Ένα όνειρο καλοκαιρινής νύχτας, μια καλλιτεχνική διάνοια, η επέτειος του 1821, πολλά κοινωνικά μηνύματα, τέχνη και πρωτοπορία καθώς και έργα τέχνης υψηλής αισθητικής, σε μια λίστα με τις οκτώ πιο ξεχωριστές και σημαντικές εκθέσεις αυτή τη στιγμή στην Αθήνα.

Το άνοιγμα των μουσείων και των χώρων τέχνης σηματοδοτεί μια «επόμενη μέρα» πολύ διαφορετική από όλες τις άλλες. Είναι αυτή η γλυκιά διαδικασία, όταν τα πατώματα γεμίζουν ξανά ανθρώπινες πατημασιές, όταν οι καλογυαλισμένες προθήκες των μουσείων γεμίζουν ξανά με κάθε λογής έργα τέχνης, όταν οι επί μήνες άδειες αίθουσες γεμίζουν ξανά φωνές κι επιφωνήματα θαυμασμού, προβληματισμού και αέναης έμπνευσης, όταν οι καλλιτεχνικές ομάδες των μουσείων και των χώρων τέχνης, πλημμυρισμένες ξανά από καλλιτεχνικό οίστρο, ετοιμάζουν εκθέσεις και δράσεις που φέρουν ένα σκοπό διαφορετικό από αυτόν του «πριν». Οι εκθέσεις αυτές σηματοδοτούν τη νέα εποχή και αποδεικνύουν πως η τέχνη είναι πάντα εδώ δυνατή, σταθερή, σχεδόν «αλύγιστη» με σκοπό να προβληματίσει, να εκπαιδεύσει, να ψυχαγωγήσει αλλά και να γλυκάνει τις ψυχές μας. Ξεκινάμε:

– 1 – 

“That my nails can reach unto thine eyes”, Sterling Ruby | Γκαλερί Gagosian 

Sterling Ruby, WIDW. KNACKS. TRIFLES. NOSEGAYS. SWEETMEATS., 2020, ακρυλικά, λάδι, λάστιχο και χαρτόνι σε μουσαμά, σε κορνίζα: 187,6 × 136,8 × 8,3 εκ. (73 7/8 × 53 7/8 × 3 1/4 ίντσες) © Sterling Ruby. Φωτογραφία: Robert Wedemeyer

Η γκαλερί Gagosian παρουσιάζει την έκθεση “That my nails can reach unto thine eyes” του Sterling Ruby με πίνακες ζωγραφικής και κεραμικά έργα.

Για αυτή τη σειρά έργων ο Ruby εμπνέεται από το «Όνειρο θερινής νυκτός» του Ουίλιαμ Σαίξπηρ και προβαίνει σε θεατρικούς παραλληλισμούς και υπαινιγμούς, εξομοιώνοντας το παράθυρο με τη θεατρική σκηνή. Ακολουθώντας το διπλό σκηνικό του έργου, που εκτυλίσσεται στην αρχαία Αθήνα και σε ένα παραμυθένιο δάσος, διχοτομεί κάθε καμβά κατακόρυφα με μια λωρίδα από βαμμένο χαρτόνι, ουσιαστικά εισάγοντας έναν στυλοειδή φραγμό έναντι του οποίου αναπηδούν τα έντονα χρώματα ή κρύβονται δειλά υπό τη σκέπη του. Σε αυτά τα έργα, δυναμικές πινελιές ροζ και βεραμάν με λευκούς και χρυσούς τόνους παραπέμπουν στη γόνιμη αλλά πρόσκαιρη αύρα της άνοιξης. Οι διχοτομίες και τα δίπολα – τάξη και χάος, αγάπη και βία, πολιτισμός και ερημιά– αποτελούν βασικό χαρακτηριστικό των έργων του, που παραμονεύουν σε χώρους και στιγμές μετασχηματισμού. Εξερευνώντας τον μεταβατικό χώρο μεταξύ αυτών των διχοτομιών, ο Ruby αγγίζει το θέμα της απώλειας του εαυτού που προκύπτει, όταν η ταυτότητα και οι ενδόμυχες επιθυμίες των πρωταγωνιστών του έργου εμπλέκονται στο συλλογικό υποσυνείδητο.

Γιατί αξίζει να την επισκεφθείτε:

Πρόκειται για μια πολύ ξεχωριστή έκθεση, ο Sterling Ruby βασισμένος στο κοινωνικό/πολιτικό τραύμα της σύγχρονης παγκόσμιας ύπαρξης, εμπνέεται από μια iconic κωμωδία καταστάσεων και χαρακτήρων, σχολιάζει τις ανθρώπινες σχέσεις μέσα από τους πίνακες του, οι οποίοι εκφράζουν την έννοια της διχοτομίας. Περπατάει με τις μύτες των ποδιών μεταξύ πραγματικού και φανταστικού και το έργο του λειτουργεί ως παράθυρο στην έννοια της ύπαρξής του.

Διάρκεια έκθεσης: 13 Μαΐου – 31 Ιουλίου 2021

– 2 –

 Τakis: Κόσμος σε Κίνηση | ΚΠΙΣΝ

Takis Foundation KETE, Athens / Image: Hlias Nak

Το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) σε συνεργασία με το Ίδρυμα Takis – Κέντρο Ερευνών για την Τέχνη και τις Επιστήμες (ΚΕΤΕ) παρουσιάζει μια μεγάλης έκτασης έκθεση με εμβληματικά γλυπτά του διεθνώς καταξιωμένου εικαστικού Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης, 1925-2019).

«Η έκθεση με τίτλο «Τakis: Κόσμος σε Κίνηση» θα παρουσιάσει 46 αντιπροσωπευτικά έργα του Έλληνα καλλιτέχνη στον δημόσιο χώρο του ΚΠΙΣΝ, συστήνοντας, έτσι, μια συνολική παρουσίαση των γλυπτών του για τη νέα γενιά, αλλά και μια καινούρια θεώρηση της σημασίας του έργου του για εκείνους που ήδη το γνωρίζουν. Στα έργα της έκθεσης περιλαμβάνονται τα εμβληματικά Αιολικά του Takis, Σινιάλα με Φως και Βίδες του Αρχιμήδη, τα Πυροτεχνήματα, αλλά και αντιπροσωπευτικά έργα του από τις ενότητες των Μουσικών Γλυπτών, των Μαγνητικών Τοίχων-Τέταρτη Διάσταση, των Σπειρών, των Ηλεκτρικών Βαρελιών, των Λουλουδιών και των Σφαιρών.

Τα έργα μαζί, και το καθένα χωριστά, συγκροτούν έναν «κόσμο σε κίνηση», έναν κόσμο τον οποίο οι επισκέπτες θα μπορούν να εξερευνήσουν και να συνδεθούν μαζί του, σε μια έκθεση που θέτει στο κέντρο της, μεταξύ άλλων, την ενασχόληση του καλλιτέχνη με τους φυσικούς νόμους, με τις κοσμικές δυνάμεις του σύμπαντος, στην προσπάθειά του να ορίσει με υλικό τρόπο τις αόρατες δυνάμεις.».

Γιατί αξίζει να την επισκεφθείτε:

Πρόκειται για έναν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της σύγχρονης εικαστικής σκηνής και της Kinetic art. Η έρευνα του αφορούσε στη λειτουργική χρήση των φυσικών νόμων. Το φως, αλλά και η κίνηση σε κάθε της μορφή – μηχανική, ηλεκτρομηχανική, θερμική, μαγνητική, υδροδυναμική – είναι στοιχεία που αποτελούν βασικούς πυρήνες του έργου του και τον έχουν κατατάξει στις καλλιτεχνικές διάνοιες που θα μείνουν στην ιστορία. Θα μπορούσα να μιλάω για ώρες για τον συγκεκριμένο καλλιτέχνη, ο οποίος ενέπνευσε τεράστια ονόματα καλλιτεχνικής υπόστασης και έχει χαρακτηριστεί ως συνέχεια του Μαρσέλ Ντυσάν. Τα έργα του κοσμούν τις μόνιμες συλλογές των σπουδαιότερων μουσείων του κόσμου όπως το Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης George Pompidou στο Παρίσι, το ΜΟΜΑ, το Guggenheim Museum στη Νέας Υόρκη κ.ά. 

Διάρκεια έκθεσης: 23 Ιουνίου – 7 Νοεμβρίου 2021

– 3 –

1821 Πριν και Μετά | Μουσείο Μπενάκη, Πειραιώς 138

Η έκθεση με τίτλο «1821 Πριν και Μετά», αφιερωμένη στα 200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821, πραγματοποιείται στο Μουσείο Μπενάκη / Πειραιώς 138. Τα περισσότερα από 1200 αντικείμενά της και οι 1218 σελίδες του καταλόγου της παρουσιάζουν εκατό χρόνια ιστορίας του νεότερου Ελληνισμού από το 1770 μέχρι το 1870. Πρόκειται για την εκατονταετία που ξεκινά με την ηθική και οικονομική προετοιμασία της απελευθέρωσης των Ελλήνων, κορυφώνεται με την Επανάσταση του 1821 και ολοκληρώνεται με τις πρώτες δεκαετίες της λειτουργίας και της ανάπτυξης του ελληνικού κράτους.

Μέσα από σπάνια έργα τέχνης και από ξεχωριστά τεκμήρια της κάθε εποχής, οι τρεις ενότητες της έκθεσης και τα κεφάλαια του καταλόγου συνθέτουν ένα γοητευτικό ταξίδι ιστορίας και τέχνης, ένα ταξίδι που τα βήματά του εξηγούν γιατί αυτή η τόσο πλούσια εκατονταετία εξακολουθεί να μας συγκινεί τόσο έντονα, έστω και μετά από διακόσια χρόνια. H έκθεση είναι αφιερωμένη στη μνήμη του Άγγελου Δεληβορριά και του Μαρίνου Γερουλάνου. Στους δύο ανθρώπους που, καθένας με τον τρόπο του, συνδέονται με την ιστορία, τη διαμόρφωση και την ανάπτυξη του Μουσείου: με αυτό που είναι σήμερα, αλλά και με αυτό που θα είναι στο μέλλον το Μουσείο Μπενάκη.

Γιατί αξίζει να την επισκεφθείτε:

Γιατί είναι μια έκθεση «κλειδί», αφιερωμένη στα 200 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση. Πρόκειται για μια υψηλού επιπέδου μουσειολογική μελέτη, επιμέλεια αλλά και οργάνωση με σπάνια έργα τέχνης και τεκμήρια, τη δημιουργία ενός πολύ σημαντικού καταλόγου αλλά κι ένα σπάνιο ψηφιακό υλικό.

Διάρκεια έκθεσης: 3 Μαρτίου – 7 Νοεμβρίου 2021

– 4 –

50 x 50: Less is More | Sianti Gallery

Χριστίνα Παπαϊωάννου -“Superelic Series-Head”

Η τέχνη υπάρχει στη ζωή μας ακόμα και όταν είμαστε απομονωμένοι. Αυτό πιστεύει η Sianti Gallery και μας το υπενθυμίζει μέσα από την έκθεση «50×50: Less is More». Έλληνες εικαστικοί αποδεικνύουν ότι το μεγάλο στην τέχνη δεν είναι απαραίτητα ζήτημα διάστασης, αλλά έκφρασης, βάθους και κυρίως συγκίνησης. Στα έργα παρατηρείται μεγάλη ποικιλομορφία όσον αφορά στη θεματική, αλλά και τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν για τη δημιουργία τους, όμως υπάρχει και ένα κοινό σημείο: το μέγεθός τους, το οποίο εξάλλου έχει δώσει και τον τίτλο στην έκθεση: 50×50.

«Less is More» ή αλλιώς «Το Λιγότερο είναι Περισσότερο». Η διάσταση τελικά δεν περιορίζει ένα μεγάλο έργο να αναδείξει την εικαστική ματιά κάθε καλλιτέχνη. Η ελευθερία των θεμάτων και οι χρωματισμοί στις δημιουργίες, αναδεικνύουν τη μοναδικότητα της έκφρασης και ενέχουν την έννοια του μεγάλου σε ένταση και ποιότητα. Το μόνο κοινό στοιχείο των έργων η διάσταση 50 x 50 είναι και αυτό που βοηθάει τους ανθρώπους να πλησιάσουν ο ένας τον άλλο. Τίποτα άλλο δεν τους ενώνει καλύτερα από μία κοινή καλλιτεχνική συγκίνηση.

Στην έκθεση συμμετέχουν 19 καλλιτέχνες: Αγγελίδης Πασχάλης, Αντωναρόπουλος Χρήστος, Βαλυράκης Γιάννης, Κούκος Δημήτρης, Λάλας Θανάσης, Μπάθας Θανάσης, Μπελιβανάκη Λίλα, Παπαϊωάννου Χριστίνα, Ράγκου Ράνια, Σιάγκρης Παναγιώτης, Σόρογκας Σωτήρης, Σπάρταλης  Άγγελος, Σταθόπουλος Γιώργος, Στοΐδης Άρις, Τόλης Κωνσταντίνος, Τσόκλης Κώστας, Φασιανός Αλέκος, Χαντζαράς Απόστολος, Χάρος Μανώλης

Γιατί αξίζει να την επισκεφθείτε:

Γιατί οι καλλιτέχνες που συμμετέχουν είναι 19 από τους σημαντικότερους Έλληνες εικαστικούς, που μαζί με άλλους ορίζουν το παρελθόν, το παρόν αλλά και το μέλλον των εικαστικών στην Ελλάδα. Πρόκειται για μια έκθεση τόσο όμορφη και ενδιαφέρουσα που αποδεικνύει ότι η μεγαλειότητα ενός έργου τέχνης δεν καθορίζεται από τις διαστάσεις του.

Διάρκεια έκθεσης:  15 Μαΐου – 12 Ιουνίου 2021

– 5 –

“Paintings of through and fell” της Cristina de Miguel και “Volcano Mommy” του Royal Jarmon | Allouche Benias Gallery

Cristina de Miguel

Η Allouche Benias Gallery παρουσιάζει τη διπλή έκθεση Paintings of through and fell της Cristina de Miguel και Volcano Mommy του Royal Jarmon.

Ο τρόπος που προσεγγίζει η Cristina de Miguel τη ζωγραφική αναδεικνύει την υλική της υπόσταση. Εικόνες γυναικών που χορεύουν στα κλαμπ και λικνίζονται μας υπενθυμίζουν την κοινοτοπία της ζωής. Ταυτόχρονα, ανακαλούν το αίσθημα της εσωτερικής απομόνωσης, σε βαθμό που οι σκέψεις κυριεύουν το σώμα ώσπου αυτό να καταρρεύσει και να λιώσει σε μορφή μπογιάς. Τα εγγενή συναισθήματά της εκφράζονται εύθυμα μέσω μιας πολύχρωμης παλέτας, οδηγώντας σε εκφραστικές και δυσμορφικές φιγούρες, αυθόρμητες φαινομενικά αλλά στην πραγματικότητα καλά μελετημένες. Σε αυτό το αλλόκοτο σύμπαν που δημιουργεί, προσφέρει μία νέο-εξπρεσιονιστική φεμινιστική ματιά σε έναν πατριαρχικό κόσμο.

Η υπερβολή στις προοπτικές και στις φόρμες των έργων του Royal Jarmon διαστρεβλώνει καθημερινά εμπορικά αντικείμενα. Οι κορεσμένοι χρωματισμοί του δημιουργούν μια ζωηρή εναλλακτική της επίπεδης πραγματικότητας. Αυτή η χωροταξική προοπτική αντικατοπτρίζει την κοινωνία, την κατανάλωση και την ψυχαγωγία ως δημοφιλείς εκφάνσεις της καθημερινότητας. Τα έργα του αμφιταλαντεύονται ανάμεσα στον ρεαλισμό και την ψυχεδέλεια. Συνδυάζοντας αυτά τα δύο αντικρουόμενα στοιχεία, τα αφηρημένα αντικείμενα στους πίνακές του φαντάζουν να εκρήγνυνται.

Royal Jarmon

Γιατί αξίζει να την επισκεφθείτε:

Γιατί μέσω αυτής της έκθεσης ο Royal Jarmon σχολιάζει κοινωνικά ζητήματα καταναλωτισμού και η Christina De Miguel θίγει τη σημασία του Women’s Empowerment. Γιατί η Allouche Benias είναι μια γκαλερί με υψηλή αισθητική τόσο στις επιλογές των καλλιτεχνών που προβάλει, όσο και στο θαυμάσιας αρχιτεκτονικής κτίριο που στεγάζεται.

Διάρκεια έκθεσης: 15 Μαΐου– 11 Ιουνίου 2021

– 6 –

Alexander the Great, Φίλιππος Τσιάρας | The Blender gallery

Η Τhe Blender Gallery, σε συνεργασία με τη Varvara Roza Galleries παρουσιάζει μια έκθεση με νέα έργα του διεθνούς φήμης καλλιτέχνη από τη Νέα Υόρκη, Φίλιππου Τσιάρα. Τα νέα έργα του Τσιάρα, πράγματι ερευνούν τον κόσμο ενός εμμονικού -με τον πουαντιγισμό- καλλιτέχνη, ο οποίος αγαπά τις προσωπογραφίες. Η τελεία του Τσιάρα, μικρή αλλά με μεγάλη δύναμη, μεταλλάσσει τους πολλούς μύθους για το Μέγα Αλέξανδρο σε ένα εναλλασσόμενο όραμα του ιστορικού θρύλου.

Ο Μέγας Αλέξανδρος εγχέεται με μυριάδες ζωγραφισμένες πολύχρωμες συντεταγμένες, που συνορεύουν με αυτό που ο Τσιάρας αποκαλεί «το επιστημονικό του αισθησιασμού», ή με αρχαϊκούς όρους, ένα σύγχρονο ελληνορωμαϊκό μωσαϊκό. Καταγόμενος και ο ίδιος από τη Μακεδονία, επικεντρώθηκε στον Μέγα Αλέξανδρο ως την πεμπτουσία που αντιπροσωπεύει την 200ή επέτειο της Ελληνικής Ανεξαρτησίας. «Για μένα ο Αλέξανδρος είναι ο απόλυτος Ελληνιστής, καμία άλλη φιγούρα στην ιστορία δεν έχει την εξωτική δύναμη, τον ρομαντισμό και τη θρυλική φαντασία του Μεγάλου Αλεξάνδρου». 

Γιατί αξίζει να την επισκεφθείτε:

Ο Φίλιππος Τσιάρας είναι ένας καλλιτέχνης με σημαντική πορεία στον χώρο, με μια πολύ ξεχωριστή τεχνική και αισθητική. Η έκθεση αυτή πρόκειται για ένα αφιέρωμα στον Μέγα Αλέξανδρο εμπνεόμενη από τον εορτασμό των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση. 

Διάρκεια έκθεσης: 30 Μαΐου – 30 Ιουνίου 2021

– 7 –

“Double – Blind”, Γιάννης Βαρελάς | The Breeder

Γιάννης Βαρελάς, The Company, 2020, © Γιάννης Βαρελάς, Παραχώρηση γκαλερί The Breeder.

Η γκαλερί The Breeder παρουσιάζει τη νέα ατομική έκθεση του Γιάννη Βαρελά, με τίτλο “Double-Blind“, στην οποία ο καλλιτέχνης θα παρουσιάσει τη νέα του δουλειά που περιλαμβάνει έργα σε καμβά και σε χαρτί, εγκαταστάσεις, γλυπτά και video works.

Στην έκθεση αυτή ο Γιάννης Βαρελάς παρουσιάζει μια σειρά από εκτενή «ψυχολογικά τοπία». Οι μεγάλες ζωγραφικές αναπαραστάσεις τοποθετούν την ανθρώπινη μορφή πέρα από την αρχική της πρόθεση να «αναζητήσει τον εαυτό της» – με όλες τις συμβάσεις και τις παθολογικές προβολές που μια τέτοια διαδικασία απαιτεί. Τα άτομα και οι μικρές αυτές ομάδες των δύο και των τριών ανθρώπων έχουν πλέον μεταφερθεί στον ίδιο τον τόπο ανάπτυξης του ψυχικού τους οράματος. Ο κόσμος τους είναι ταυτόχρονα ζωντανός και ακίνητος, οι δε μορφές βρίσκονται σε κατάσταση αναμονής.

Γιατί αξίζει να την επισκεφθείτε:

Γιατί ο Γιάννης Βαρελάς είναι ένας καλλιτέχνης με πολύ σημαντικό παρόν και μέλλον τόσο στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό και μέσα από αυτή την έκθεση και τα «ψυχολογικά του τοπία» παρουσιάζει την κατάσταση που βρισκόμαστε όλοι μας με το ένα πόδι στο σήμερα και το άλλο στο αβέβαιο αύριο.

Διάρκεια έκθεσης: 18 Μαρτίου – 29 Μαΐου 2021

– 8 –

«Δανιήλ, το φως, η φυσική και η μεταφυσική του» | Roma gallery

Η Roma Gallery, μετά τα μουσειακά της αφιερώματα συνεχίζοντας το ριζοσπαστικό της πρόγραμμα που αφορά στην προβολή εκείνων των ιστορικών προσωπικοτήτων που απαρτίζουν την ελληνική εικαστική avant-garde, παρουσιάζει το έργο ενός κορυφαίου καλλιτέχνη, του Δανιήλ (Παναγόπουλου) 1924 – 2008. Συγκεκριμένα ο καθηγητής Μάνος Στεφανίδης, επιμελητής της έκθεσης σημειώνει:

«Ο Δανιήλ (Danil) αποτελεί σήμερα το αίνιγμα της γενιάς του ’60… Για τον ίδιο, μεγάλη τέχνη έχουμε όταν η αισθητική αναγκαιότητα καθιστά κοινωνική αναγκαιότητα. Πολύ νωρίς ξέφυγε από το τελάρο και την αφηγηματική αναπαράσταση για να διεκδικήσει τον τρισδιάστατο χώρο με μία σειρά κατασκευών που όμως ανέτρεπαν όλες τις παραδοσιακές συμβάσεις αναπαράστασης. Χρησιμοποιώντας ευτελή υλικά, χαρτόκουτα, ξύλα, κουρέλια και αργότερα λινάτσες κατάφερε να δημιουργήσει έναν κόσμο που μέσα στη συγκινητικά χειροποίητη σαφήνεια του, αντιστεκόταν στο κυρίαρχο μοντέλο της υπερκατανάλωσης, της υπερπαραγωγής και της μαζικής εκβιομηχάνισης…Ο Δανιήλ προϋποθέτει το φως ως χωρική αξία, το κατασκευάζει σαν μηχανικός φωτός, το ανασκάπτει σαν αρχαιολόγος του, το γεννά μέσα από τις σκιές σε τρόπον ώστε ο υλικός τοίχος από τον οποίο εξαρτώνται τα έργα του, να μην είναι ένα όριο, το πέρας του κόσμου αλλά να είναι η αρχή ενός άλλου».

Γιατί αξίζει να την επισκεφθείτε:

Γιατί ο Δανιήλ υπήρξε μια εμβληματική φιγούρα της πρωτοπορίας και η έρευνα του σε σχέση με την έννοια του φωτός και του χώρου στα έργα του, καταργεί εικαστικές συμβάσεις. Πρόκειται για μια έκθεση ιδανική για τους λάτρεις της ελληνικής γενιάς του ‘60 και όχι μόνο, που αξίζει να την επισκεφθείτε.

Διάρκεια έκθεσης: Α’μέρος: 22 Απριλίου – 14 Ιουνίου 2021, Β’μέρος: 17 Ιουνίου – 6 Σεπτεμβρίου 2021