Το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου παρουσιάζει εκ νέου στην Πειραιώς 260 τις ταινίες «ΠΡΟΓΟΝΟΙ» της Εύας Στεφανή και «2005-2015. Στα χρόνια του Λούκου» του Ηλία Γιαννακάκη, στο πλαίσιο της δέσμης δράσεων «Φθινόπωρο – ΑΠΟΗΧΟΙ», που εστιάζει στην επανάληψη/παρουσίαση κάποιων εκ των παραγωγών του που έχουν μια μη εξαντληθείσα δυναμική. Οι δύο προβολές θα πραγματοποιηθούν στον Χώρο Η της Πειραιώς 260, το Σάββατο 21 Νοεμβρίου και το Σάββατο 28 Νοεμβρίου, αντίστοιχα.
«ΠΡΟΓΟΝΟΙ» της Εύας Στεφανή | Σάββατο 21 Νοεμβρίου | 20:00
Ένας πρώην παλαιστής στις Σέρρες τρώει πέντε αυγά πριν το μεροκάματο· ο Διονύσης Σαββόπουλος λίγο πριν βγει στη σκηνή, στην τελευταία του συναυλία στην Αθήνα· η Δήμητρα, ιδιοκτήτρια του θρυλικού μπορντέλου «Έλλη», παρακολουθεί ένα βουβό χριστουγεννιάτικο πρόγραμμα σε χαλασμένη τηλεόραση· ο Λάκης Παπαστάθης μιλά για τον Αλέξη Δαμιανό και την «Ευδοκία» · ο Ε.Χ. Γονατάς κλαδεύει ένα φυτό· ένα πρόωρο βρέφος μέσα στη θερμοκοιτίδα· η Όλια Λαζαρίδου πάνω στο μηχανάκι, διασχίζει αθηναϊκές γειτονιές· ο Γιώργος Βέλτσος , ο Βασίλης Παπαβασιλείου, ο Στέλιος Σκοπελίτης και το αίνιγμα της καλλιτεχνικής δημιουργίας· ο νεαρός Ζάφος Ξαγοράρης ζωγραφίζει λάβαρα στις αρχές της δεκαετίας του 1980· ένας ταξιτζής παίζει μπαγλαμά ενώ οδηγεί· δύο 90χρονες κυρίες χαζεύουν το άλμπουμ των παιδικών τους χρόνων και ανακαλούν την κατοχή· η Καίτη, η νεράιδα της Αθήνας, κουρεύει στο δρόμο όλους τους
άστεγους της οδού Αθηνάς· η σκηνοθέτις ρωτά τον πατέρα της αν υπάρχει ψυχή.
Η ταινία ντοκιμαντέρ της Εύας Στεφανή συγκροτεί μια κιβωτό θραυσμάτων από ημιτελείς ιστορίες και ασύνδετες φαινομενικά στιγμές που κινηματογραφήθηκαν μέσα σε διάστημα τριάντα ετών. Ένα παλίμψηστο συναντήσεων με ανθρώπους διαφορετικών εθνοτήτων, ηλικιών και κοινωνικών τάξεων, όπου οι ζωές άσημων, μοναχικών προσώπων διασταυρώνονται με συνομιλίες δημιουργών και καλλιτεχνών. Η συνειρμική αυτή ύφανση εικόνων και ήχων –«ρετάλια» όπως τα λέει η ίδια– συνθέτει ένα μωσαϊκό παρόντος και μνήμης, μνήμης και παρόντος.
Το έργο συμπληρώνεται από σύγχρονες μικροϊστορίες. Ο βασικός κορμός, ωστόσο, αποτελείται από αχρησιμοποίητο υλικό της περιόδου 1995-2025, το οποίο παραπέμπει λοξά στο «Ο κόσμος του χθες» του Στέφαν Τσβάιχ, όχι ως νοσταλγία, αλλά ως επαναπροσδιορισμό του ποιοι είμαστε σήμερα.
Αποσπασματικές στιγμές της πραγματικότητας, εμπνευσμένες από τη μακρόχρονη συμμετοχική παρατήρηση ανθρώπων από το 1995 μέχρι σήμερα. Συμπεριφορές πολύ αδιόρατες ή λοξές για να καταγραφούν στον χάρτη της επίσημης ιστορίας. Εν μέρει αυτοβιογραφικό, εν μέρει από τον κόσμο του χθες αλλά και του σήμερα, με το ένα πόδι στον ρεαλισμό και με το άλλο στο παράδοξο, το ψηφιδωτό αυτό είναι μία προσπάθεια αποτύπωσης της γεύσης του ονείρου μέσα στην πραγματικότητα.
«2005-2015. Στα χρόνια του Λούκου» του Ηλία Γιαννακάκη | Σάββατο 28 Νοεμβρίου | 20:00
Ο Γιώργος Λούκος ανέλαβε την καλλιτεχνική διεύθυνση του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου το 2005-2006, κατορθώνοντας να αναγεννήσει όχι μόνο τη φυσιογνωμία του, αλλά και τα εγχώρια πολιτιστικά δεδομένα στο σύνολό τους. Για πρώτη φορά, έπνευσε ένας διαφορετικός αέρας στο Φεστιβάλ, καθώς ο Γιώργος Λούκος κατάφερε να ενεργοποιήσει μια πρωτόγνωρη μέχρι τότε συνθήκη, όπου το κοινό, κυρίως το νεανικό, οι εγχώριοι καλλιτέχνες και τα μεγαλύτερα ονόματα της καλλιτεχνικής κοινότητας παγκοσμίως –από τον χορό, το θέατρο και τη μουσική– αποτέλεσαν ένα αναπόσπαστο όλον, με συνεκτικό τους ιστό τη χαρά, τη δημιουργική πνοή και τη φρεσκάδα.
Ο Ηλίας Γιαννακάκης δημιουργεί και παρουσιάζει στο Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου ένα ντοκιμαντέρ-αφιέρωμα στον Γιώργο Λούκο, είκοσι χρόνια μετά την ανάληψη των καθηκόντων του το 2006. Μ
ε περισσότερες από τριακόσιες ταινίες ντοκιμαντέρ και μυθοπλασίας στο ενεργητικό του, ο σκηνοθέτης κατέγραφε συστηματικά τον Καλλιτεχνικό Διευθυντή για έναν ολόκληρο χρόνο –από το 2007 έως το 2008, στα πρώτα χρόνια της «έκρηξης» του Φεστιβάλ– συγκεντρώνοντας σπάνιο υλικό. Σχεδόν είκοσι χρόνια μετά, παραδίδει ένα ντοκιμαντέρ που ανιχνεύει
το αποτύπωμα εκείνης της δεκαετίας, ενισχυμένο με νέα γυρίσματα και συλλογή περαιτέρω αρχειακού υλικού.
Έχοντας ανακαλύψει ένα ρημαγμένο εργοστάσιο σε μια υποβαθμισμένη περιοχή της Αθήνας, ο νέος τότε Καλλιτεχνικός Διευθυντής διαμόρφωσε από το μηδέν έναν πολιτιστικό χώρο που έμελλε να γράψει τη δική του ιστορία ως αστικό τοπόσημο. Ήταν ο άνθρωπος που δημιούργησε την Πειραιώς 260, έναν χώρο που άλλαξε την αντίληψή μας για τα πολιτιστικά δρώμενα.
Η ελευθερία αλλά και η αγάπη που προσφέρθηκε στους Έλληνες δημιουργούς όλων των ηλικιών, προβεβλημένων και μη, μαζί με την παρουσία των σημαντικότερων καλλιτεχνών από όλη την υφήλιο –και μάλιστα στη δημιουργική τους ακμή– άνοιξαν την πόρτα ώστε να εισέλθει η Αθήνα αλλά και η Ελλάδα στο διεθνές πολιτιστικό γίγνεσθαι για μια δεκαετία, αφήνοντας ένα ανεξίτηλο στίγμα.
«Δεν πρόκειται για μια ταινία-αγιογραφία», αναφέρει ο Ηλίας Γιαννακάκης. «Αν θέλουμε να προσεγγίσουμε σε βάθος ένα τόσο σημαντικό πρόσωπο και μια τόσο συναρπαστική εποχή, οφείλουμε να το κάνουμε ενσωματώνοντας τις αντιφάσεις, τα κενά και τη συγκυρία. Γιατί αλλιώς θα χαθεί η ανθρωποκεντρική προσέγγιση, που οφείλει πάντα να εμπεριέχει το ατελές ως απαραίτητο συστατικό του θαύματος».
