Στη σκηνή μοιάζει με νεράιδα και ανεμοστρόβιλο και στα χρόνια που ασχολείται με τη μουσική έχει κατορθώσει να έχει δικό της ύφος και λεξιλόγιο. Η Μαρίζα Ρίζου που τον περασμένο χειμώνα κέρδισε την καρδιά των θεατών παίζοντας και τραγουδώντας στην Απλή Μετάβαση, το ελληνικό μιούζικαλ του Εθνικού θεάτρου, επιχειρεί το επόμενό της βήμα, με μια συναυλία στην Τεχνόπολη στις 4 Σεπτεμβρίου, μια συναυλία καθολικής προσβασιμότητας σε συνεργασία με την Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών. «Προσπαθώ να μην με πιάσει άγχος και έχω μια προσδοκία ότι θα γίνουν σωστά τα πράγματα», λέει η Μαρίζα που θα την ακούσουμε να λέει καινούργια και παλιά τραγούδια, διασκευές και τραγούδια που αγαπά και έχει αγαπήσει το κοινό της. «Στην Τεχνόπολη θα είναι η πρώτη μεγάλη μου συναυλία, πιστεύω ότι ήρθε ή ώρα να κάνω αυτό το βήμα, να κάνω μια κεντρική συναυλία στην Αθήνα και να μπορέσω να την πάω και εικαστικά εκεί που μου αρέσει, κάτι για το οποίο δεν έχω δυνατότητας σε μικρούς χώρους». Τη συναντήσαμε ανάμεσα στις πρόβες της και ενώ σχεδιάζει το χειμώνα που έρχεται τη μουσική για την παράσταση του Κώστα Τσιάνου «Μάμα Ρόζα» και την κυκλοφορία του τρίτου της δίσκου. «Είναι ένας δίσκος πιο απενοχοποιημένος, πιο συνδεδεμένος με τον πυρήνα μου με την έννοια ότι υπάρχουν και άλλα χρώματα τα οποία είχα δαιμονοποιημένα παλιότερα, όπως το κομμάτι της θλίψης», λέει, μιλώντας για τη νέα της δουλειά.

Τη θλίψη την κρύβουμε για να μην φανεί το τραύμα;

Έχει να κάνει με το μεγάλωμά μου και τον δικό μου ψυχισμό, δεν είχα καμία ανοχή και κατανόηση στη θλίψη, ήταν ένα στάδιο που έπρεπε να περάσει γρήγορα και «να τελειώνουμε με αυτό». Με καθόριζε ο φόβος της θλίψης και έπρεπε να περάσει πολύς καιρός για να καταλάβω πως μόνο με την αποδοχή της θα μπορούσα να την αφήσω πίσω μου. Στο τέλος κατάλαβα ότι και η θλίψη είναι πολύ χρήσιμο στάδιο και αυτό με απελευθέρωσε, μάλιστα κατάλαβα ότι μπορεί και να σου αρέσει όταν το περνάς. Οπότε αυτός ο δίσκος σχετίζεται με αυτό το συγκεκριμένο ψυχισμό και νομίζω είναι πολύ πιο αποκαλυπτικός και αληθινός. Είναι ο εαυτός μου σήμερα, ο καλλιτέχνης που εξελίχθηκε από το 2013 όταν κυκλοφόρησε η πρώτη μου δουλειά.

Σε ενδιαφέρει να εκτίθεσαι, να αποκαλύπτεσαι στο κοινό;

Είναι αυτό που με ενδιαφέρει περισσότερο, αλλιώς νιώθω εγκλωβισμένη και πλήττω θανάσιμα. Μου αρέσει να δείχνω πτυχές του εαυτού μου που είναι διαφορετικές, να αφήνω να φαίνονται όλα τα χρώματα, άλλωστε  μόνο έτσι η χαρά μπορεί να έχει βαθύτερη ουσία. Ένας χαρακτήρας ολοκληρωμένος τα περιέχει όλα. Ωστόσο θα ήθελα να πιστεύω ότι η τέχνη είναι κάτι ωραίο, κάτι λυτρωτικό που κάνει καλό στους ανθρώπους. Με κουράζει το νοσηρό, ο αυτισμός του καλλιτέχνη, ειδικά όταν θεωρείται μοντέρνο, όταν το γέλιο θεωρείται «εμπορικό». Μας πάνε σε άλλες εποχές αυτά με εύκολες κατηγοριοποιήσεις για να μην ψάξουμε πιο βαθιά και πιο ειλικρινά. Το τραύμα του καλλιτέχνη και του δημιουργού, που είναι δεδομένο, δεν γίνεται να το πετάμε στα μούτρα του κοινού χωρίς καμία επεξεργασία, καμία εξέλιξη. Αν χρειάζεται κάτι, είναι συναισθηματική νοημοσύνη για να αντιμετωπίσουμε και τις πληγές μας και τον άλλο, απέναντί μας. Και τελικά, πιστεύω, ότι τα δημιουργήματά μας είναι ο καθρέφτης της ψυχής μας, ακόμα και σε κομμάτια κρυμμένα πολύ βαθιά.

Ο τρόπος με τον οποίο επικοινωνεί σήμερα ένας καλλιτέχνης με το κοινό πώς σου φαίνεται;

Ένας καλλιτέχνης μπορεί να υπάρχει επικοινωνιακά αλλά καλλιτεχνικά να είναι νεκρός και το αντίθετο. Υπάρχουν πολλά εργαλεία σήμερα και η δική μου γενιά νομίζω παλεύει να βρει μια χρυσή τομή για το πόσο ενεργός πρέπει να είσαι στα social media, πόσο κάνεις κάτι χρήσιμο για τη δουλειά σου, πόσο εκθέτεις τη ζωή σου. Εκεί αρχίζει και κάτι άλλο: το πόσο καθορίζει τη ζωή μου αυτή η χρήση, πόσο με απασχολούν τα “like” που παίρνω και ο κόσμος που θα δει τις ιστορίες μου.

Αυτά όλα έχουν αλλάξει τη δουλειά σας;

Την έχουν αλλάξει τρομερά και είναι δίκοπο μαχαίρι το πώς και προς ποια κατεύθυνση θα πορευθείς. Για παράδειγμα το ότι έχουν πεθάνει οι δισκογραφικές εμένα μου αρέσει πολύ, μου έχει λύσει τα χέρια. Γιατί όταν πήγα σε δισκογραφική το 2013, στον πρώτο μου δίσκο, μου είπαν «λυπούμαστε αλλά δεν μας αφορά ο δίσκος σας γιατί δεν έχει κανένα hit». Μου κόπηκαν τα γόνατα τότε, σκέφτηκα «αυτό που αγαπάς Μαρίζα δε θα μπορέσεις να το κάνεις ποτέ». Ευτυχώς υπάρχει το ίντερνετ και έβγαλα τη δουλειά μου και μπορώ να επικοινωνήσω με τους ανθρώπους αδιαμεσολάβητα, κατευθείαν, ελεύθερα, όσο ελεύθεροι είναι και αυτοί να ψάξουν να βρουν τη δουλειά μου, αν τους αφορά,  ελεύθερα να έρθουν να με ακούσουν στα live, χωρίς να τους επιβάλλεται κάτι από μια μόδα ή μια δισκογραφική.

Παρόλα αυτά, σου λείπει ας πούμε μια προστασία από μια εταιρεία;

Είναι ψεύτικη η προστασία της δισκογραφικής, καμία δισκογραφική δεν ενδιαφέρεται στ’ αλήθεια για εμάς τους καλλιτέχνες, είναι ελάχιστες οι εξαιρέσεις και ελάχιστοι οι άνθρωποι μέσα στις εταιρείες που μπορεί να ενδιαφέρονται για την τέχνη. Πιστεύω ότι οι δισκογραφικές δεν αγαπούν ούτε ενδιαφέρονται να πάνε μπροστά οι καλλιτέχνες, ενδιαφέρονται να βγάλουν λεφτά και καλά κάνουν. Εμένα όμως ως δημιουργό με ενδιαφέρει να βγάλουν τα χρήματά τους αλλά και να επικοινωνηθεί σωστά αυτό που κάνω. Να καταλάβουν τι είδους δημιουργός είμαι, ότι δεν ψάχνω απλώς δεξιά και αριστερά να βρω τραγούδια, δεν με ενδιαφέρει να κάνω επιτυχία με το καλημέρα, να γίνω viral και να χαθώ μέσα σε μια αγωνία να κάνω και αύριο επιτυχία για να συντηρήσω τη ματαιοδοξία μου.

Δεν θα ήθελες να κάνεις μια επιτυχία και να γίνει viral;

Δεν θα το ‘θελα, δεν μου αρέσει, φοβάμαι τα απότομα πράγματα και είμαι οπαδός της φυσικής ροής, να καταλαβαίνω τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να συνεχιστεί και να γίνει κάτι. Δηλαδή, για να το εξηγήσω, δεν μπορεί να έχω απαιτήσεις με επτά χρόνια στον χώρο να ξέρει τη μούρη μου όλη η Ελλάδα, αυτό είναι παράλογο. Δεν είμαι ούτε Αρβανιτάκη, ούτε Πρωτοψάλτη με καριέρα δεκαετιών και ρεπερτόριο που δεν ξέρεις τι να πρωτοδιαλέξεις. Στη δική μου περίπτωση, το να με γνωρίζουν όλοι μοιάζει λίγο περίεργο.

Ποια θεωρείς μεγάλη παγίδα στη δουλειά σου;

Εγώ δεν μπήκα στη δουλειά πολύ νωρίς, ήμουν 26 χρόνων, συνειδητοποιημένη, δεν ξέρω πως θα ήμουν αν είχα ξεκινήσει νωρίτερα, αλλά νομίζω όλα έγιναν όπως έπρεπε να γίνουν. Ήξερα πολύ καλά τι ήθελα να κάνω, είχα παρατηρήσει αρκετά τα γύρω μου και αυτή είναι και η ασπίδα μου απέναντι στην παγίδα της ματαιοδοξίας με την οποία, μη γελιόμαστε, φλερτάρω, τη διώχνω μακριά και ούτω καθ’ εξής. Όμως η αληθινή παγίδα για έναν καλλιτέχνη είναι η επιθυμία του να γίνουν τα πράγματα γρήγορα και να πει ναι σε προτάσεις για να τους μάθει ο κόσμος γρήγορα και μόνο.

Στη δουλειά σου πόσο θέλεις να ασκείς έλεγχο;

Θέλω να την ελέγχω αποκλειστικά, από την αρχή μέχρι το τέλος. Θέλω να έχω λόγο στον ήχο της μουσικής μου, στην εικόνα μου, σε όλα. Αυτά δεν τα συζητώ καν, δεν αφήνω περιθώριο για τέτοια συζήτηση γιατί δε θέλω να μπερδεύομαι και ξέρω ποια θέλω να είμαι. Συζητώ με τους συνεργάτες μου, με ανθρώπους που δουλεύω σταθερά και εκτιμώ βαθιά, αλλά ξέρω καλύτερα από τον καθένα γιατί θέλω να πω το κάθε τραγούδι, την κάθε ιστορία και πώς συνδέομαι ψυχικά με αυτό το υλικό.

Συγκρούεσαι για τη δουλειά σου;

Σπάνια, μπορείς να τσακωθείς εύκολα μαζί μου, είναι κάτι που δεν μου αρέσει καθόλου. Κάνω πολύωρες συζητήσεις με ανθρώπους στις προσωπικές μου σχέσεις και εκεί που με ενδιαφέρει. Στις επαγγελματικές μου σχέσεις είμαι πολύ τυπική, πολύ καθαρή και μετρημένη. Είναι δύσκολο να χωρίζεις τα επαγγελματικά από τα προσωπικά, αλλά έχει να κάνει με τον χαρακτήρα μου. Πιστεύω ότι οι άνθρωποι είμαστε ψυχικές φυλές. Αν δεν μπορούμε να συμφωνήσουμε ότι δεν θα αργούμε στην πρόβα, δεν μπορούμε ίσως να είμαστε και φίλοι, γιατί θα αργήσεις στο ραντεβού μας. Για μένα αυτά είναι απλά θέματα, συνέπειας και σεβασμού. Να ξέρεις και να μην καβαλάς τα όρια.

Θέλεις να μου μιλήσεις για την εμπειρία σου στο θέατρο;

Ήταν πολύ μεγάλο στοίχημα, με ζόρισε πολύ συναισθηματικά και θα το ξανάκανα πολύ δύσκολα. Ήμουν σε ρόλο που δεν έχω ξαναπαίξει, δεν είμαι ηθοποιός και δεν θα μπορούσα ποτέ να γίνω, έπρεπε να πειθαρχώ στον συνθέτη, στον σκηνοθέτη, να μην ελέγχω απολύτως τα πράγματα, όπως είχα μάθει, να λειτουργώ σε μια ομάδα ανθρώπων που μπορεί να σκέφτονται διαφορετικά. Δύσκολο ήταν αυτό και θα μπορούσαμε να έχουμε γίνει και χάλια μεταξύ μας. Τελικά ανακάλυψα ότι με τους υπόλοιπους έχουμε ίδιο πυρήνα, απλώς επικοινωνούμε άλλες πτυχές. Αγάπησα πολύ τους ανθρώπους αυτούς και σήμερα είμαι περήφανη γι’ αυτό που κάναμε. Μπορεί να μου φάνηκαν έναν αιώνας οι πρόβες, αλλά ήταν μια τρομερά χρήσιμη εμπειρία και τεχνικά και φωνητικά, να μπορώ να τραγουδάω δύσκολα τραγούδια με κίνηση. Συναισθηματικά δεν έχω κάνει ακόμα τον απολογισμό μου, είμαι μουδιασμένη ακόμα αν και νομίζω ότι τελικά αυτό κλίνει στο να είναι κάτι πολύ σημαντικό και ευχάριστο, αλλά θα πω ψέματα αν σου πω τι είναι ακριβώς.

Τι θεωρείς πολύ σπουδαίο στη δουλειά σου;

Να είμαι ανοιχτή, να έχω καθαρή σχέση με τους συνεργάτες μου και αληθινή απέναντι στους ανθρώπους που έρχονται να με ακούσουν κάθε φορά. Να τους δίνω τον καλύτερο, τον πιο ειλικρινή εαυτό μου.

Info συναυλίας:

Η Μαρίζα Ρίζου σε μια συναυλία για όλους | 4 Σεπτεμβρίου 2019 | Τεχνόπολη Δήμου Αθηναίων