Το ΑΦΦ 2025 δηλαδή το Αγοραφοβικό Φεστιβάλ 2025 με χτυπάει στον ώμο και φέτος θυμίζοντάς μου πως οι πρώτες μέρες του Σεπτέμβρη, οι οποίες με έβαλαν στον αστικό ιστό πρέπει ταυτόχρονα να με οδηγήσουν σε έναν άλλο αστικό ρυθμό. Μακριά από αυτή τη βουή του κέντρου και των προαστίων, την προερχόμενη από τα αυτοκίνητα, τους πεζούς και τους εγκεφάλους ημών, οι οποίοι τρέφουν και ταυτόχρονα τρέφονται από το άγχος που εκπέμπουμε όλοι οι αστικοί άνθρωποι σε μη συνειδητές αλλά καθόλα υπαρκτές συχνότητες. Το οξύμωρο εδώ είναι ότι αυτός ο ρυθμός, ο διαφορετικός, ο πολύχρωμος, ο μοναδικός με πάει στο ΠΛΥΦΑ για ακόμη μια φορά. Σε ένα μινιμαλιστικό, industrial περιβάλλον, στο οποίο νομίζω πως κάθε χρόνο οι καλλιτέχνες του φεστιβάλ λειτουργούν λυτρωτικά και εξαγνίζουν τον χώρο από το αστικό βάρος.
Το ΑΦΦ κλείνει φέτος τον τρίτο χρόνο του και ενώ πέρσι έλεγα πως ο METAMAN κατάφερε να μαζέψει την αφρόκρεμα της ανεξάρτητης λόκαλ σκηνής, φέτος η Sci-Fi River, η currator του ΑΦΦ, έχει καταφέρει να αποτυπώσει μέσω των καλλιτεχνών που θα συμμετάσχουν κάθε συναίσθημα και κάθε χαρακτήρα. Έναν μουσικό αντικατοπτρισμό της κοινωνίας, η οποία ισορροπεί μεταξύ του τώρα και του χθες, του γήινου και του ονειρικού, του ωμού και άφιλτρου στίχου και της έμφυτης ευγένειας και της ευαισθησίας, του σκότους και του φωτός. Το φετινό ΑΦΦ θα σου πει μια ιστορία αλλά δεν θα μάθεις ποτέ το τέλος ή την αρχή ή αν τελικά όλο αυτό είναι αλήθεια ή ψέματα.
Λίγο πριν την έναρξη του ΑΦΦ 25 το Σάββατο 26 Σεπτεμβρίου στο ΠΛΥΦΑ συνομιλώ με τον ιθύνοντα νου και εμπνευστή του Αγοραφοβικού Φεστιβάλ, Άρη Νικολόπουλο και την currator Sci-fi River για τους τύπους ακροατών, τους φόβους και τα προβάδικα:
Φένια και Άρη γιατί «Τώρα τουρλού»; Και γιατί «Τώρα που το να ακούς «απ’ όλα» δεν αποτελεί πλέον έγκλημα»; Εσείς τι τύπος ακροατής είστε; Ανοικτού τύπου; (Τουρλού) ή κλειστού τύπου (μπετόν);
ΑΝ: Πριν από 25 χρόνια που η ακρόαση μουσικής ήταν συνυφασμένη με την αγορά βινυλίου ή CD, υπήρχε ακόμα η ερώτηση “τι μουσική ακούς;” και η απάντηση “απ’ όλα” πρακτικά σήμαινε ότι το άτομο με το οποίο συνομιλείς μάλλον δεν ακούει τίποτα – τίποτα περισσότερο από όσα του σέρβιραν έτοιμα η τηλεόραση και το όποιο ραδιόφωνο, τουλάχιστον. Παράλληλα, ακριβώς επειδή το “να ακούς μουσική” ήταν ακριβό σπορ, ήταν δύσκολο να εξερευνήσεις περισσότερες από μια μουσικές κατευθύνσεις. Τα MP3 αρχικά και oι πλατφόρμες streaming αργότερα εξαφάνισαν αυτό το πρόβλημα (δημιουργώντας άλλα) και ξαφνικά το ύποπτο είναι πια το να περιχαρακώνεσαι στα όρια ενός μουσικού είδους, όταν έχεις πρόσβαση σχεδόν σε όλη τη μουσική του κόσμου. Αυτή είναι και η δική μου διαδρομή, από τον ημιφανατισμό στην ποικιλία και τη δεκτικότητα, αν και χρειάστηκε να τριανταρίσω πρώτα για τα καλά.
S-FR: Αυτά που περιγράφει ο Άρης δεν τα πρόλαβα. Ή μάλλον, πρόλαβα κάτι απ’ τον απόηχό τους, δηλαδή την υπεροψία στο βλέμμα του πομπού, αν ο δέκτης ξεστόμιζε την απαγορευμένη φράση “ακούω τα πάντα”. Το να ανήκουν οι άνθρωποι σε συγκεκριμένες υποκουλτούρες, η κάθε μία με διακριτά πολιτισμικά χαρακτηριστικά και όρια, έχει συντροφεύσει τις κοινωνίες μας το μεγαλύτερο μέρος του 20ου αιώνα. Αυτό έχει αλλάξει αρκετό καιρό πια. Όπως είπε κι ο Άρης προηγουμένως, η μουσική πια έχει πολλά κέντρα, αλληλοπροσβάσιμα σε επίπεδο παραγωγής αλλά και απόλαυσης. Έχοντας μεγαλώσει το 2000 και ενηλικιωθεί στα μισά 10s’, η αίσθηση της κοινότητας που το βλέμμα του παρόντος αποδίδει ερμηνευτικά στο παρελθόν, μου λείπει. Αυτό όμως δεν μπορεί να σημαίνει επιστροφή πίσω. Πρέπει να σημαίνει να βρούμε νέους τρόπους να σώσουμε και να ξαναδημιουργήσουμε τις σχέσεις μας. Η μουσική σκηνή της Αθήνας, τα τελευταία χρόνια, φαίνεται να προσπαθεί να το κάνει αυτό μέσω της ανομοιογένειας, μέσω των πολλαπλών κέντρων που λέγαμε νωρίτερα. Αυτό προσπαθήσαμε να αποτυπώσουμε και στο φετινό Αγοραφοβικό.
Άρη, τι σε έκανε να οραματιστείς και να υλοποιήσεις την ιδέα ενός τόσο διαφορετικού φεστιβάλ, με ένα οξύμωρο όνομα, το οποίο θα τολμήσω να πω, πως μόνο στα τρία χρόνια παρουσίας του, τείνει να γίνει θεσμός.
AΝ: Αρκετά από τα ονόματα του πρώτου Αγοραφοβικού, τα είχα προσθέσει πριν χρόνια σε μια playlist με το όνομα “ελαφρολαϊκά”, στην οποία επέστρεφα σχεδόν καθημερινά. Κάποια στιγμή, η δυναμική αυτών των ονομάτων άρχισε να αλλάζει και να αφορά περισσότερο κόσμο, κάτι που φάνηκε αρχικά στις βραδιές της Αισθηματικής Αγωγής στο Gagarin. Από την άλλη, αγαπημένα μου φεστιβάλ επί ελληνικού εδάφους ήταν από πάντα τα Synch του Λαυρίου, στα οποία ήταν η πρώτη φορά που είδα πολλαπλές σκηνές. Αυτές οι δύο επιρροές, μαζί με την ιδέα της επιμέλειας που προέρχεται από τα All Tomorrow’s Parties που δεν επισκέφτηκα ποτέ, συνέθεσαν μια ιδέα που αποφάσισα να μην παρατήσω, παρά την έλλειψη εμπειρίας, το άγχος και διάφορες άλλες δυσκολίες που ξεπεράστηκαν με τη συγκινητική υποστήριξη από τους μουσικούς της πρώτης εκδοχής και την εμπειρία των άμεσων συνεργατών και συνεργατριών μου. Δεν μου αρέσει ωστόσο η ιδέα ότι το ΑΦΦ γίνεται θεσμός. Η λέξη “θεσμός” μου θυμίζει το ΔΝΤ ή μια εδραίωση που συνεπάγεται εξουσία και εγώ προτιμώ να φαντάζομαι το φεστιβάλ σαν κάτι που θα τελειώσει απότομα πριν προλάβει να μην έχει λόγο ύπαρξης.
Ποιες ανάγκες σας θέλετε να επικοινωνήσετε και ποιους φόβους θέλετε να ξορκίσετε με το «Αγοραφοβικό»;
ΑΝ: Το Αγοραφοβικό είναι για μένα ένα πολύτιμο όπλο ενάντια στη μοναξιά, που ήταν ο δεύτερος μεγαλύτερος μου φόβος από παιδί. Παράλληλα, είναι και ένας τρόπος καλλιτεχνικής και κοινωνικοπολιτικής έκφρασης, που ξεκινά από την οπτική επικοινωνία που επιμελείται η Typical Organizarion, περνά μέσα από την ταυτότητα των επιμελητών και των σχημάτων που εμφανίζονται, διατρέχει το δελτίο τύπου και όλες τις επικοινωνίες και καταλήγει στη no sponsors / no debts πολιτική που μπορούμε και υποστηρίζουμε και φέτος.
S-FR: Την ανάγκη να δω πολλά σχήματα που αγαπούν, ξεχωριστές πτυχές του εαυτού μου, μαζί. Για το δεύτερο σκέλος, νομίζω πως κάθε φόβος έχει ως απαρχή τον φόβο θανάτου. Μ’ έναν τρόπο, φοβόμαστε πάντα το ένα και το ίδιο πράγμα.
Η επιλογή των επιμελητών κάθε χρόνο με τι κριτήρια γίνεται;
ΑΝ: Το πρώτο είναι μάλλον να γνωριζόμαστε έστω λίγο προσωπικά, ώστε να νιώθω μια ασφάλεια. Θα πρέπει επίσης να εκπροσωπούν μια πλευρά της μουσικής που αρέσει σε μένα, αλλά δεν γνωρίζω τόσο καλά και να χαίρουν σεβασμού εντός του χώρου τους. Κάτι τέτοιο. Δεν είναι και η πιο αδιάβλητη διαδικασία του κόσμου τώρα που το σκέφτομαι.
Το φετινό line up, καλύπτει κάθε χρώμα που μπορεί να αποτυπωθεί μουσικά και έπειτα όλο αυτό μοιάζει με μια τεράστια συμπεριληπτική αντανάκλαση ψυχών. Πώς νιώθεις τώρα που όλο αυτό που είχες μέσα στο μυαλό σου, πήρε σάρκα και οστά και βρισκόμαστε μόνο λίγες μέρες πριν την έναρξη;
S-FR: Νιώθω άγχος. Όταν το δω να ζωντανεύει μπροστά μου, τότε θα νιώσω ανακούφιση και χαρά.
Ποια κοινά βρήκες -ή και όχι-στον μύθο του Ντίνου Σαδίκη των Εν Πλω και στον μύθο των Poll, των Απέραντων Χωραφιών και των Αστρόνειρων του Κώστα Τουρνά και τους έφερες στο τώρα μαζί;
Ο Κώστας Τουρνάς έχει γράψει φανταστικά τραγούδια. Εντελώς ονειρικά. Αλλά και απόκοσμα. Το ίδιο ισχύει και για τους Εν Πλω και για τον Ντίνο Σαδίκη. Και οι δύο καλλιτέχνες, όπως και πολλά από τα πράγματα που αγαπώ, έχουν το ένα πόδι εδώ, μαζί μας, στο πραγματικό, και το άλλο πόδι στα μισά μιας ιστορίας που εκτυλίσσεται σ’ ένα άλλο μέρος. Την οποία ιστορία δεν θα στην πουν ποτέ ολόκληρη.
Ερμηνεύστε μου τη φράση «…τα προβάδικα απ’ όπου κατάγεται ολόκληρο το φεστιβάλ».
ΑΝ: Όταν στις αρχές του 2000 ξεκινήσαμε πρόβες με το πρώτο μου συγκρότημα τους Inert Goo, πριν από οποιοδήποτε social, τα προβάδικα ήταν η αρχή του μύθου που ονειρευόμασταν να ζήσουμε. Εκεί, μαζεύονταν μπάντες που άκουγαν την ίδια μουσική με εμάς και ήθελαν και εκείνες να παίξουν indie – ό,τι και αν σήμαινε αυτό τότε. Μέσα από τις μικρές αυτές κοινότητες γνωρίσαμε φίλους και συνοδοιπόρους και σιγά-σιγά στήθηκαν τα πρώτα live. Αργότερα, το myspace άλλαξε εντελώς αυτή τη συνθήκη και η δικτύωση ήταν πολύ πιο εύκολη. Ταυτόχρονα, οι αποστάσεις στην Αθήνα για όλες μας τις παρέες, μετριούνταν με κέντρο το Pop στην Κλειτίου. Κάπως έτσι και μέσα από διάφορες σημαντικές ζυμώσεις που ακολούθησαν, δημιουργήθηκε η σκηνή που εμφανίστηκε σχεδόν σύσσωμη στο πρώτο Αγοραφοβικό και η οποία συνεχίζει να είναι παρούσα και στα επόμενα. Ευελπιστώ το Αγοραφοβικό να κουβαλά τη θαλπωρή, τη ζεστασιά του ανήκειν, την αλληλεγγύη, αλλά και τις πιο παρεξηγημένες χαρές μιας κοινότητας, όπως τα κουτσομπολιά, τις ανόητες φήμες, τις αστείες ιστορίες και τις μικρότερες ή μεγαλύτερες ίντριγκες.
Κοιτάζετε και εσείς το line up και λέτε τα τραγούδια βάση της αφίσας;
AN+S-FR: Αυτό το στάδιο το περάσαμε τον χειμώνα που στήναμε το lineup και μας κόλλαγαν διαρκώς ρεφρέν και στίχοι. Τώρα κοιτάμε την αφίσα και προσπαθούμε να ισορροπήσουμε μεταξύ αυτοθαυμασμού και αχαλιναγώγητου άγχους.
