χαρακτηριστικά η Μόνικα Μπελούτσι.

Η επιλογή του Βολφ στο πρόσωπό της για αυτό το έργο παραμένει άγνωστη όπως η ίδια θα δηλώσει:

«Ίσως ήταν η μεσογειακή μου ενέργεια, ίσως ότι η καριέρα μου όπως και η δική της στήθηκε σε πολλά και διαφορετικά μέρη, ίσως γιατί όπου και αν βρισκόταν ήταν ξένη, κάτι με το οποίο ταυτίζομαι». Η αγάπη, ο θαυμασμός της Μπελούτσι προς το πρόσωπο, το έργο και τη ζωή της Μαρίας Κάλλας είναι εμφανής: «Οι επιστολές και τα ημερολόγιά της, φώτισαν και γέμισαν τη ζωή μου και ελπίζω να καταφέρω και εγώ τώρα να το μεταδώσω στους θεατές».

Επιλέγοντας να κάνει το θεατρικό της ντεμπούτο με την Κάλλας και να αναμετρηθεί με έναν θρύλο, ανέλαβε και ένα μεγάλο ρίσκο. «Ήμουν αρχικά φοβισμένη αλλά ταυτόχρονα και ενθουσιασμένη με την πρόταση του Τομ. Στο θέατρο υπάρχει μια ειλικρίνεια και εκτίθεσαι. Αλλά όταν κάτι σου αρέσει πολύ δεν μπορείς να αντισταθείς. Τρέφω απεριόριστο θαυμασμό για αυτή τη γυναίκα, για τον τρόπο που έζησε τη ζωή της. Δεν συμβιβάστηκε. Θυσίασε τα νιάτα της για την καριέρα της και η γνωριμία της με τον Ωνάση της αποκάλυψε για πρώτη φορά τη θηλυκότητά της. Γνώριζε πολύ καλά όλα τα ρίσκα που αναλάμβανε με μια τέτοια σχέση. Το μεγαλύτερο τραύμα της δεν ήταν ο Ωνάσης. Ήταν η δύσκολη παιδική της ηλικία, η σχέση της με τη μητέρα της και το γεγονός ότι δεν κατάφερε να κάνει παιδιά. Υπό αυτή την έννοια, νιώθω ότι είναι μια μοντέρνα, σύγχρονη γυναίκα που εμπνέει με τη ζωή της».

Photo: Σταύρος Χαμπάκης

Η εκ βαθέων σχέση της πλέον με τη Μαρία Κάλλας τη δίδαξε πολλά σημαντικά μαθήματα. Η αξιοπρέπεια με την οποία αντιμετώπισε τα τελευταία χρόνια της ζωής της, τη μελαγχολία και τη μοναξιά της, την συνεπήραν. Η ακρίβεια, και η αφοσίωση της Μαρίας Κάλλας στη δουλειά της ψυχή τε και σώματι ήταν στοιχεία που η Μπελούτσι θαυμάζει και προσπαθεί να υιοθετήσει.

Ο ρόλος αυτός που ανέλαβε είναι απαιτητικός και δύσκολος – μην ξεχνάμε ότι χρησιμοποιεί τρεις γλώσσες αγγλικά, γαλλικά και ιταλικά αλλά ως αντάλλαγμα κερδίζει, μαθαίνοντας από την Κάλλας, αναφέροντας:

«Είμαι σίγουρη ότι μπορώ να γίνω καλύτερη ηθοποιός μέσα από αυτήν τη μοναδική εμπειρία».

Info παράστασης:

Μαρία Κάλλας: επιστολές και αναμνήσεις | 21, 22 και 23 Σεπτεμβρίου 2021 | Ηρώδειο