To State of Concept Athens παρουσιάζει την ατομική έκθεση της Kapwani Kiwanga, με τίτλο ”Deposits”, σε επιμέλεια Ηλιάνας Φωκιανάκη από τις 10 Δεκεμβρίου.

Η εικαστικός και η επιμελήτρια συνεργάστηκαν στην έκθεση ”Kapwani Kiwanga: New works” που είχε παρουσιαστεί στο Kunstinstituut Melly τον Σεπτέμβριο 2020, μέρος της οποίας έρχεται στο State of Concept Athens και παρουσιάζεται μαζί με μια νέα ανάθεση. Από τον διάλογο τους, προέκυψε το ερώτημα «ποια είναι η ιστορική σημασία των φυτών στον ανθρώπινο αγώνα για την ελευθερία;».

Το έργο της Kiwanga εξετάζει την επιστημολογία της βοτανικής και πώς αυτή σχετίζεται με χειρονομίες αντίστασης. Η εικαστικός συνδέει τα φυτά με την αυτοθεραπεία, την επιβίωση και την αυτοπροστασία, και παράλληλα τα σκέφτεται ως αυτόπτες μάρτυρες της Ιστορίας.

Παρατηρεί πως τα φυτά έχουν τη δυνατότητα να λειτουργήσουν τόσο ως φάρμακο όσο και ως δηλητήριο. Για την ίδια, η λεπτή ισορροπία μεταξύ των δύο, αναδεικνύει μια σημαντική πτυχή: την αδιαφάνεια της αντίστασης ή αλλιώς, την αντίσταση ως ορατή ή αόρατη διαδικασία.

''Deposits'' της Kapwani Kiwanga στο State of Concept Athens

​​Kapwani Kiwanga Semence, 2020, Κεραμικά αντίγραφα κόκκων ρυζιού της ποικιλίας Oryza glaberrima Μεταβλητές διαστάσεις – Άποψη έκθεσης «Cache» Goodman Gallery, London (UK), 2021 Φωτογραφία © Alexander James Edwards – Ευγενική παραχώρηση της εικαστικού και της Goodman Gallery, Johannesburg, Cape Town and London

Kapwani Kiwanga Semence, 2020, Κεραμικά αντίγραφα κόκκων ρυζιού της ποικιλίας Oryza glaberrima Μεταβλητές διαστάσεις – Άποψη έκθεσης Kunstinstituut Melly (Formerly known as Witte de With), Rotterdam (NL) 2020, Φωτογραφία © Kristien Daem, Ευγενική παραχώρηση της εικαστικού και της Goodman Gallery, Johannesburg, Cape Town and London

Η εικαστικός εμπνέεται από μελετητές και θεωρητικούς της ιστορίας της φυλετικής ανισότητας, που έχουν προτείνει την έννοια της αδιαφάνειας ως μορφή αντίστασης. Ο Γάλλος θεωρητικός με καταγωγή από την Μαρτινίκη Édouard Glissant, περιγράφει την αδιαφάνεια ως την άρνηση του να είναι κανείς ορατός, κατανοητός και κατηγοριοποιημένος. Αναπτύσσοντας περαιτέρω αυτό το σκεπτικό, η Αφροαμερικανίδα συγγραφέας Saidiya Hartman, ταυτίζει τον όρο αδιαφάνεια με τον όρο αφάνεια απαιτώντας «το δικαίωμα στην αφάνεια να γίνεται σεβαστό».

Η αδιαφάνεια/αφάνεια βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση με την υπερ-ορατότητα του υποταγμένου σώματος, που επιβάλλουν οι αφηγήσεις και οι πρακτικές οικειοποίησης της εξουσίας, κάτι που παρατηρείται και στην εξέλιξη της βοτανικής Δυτικής επιστήμης του 16ου αιώνα.

Kapwani Kiwanga 2016, Φωτογραφία © Bertille Chéret – Ευγενική παραχώρηση της εικαστικού και της Galerie Jerome Poggi, Paris

Η επιθυμία της Kiwanga να παρουσιάσει τα φυτά ως πρωταγωνιστές μιας «αφανούς αντίστασης», συνδέει ιστορίες αντίστασης προηγούμενων αιώνων με τις μοντέρνες ιστορίες των αγώνων για τα κοινωνικά δικαιώματα και το σημερινό παγκόσμιο αντιρατσιστικό κίνημα.

Kapwani Kiwanga Semence, 2020, Κεραμικά αντίγραφα κόκκων ρυζιού της ποικιλίας Oryza glaberrima Λεπτομέρεια, Φωτογραφία © Lisanne Ceelen

Kapwani Kiwanga (γ. Χάμιλτον, Καναδάς) γεννήθηκε στον Καναδά, ζει και εργάζεται στο Παρίσι. Η Kiwanga σπούδασε Ανθρωπολογία και Συγκριτική Θρησκεία στο Πανεπιστήμιο McGill στο Μόντρεαλ και Τέχνη στο L’école des Beaux-Arts στο Παρίσι. Το 2020, η Kiwanga κέρδισε το βραβείο Marcel Duchamp του μουσείου Pompidou (FR), το Frieze Artist Award (2018) και το βραβείο Sobey Art (2018). Πρόσφατες της ατομικές εκθέσεις έχουν λάβει χώρα στο Palais de Tokyo Paris (2022), MOCA Museum of Contemporary Art Toronto ,  Kunstinstituut Melly (Fkwa Witte de With), Haus der Kunst Munich, MIT List Visual Arts Center κ.α.

Kapwani Kiwanga Vumbi, 2012, HD βίντεο, έγχρωμο, με ήχο, 31’ – Ευγενική παραχώρηση της εικαστικού και των Galerie Jerome Poggi, Paris και Galerie Tanja Wagner, Berlin και Goodman Gallery, Johannesburg, Cape Town and London

H νέα ανάθεση ”Bequest” (2021), έγινε σε συνεργασία με την υφάντρα Βάσω Δάμκου. Η έκθεση «Deposits» έχει την υποστήριξη του Institut Français.

Το έργο ”Semence” (2020) είναι παραγωγή του Kunstinstituut Melly (formerly known as Witte de Witte Center of Contemporary Art Rotterdam) με την υποστήριξη των Ammodo, Institut Français Pay-Bas, Mondriaan Fund και Canada Council for the Arts.

* Cover photo: Kapwani Kiwanga Drying field, 2016, Βαμμένο ξύλο, σχοινί, ίνα σιζάλ, Μεταβλητές διαστάσεις – Ευγενική παραχώρηση της εικαστικού και των Galerie Jerome Poggi, Paris και Galerie Tanja Wagner, Berlin